تاثیرات توسعه شهری بر گسترش ابعاد فرسودگی بافت های تاریخی، مورد مطالعاتی: محله فیض آباد شهر کرمانشاه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه شهرسازی، دانشکده عمران، هنر و معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

2 دانشیار، گروه شهرسازی، دانشکده عمران، هنر و معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول).

3 استادیار، گروه شهرسازی، دانشکده عمران، هنر و معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.

10.22034/aaud.2020.230533.2206

چکیده

مفاهیم توسعه شهری و جاماندگی بافت های تاریخی از فرایند توسعه، پدیده هایی متناظر در کشورهای توسعه نیافته و
یا در حال توسعه هستند که به طور عموم به دلیل رشد صرفا فیزیکی آن هم از نوع خطی روی می دهند. در این رابطه،
پژوهش حاضر با هدف شناخت روند صحیح توسعه فضایی شهر کرمانشاه به عنوان مطالعه موردی تحقیق به تحلیل
جریان های غیراصولی توسعه بر محله تاریخی فیض آباد و متعاقبا شناسایی عوامل منفی مؤثر بر ایجاد فرسودگی و افزایش
ابعاد آن در این محله پرداخته است. از منظر روش شناسی تحقیق، این پژوهش با تمرکز بر راهبرد موردکاوی و به صورت
توصیفی- تحلیلی انجام شده و در نهایت به منظور تدقیق و تایید فرضیه تحقیق مبنی بر این که روند رشد فیزیکی شهر در
بازه های تاریخی مختلف، منجر به جاماندگی بافت تاریخی از فرایند توسعه گردیده و پیوند اجتماعی-کالبدی محله مذکور
را با کل شهر مخدوش کرده است با نظرسنجی از خبرگان مسلط بر بافت، در قالب یک درخت تصمیم گیری، امتیازدهی و
تثبیت شده است. بدین طریق که با وزن دهی و امتیازدهی آیتم های استخراج شده از چهارچوب نظری تحقیق به تدقیق
اولویت مولفه های مدل مفهومی پژوهش منتج شد و از این طریق امکان رتبه بندی پیامدهای منفی توسعه را در ارتباط با
فرسودگی بافت تاریخی مورد مطالعه میسر ساخت. نتایج حاصل از این پژوهش گویای این است که افزایش اندازه شهر
در دوره های تاریخی، هیچ تناسب و سنخیتی با رشد جمعیت نداشته و به ویژه بر اثر سیاست های ناصحیح در خصوص
واگذاری زمین پس از انقلاب اسلامی، فرسودگی محله فیض آباد افزایش یافته و معضلاتی نظیر عدم تعادل بخشی به شهر،
شکل گیری عرصه های وسیع در رقابت با بافت مرکزی، افزایش هزینه های نگهداری و سکونت گاه های غیررسمی پدید آمده
است. لازم به ذکر است که نتایج کاربردی پژوهش به صورت رتبه بندی مولفه ها و خروجی درخت تصمیم گیری در قالب
پیشنهاداتی برای طرح های آتی مرمت محله تاریخی فیض آباد ارائه شد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Urban Development Impacts on Expanding the Weariness Aspects of Historical Contexts (Case Study: Feizabad Neighborhood of Kermanshah City)

نویسندگان [English]

  • Hamed Baniamerian 1
  • Alireza Andalib 2
  • Laala Jahanshahlou 3
1 Department of Urbanism, Faculty of Art and Architecture, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
2 Department of Urbanism, Faculty of Art and Architecture, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
3 Department of Urbanism, Faculty of Art and Architecture, Science and Research Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

The concepts of urban development and backwardness of the old and historical contexts from the development process are the corresponding phenomena in non-developed or developing countries, which generally resulted from linear and horizontal only physical growth, instead of considering the inner potentialities of cities. The current research pursues the objective of understanding the correct procedure of spatial development of a city, especially Kermanshah as the case study and analyzing the irregular developmental trends of the Feizabad neighborhood, as well as identifying effective factors in creating and increasing the dimensions of weariness in this area. From the methodological point of view, this research has been done by focusing on a case study strategy and a descriptive-analytical method. Finally, it has been validated by a survey of experts to precise the research proposition theory. This was done by designing and distributing a researcher-made questionnaire among experts in the field of architecture and Urbanism with a high familiarity with the old context of Kermanshah. In this way, by weighing and scoring the items extracted from the theoretical framework of the research, the priority of the components of the research conceptual model was achieved, and thus it was possible to rank the negative consequences of the development concerning the weariness of the studied historical context. The results show that the increase in the size of the city in different historical periods has had no relevance to population growth. Especially, due to incorrect policies regarding the transfer of land after the Islamic Revolution, the deterioration of the Feizabad neighborhood has increased. Then, the problems such as lack of Balancing the city has led to the formation of competition between new large areas and the central contexts increasing maintenance costs and informal settlements.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Urban Development
  • weariness
  • Historical context
  • Feizabad neighborhood of Kermanshah