جستاری در سیر تحولات بیست ساله پوشش سبز ده‌پونک (1379 تا 1399)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران.

2 دانشیار گروه معماری منظر، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران (نویسنده مسئول).

3 استاد گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.

10.22034/aaud.2022.282879.2468

چکیده

توسعه روز ‎افزون شهر‎ها و افزایش فضاهای مصنوع در آن‌ها موجب تهدید پوشش‌های‎ سبز‎ شهری شده ‎است. پوشش‌های سبزی که دارای هویت‎های فرهنگی، تاریخی و اجتماعی می‎باشند. در واقع پوشش‌های سبز شهری یکی از مهم‌ترین بستر‌های تفرجی و گردشگری در شهر‌ها هستند که در گسترش شهر‌های معاصر مورد بی‌توجهی قرار گرفته‌اند. پوشش‌های سبزی شهری با بسیاری از مولفه‌ها از جمله مباحث اجتماعی- جمعیتی، قوانین شهری، مباحث اکولوژیکی و غیره رابطه دارد و بر برخی نیز تاثیر می‌گذارد. در این پژوهش به بررسی ده‌پونک به عنوان مورد مطالعاتی از سال ۱۳۷۹ الی ۱۳۹۹پرداخت شده است. ده‌پونک نمونه‌ای جامع و شامل از کلیه روند‌های تحولی پوشش‌های سبز شهری است، زیرا که هم دارای ارزش‌های تاریخی، مذهبی و طبیعی می‌باشد و هم‌چنین انواع روندهای تغییر اراضی از قطعات خرد و کلان را تجربه کرده است. پژوهش حاضر به روش مطالعه اسنادی و بررسی نمونه موردی صورت گرفته است، در این پژوهش با بررسی‌های همه جانبه به صورت کیفی و نرم‌ افزاری به تحلیل ساختار‌های پوشش سبز ده‌پونک پرداخت شده است. در این پژوهش سعی بر این بوده است ضمن شناخت فاکتورهای موثر بر پوشش‌های سبز ده‌پونک، اهمیت و ضرورت آن‌ها، هویت تاریخی- مذهبی آن، قوانین و دستورالعمل‌های موثر بر پوشش‌های سبز، تاثیرات اکولوژیکی و اجتماعی به معرفی راهکارهایی در جهت بهبود پوشش سبز ده‌پونک با در نظر گرفتن کلیه مولفه ها پرداخت شود. نتایج حاصل از این پژوهش نشان‌دهنده این است که پوشش‌های سبز شهری ده پونک به صورت مستقیم بر کیفیت زندگی تاثیر گذارند و مهم‌ترین عاملی که توجه به آن موجب بهبود و گسترش پوشش سبز شهری ده پونک می‌شود گسترش گردشگری شهری می‌باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Study on the Twenty-year Evolution of Green Cover in Deh-e Punak Neighborhood (2000-2020)

نویسندگان [English]

  • Kamyab Kiani 1
  • Mehdi Khakzand 2
  • Mohammadreza Bemanian 3
1 Ph.D. Candidate in Architecture, Faculty of Architecture and Urban Planning, Imam Khomeini International University, Qazvin, Iran.
2 Associate Professor of Landscape Architecture, Iran University of Science and Technology, Tehran, Iran (Corresponding Author).
3 Professor of Architecture, Faculty of Art and Architecture, Tarbiat Modarres University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

The increasing development of the cities and the rise in their built spaces have led to some threats to the urban green cover; The green cover has cultural, historical, and social identities. In fact, urban green covers are one of the most important leisure and tourism platforms in the cities which have been neglected in the development of contemporary cities. Urban green cover is correlated with numerous components such as socio-demographic discussions, urban laws, ecological discussions, etc., and also affects some. In the present study, the Deh-e Punak neighborhood is investigated as a case study from 2000 to 2020. It is a comprehensive case that includes all evolutionary processes of the urban green cover, because it is historically, religiously, and naturally valuable and at the same time, has experienced different types of land-use change processes from micro- to macro-scales. It is a documentary study conducted through an investigation of the case study. In the present study, through comprehensive qualitative and software investigations, the green cover structures in the Deh-e Punak neighborhood are analyzed. Moreover, in addition to the factors affecting the Deh-e Punak’s green cover, their importance and necessity, their historical-religious identity, laws, and regulations affecting the green cover, and the socio-ecological effects of green cover are studied and some solutions are provided to improve the Deh-e Punak’s green cover considering all these components. The results indicate that Deh-e Punak ’s green cover directly affects the quality of life, and urban tourism is the most important factor that plays a role in the improvement and evolution of the urban green cover of the Deh-e Punak.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Deh-e Punak
  • Urban Green Cover
  • Quality of Life
  • Documentary Study
  • Tourism