دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 The Components of Preferential Attributes of Residents in the Meaning Structure and Means-End Studies مؤلفه‌های خصایص ترجیحی ساکنان مسکن در پژوهش‌های ساختار معنایی و ابزار-غایت 1 23 120048 10.22034/aaud.2020.120048 FA سعید اکبری دانشجوی دکتری معماری، دانشکده فنی و مهندسی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران عبدالمجید نورتقانی استادیار گروه معماری، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران مهدیه پژوهان فر استادیار گروه معماری، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران. Journal Article 2018 09 07 The current research aims to identify the housing attributes and the components of each one of these attributes based on the stated preferences of the housing in the meaning structure and means-end methods. Since the attributes are the basis of most of the analytical methods and techniques of the housing preferences, therefore, it will not be possible to achieve the latent meanings and values in the preferences of the residents without recognizing them to provide high-quality housing. To achieve this purpose, first, a list of the studies conducted on the housing preferences, the research method of which had been the meaning structure, and the means-end chain was provided using the systematic review and purposive sampling method. The qualitative information was analyzed using the descriptive method, and then, using the content analysis method, the inferential analysis was explained, providing the purpose-content tables. The presented theoretical approach in the current study provided this opportunity to consider three constituent levels of the conceptual models of the meaning structure (attribute, manifest function- latent function), and means-end chain (attribute-consequence-value) as the attributes of housing in various people. The results showed that the main constituent housing attributes could be divided into seven main groups, including meanings and values, behavior settings system, constituent components and elements of space, physical attributes, function, quality, and affordance. Based on the implemented analysis, the physical characteristics (23.2%), constituent components and elements of space (16.2%), behavior settings system (16.2%), meanings and values (14.1%), quality (12.1%), affordance (10.1%), and function (8.1%), had the maximum and minimum frequencies among the housing attributes, respectively, indicating the relative attraction and importance of most of these attributes for the residents, based on their stated preferences (respondents in the selected studies) این پژوهش با هدف شناسایی خصیصه‌های مسکن و مؤلفه‌های هر یک از این خصیصه‌ها بر اساس ترجیحات بیان‌شده ساکنین در روش‌های ساختار معنایی و ابزار- غایت، انجام شده است. از آنجا که خصیصه‌ها، پایه و اساس بیشتر روش‌ها و تکنیک‌های تحلیلی ترجیحات مسکن می‌باشند، از این‌رو، بدون شناخت آن‌ها، امکان دستیابی به معانی و ارزش‌های حقیقی نهفته در ترجیحات ساکنین جهت ارائه مسکن با کیفیت، وجود نخواهد داشت. جهت حصول به این هدف، ابتدا از طریق مروری نظام‌مند و به‌صورت نمونه‌گیری هدفمند، فهرستی از پژوهش‌های انجام‌شده در زمینه ترجیحات مسکن که روش‌ تحقیق به‌کارگرفته شده در آن‌ها ساختار معنایی و یا زنجیره ابزار- غایت بودند، تهیه شده است. در این مرحله، اطلاعات کیفی به‌صورت توصیفی تحلیل شدند، سپس با استفاده از روش تحقیق تحلیل‌ محتوا، تحلیل‌های استنباطی همراه با تهیه جداول هدف‌- محتوا، تبیین شده است. رویکرد نظری ارائه شده در این پژوهش این امکان را فراهم آورد که هر سه سطح تشکیل‌دهنده مدل‌های مفهومی ساختار معنایی (خصیصه-عملکرد آشکار- عملکرد پنهان) و زنجیره ابزار- غایت (خصیصه- نتیجه- ارزش) را بتوان به‌عنوان خصیصه‌های مسکن در افراد مختلف در نظر گرفت. نتایج نشان دادند که خصیصه‌های اصلی به‌وجود آورنده مسکن را می‌توان در قالب هفت دسته اصلی شامل؛ معانی و ارزش‌ها، سیستم قرارگاه‌های رفتاری، اجزاء و عناصر تشکیل‌دهنده فضا، خصوصیات کالبدی، عملکرد، کیفیت، و قابلیت تقسیم‌بندی نمود. بر اساس تحلیل‌های انجام گرفته، خصیصه‌های خصوصیات کالبدی (23.2%)، اجزاء و عناصر تشکیل‌دهنده‌ فضا (16.2%)، سیستم قرارگاه‌های رفتاری (16.2%)، معانی و ارزش‌ها (14.1%)، کیفیت (12.1%)، قابلیت (10.1%) و عملکرد (8.1%)، به ترتیب بیش‌ترین و کم‌ترین فراوانی را در بین خصیصه‌های مسکن داشتند که نشان‌دهنده جذابیت نسبی و اهمیت بیشتر این خصیصه‌ها برای ساکنان (پاسخ‌دهندگان در پژوهش‌های منتخب)، بر اساس ترجیحات بیان‌شده‌ آن‌ها است. ترجیحات خصیصه‌ معنا ارزش‌ مسکن https://www.armanshahrjournal.com/article_120048_4aba6924dbc9af5da9d092152a577763.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Rereading (Revitalizing) the Landscape of Abandoned Inner-City Cemeteries Based on Human Components بازخوانی (احیاء) منظر گورستان‌های متروکه درون شهری با تکیه بر مؤلفه‌های انسانی 25 35 120050 10.22034/aaud.2019.148104.1667 FA رعنا امیری کارشناسی ارشد معماری منظر، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. مهدی حقیقت بین استادیار گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. Journal Article 2018 09 09 A cemetery refers to a special place with a narrative landscape reminiscent of many historical events, and most importantly, resurrection and death. Neglecting old cemeteries will gradually lead to its transmutation. This has caused these places to be forgotten in the identity structure of many contemporary cities and their role to be diminished in the minds of citizens and given a change of use. This study mainly aims to investigate the significant role of human components in the revival of abandoned cemeteries. This study seeks to answer the question, "What are the human layer components among the different layers of the cemetery landscape?" And how to facilitate the revival of the cemetery landscape and strengthen the position attached to it in the city identity structure using this layer by reading and improving its quality. Accordingly, the concepts and layers that make up the urban landscape, especially the cemetery landscape, as a part of the urban landscape with its constituent layers were studied. More attention was paid to one of the layers (i.e., the human factor layer) as the anchor layer using descriptive-analytical research and desk research. Then, the effective components in the human landscape layer (collective, semi-collective, and individual) were prioritized. Finally, the effect of this layer on other layers was investigated for application by analyzing the obtained data using field research, especially interviews with students of Landscape Architecture (those specializing in designing such places), Tarbiat Modares University. The Results section introduces several strategies to effectively revitalize and strengthen the narrative landscape of abandoned intra-city cemeteries. گورستان مکانی خاص با منظری روایتگر می‌باشد که یادآور بسیاری از اتفاقات تاریخی و مهم‌تر از همه معاد و مرگ می‌باشد. عدم توجه به منظر گورستان‌های قدیمی، رفته رفته سبب از بین رفتن ماهیت آن می‌شود و در پی آن در بسیاری از شهرهای معاصر باعث فراموش شدن این مکان‌ها در سازمان هویتی شهر و کمرنگ شدن آن‌ها در تصویر ذهنی شهروندان و تغییر کاربری شده است. هدف کلی این پژوهش پرداختن به نقش پراهمیت مؤلفه‌های انسانی در احیای گورستان‌های متروکه و پاسخ به این سؤال است که لایه انسانی در میان لایه‌های مختلف منظر گورستان از چه مؤلفه‌هایی تشکیل شده و چگونه می‌توان  با کمک این لایه، از طریق خوانش و ارتقای کیفی آن به احیا و باززنده‌سازی منظر گورستان و تقویت جایگاه آن در سازمان هویتی شهر کمک نمود. در این راستا با استفاده از روش تحقیق توصیفی ـ تحلیلی و با استفاده از روش کتابخانه‌‌ای به بررسی مفاهیم منظر شهری، لایه‌های تشکیل‌دهنده آن و به طور خاص منظر گورستان به‌عنوان قسمتی از منظر شهری به همراه لایه‌های تشکیل‌دهنده آن و لزوم توجه بیشتر به یکی از لایه‌ها (لایه عوامل انسانی) به‌عنوان لایه لنگر پرداخته شده است. سپس با استفاده از روش میدانی و به‌طور خاص انجام مصاحبه با دانش آموختگان رشته معماری منظر دانشگاه تربیت مدرس (به‌عنوان افرادی که تخصص طراحیِ این مکان‌ها را دارند)، به اولویت‌دهی مؤلفه‌های مؤثر در لایه انسانی منظر (جمعی، نیمه جمعی، فردی) و در نهایت با تحلیل داده‌های به‌دست آمده به تأثیر این لایه به لحاظ کاربردی بر سایر لایه‌ها می‌پردازد. نتایج این تحقیق به ارائه راهبردهایی جهت احیاء مؤثر و تقویت منظر روایت‌گر گورستان‌های متروکه درون شهری اشاره خواهد کرد. منظر لایه‌های منظر لایه انسانی گورستان ارزش https://www.armanshahrjournal.com/article_120050_dd342a4ac5e7d710b9da79bf1ae95b18.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Evaluation of the User’s Satisfaction with the Functional Quality of the Educational Space with an Emphasis on the Efficiency of the Academic Centers; Case Study: Faculty of Art and Architecture, Islamic Azad University, Tabriz Branch سنجش میزان رضایت‌مندی کاربران از کیفیت عملکردی فضای آموزشی با تأکید بر ارتقاء بهره‌وری مراکز آموزشی دانشگاهی، مورد مطالعاتی: دانشکده هنر و معماری دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز 37 51 120052 10.22034/aaud.2020.120052 FA نسیبه بدری بنام دانشجوی دکتری معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. میرسعید موسوی استادیار گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران شبنم اکبری نامدار استادیار گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. سلیمان ایرانزاده دانشیار گروه مدیریت، دانشکده مدیریت، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. Journal Article 2018 09 25 The quality of the environment is one of the influential parameters in the efficiency of the universities. Evaluating the students’ satisfaction with the quality of the educational space is a principal criterion in measuring environmental quality. In the current study, using the post-occupancy method, as one of the valid methods in evaluating the artificial spaces, these factors were investigated among the students in the faculty of art and architecture of the Islamic Azad University, Tabriz branch, as one of the largest and comprehensive educational centers in architecture in the region. The current study identifies the solutions to increase the satisfaction of the users with the architectural body and enhance the quality of the educational environment to improve the efficiency of the educational spaces. The study, in the form of applied research, was conducted in two phases of qualitative and quantitative study using library documents and field studies, and resources. The analytical results in the SPSS software showed that the environmental quality is a result of a set of factors that to improve its level which increases through an increase in the satisfaction level of students with the educational space and improvement of the efficiency, paying attention to all these factors is necessary. The results indicate that the manifestation of the cultural symbols and values and inducing the sense of place were the students’ considerations at first. Then, the location of the complex site and the extent of the possibility of using urban infrastructure facilities in the metropolitan area has a direct and positive effect on the desirability of space from the perspective of users. کیفیت محیط، یکی از پارامترهای مؤثر بر بهره‌وری دانشگاه‌ها است و سنجش میزان رضایت‌مندی دانشجویان از کیفیت فضای آموزشی، معیاری کلیدی در سنجش کیفیت محیط، می‌باشد. در پژوهش حاضر، با به‌کارگیری روش ارزیابی پس از بهره‌برداری، به‌عنوان یکی از روش‌های معتبر در ارزیابی فضاهای مصنوع، به بررسی این عوامل، در میان دانشجویان مشغول به تحصیل دانشکده هنر و معماری دانشگاه آزاد اسلامی تبریز، به‌عنوان بزرگ‌ترین و جامع‌ترین مرکز آموزش معماری منطقه، پرداخته شده‌است. این پژوهش، با هدف ارتقا بهره‌وری فضاهای آموزشی، به شناسایی راهکارهای افزایش میزان رضایت‌مندی کاربران از کالبد معماری، و ارتقا کیفیت محیط آموزشی، پرداخته‌است. مطالعه، در قالب یک تحقیق کاربردی، در دو فاز مطالعه کیفی و کمی، با بهره‌گیری از اسناد و منابع کتابخانه‌‌های و میدانی صورت گرفته‌است. نتایج تحلیلی در نرم افزار SPSS نشان داد، کیفیت محیطی، معلول مجموعه عواملی است که جهت ارتقاء سطح آن، که به واسطه افزایش میزان رضایت‌مندی دانشجویان از فضای آموزشی و بهبود بهره‌وری، تأمین می‌شود، توجه به همه این مجموعه عوامل الزامی‌ است. نتایج حاصل، مبین آن‌است که نمود نمادها و ارزش‌های فرهنگی و القای حس‌مکان، در مرحله نخست توجهات دانشجویان مشغول تحصیل در این دانشکده بوده‌است و چگونگی مکان‌یابی سایت مجموعه و گستردگی امکان بهره‌گیری از امکانات زیرساختی‌شهری در سطح کلان‌شهر بر مطلوبیت فضا از دیدگاه کاربران تأثیر مستقیم و مثبت داشته‌است. بهره‌وری آموزشی کیفیت عملکردی ارزیابی پس از بهره‌برداری کالبد معماری https://www.armanshahrjournal.com/article_120052_bb28123691776ff4a9874a18aeae3262.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Investigation of the Environmental Factors Affecting the Sociability and Their Importance; Case Study: Architecture Education Environment بررسی عوامل محیطی مؤثر بر اجتماع‌پذیری و میزان اهمیت آن‌ها، مورد مطالعاتی: محیط آموزش معماری 53 65 120053 10.22034/aaud.2020.120053 FA الهام جعفری دکتری معماری، دانشکده تحصیلات تکمیلی و مجتمع فنی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رشت، رشت، ایران. 0000-0002-8340-1461 حمزه غلامعلی زاده استادیار گروه معماری، دانشکده معماری و هنر، دانشگاه گیلان، گیلان، ایران محمود مدیری استادیار گروه مدیریت صنعتی،گرایش تحقیق در عملیات، دانشکده مدیریت دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب، تهران، ایران. Journal Article 2018 08 21 The role of the architecture education environment as an influential model in the mental pattern of the architecture students and their education as future professional architects is of significance. According to the practical nature of the architecture lessons that require the students’ presence and their interaction to improve the learning process, it can be supposed that through creating sociability as a qualitative feature of the education environment, the students’ learning can be improved. The current research studies the influential environmental factors on the sociability in the architecture education environment that its features can contribute to improving and facilitating the learning process. Therefore, the main research question is which influential factors affect sociability in the physical environment of architecture education, and what are the relationships between them, and how much is their relative weight? Therefore, after identifying the initial concepts, the suggested model of the influential factors was presented through logical analysis and deductive reasoning. Then, the validity of the recommended model in the architecture education environment was measured using Fuzzy Delphi methods. In the next step, the DEMATEL method was applied to measure the relationships between the factors, and using the Analytic Network Process (ANP), the significance and weight of each one of the factors were evaluated. The obtained results presented six groups of the influential factors on the sociability in the architecture education environment that are as follows: physical elements, architectural-spatial factors, aesthetics meanings, sense of security, perceptual-meaning, and activity-functional. Physical elements and architectural-spatial factors were obtained as causal variables among the main factors that have a strong driving power and weak dependence in the design of the sociability in the architecture education environment. Also, activity-functional factors gained the maximum weight and significance among the main factors. نقش محیط آموزش معماری به‌عنوان الگویی مؤثر در طرحواره ذهنی دانشجویان معماری و در تربیت آنان به‌عنوان معماران حرفه‌ای آینده حائز اهمیت است. با توجه به ماهیت عملی دروس معماری که نیاز به حضور دانشجویان و تعامل آنان به منظور بهبود فرآیند یادگیری دارد، می‌توان این طور تصور کرد که از طریق ایجاد اجتماع‌پذیری به‌عنوان قابلیتی کیفی از محیط آموزش به ارتقاء یادگیری دانشجویان معماری کمک کرد. تحقیق پیش‌رو به بررسی عوامل محیطی تأثیرگذار بر اجتماع‌پذیری در محیط آموزش معماری و ارزیابی روابط میان آن‌ها و اهمیت نسبی هریک می‌پردازد تا از این طریق بتواند الگوهایی را برای طراحی محیط آموزش معماری که ویژگی‌های آن به ارتقاء و تسریع فرآیند یادگیری کمک نماید، ارائه کند. به این منظور سؤال اصلی این است که عوامل مؤثر بر اجتماع‌پذیری در محیط کالبدی آموزش معماری کدامند؟ و روابط بین آن‌ها و وزن نسبی هر یک چگونه است؟ لذا پس از شناخت مفاهیم اولیه، از طریق روش تحلیل منطقی و استدلال قیاسی، مدل پیشنهادی از عوامل مؤثر بر اجتماع‌پذیری پیشنهاد شده است. سپس از طریق روش دلفی فازی، صحت مدل پیشنهادی در محیط آموزش معماری سنجیده شد. در مرحله بعدی، به منظور سنجش روابط میان این عوامل از روش دیماتل فازی استفاده شده و به کمک فرآیند تحلیل شبکه‌ای، میزان اهمیت و وزن هر یک از عوامل سنجش شد. نتایج به دست آمده عوامل مؤثر بر اجتماع‌پذیری در محیط آموزش معماری را به صورت شش دسته کلی نشان داد که عبارت‌اند از: عناصر فیزیکی، عوامل فضایی- معماری، معانی زیباشناختی، احساس امنیت، معنایی- ادراکی و عملکردی- فعالیتی. در بین عوامل اصلی «عناصر فیزیکی» و «عناصر فضایی- معماری» به‌عنوان متغیرهای علّی به‌دست آمدند که دارای قدرت هدایت قوی ولی وابستگی ضعیف در طراحی اجتماع‌پذیری در محیط آموزش معماری هستند. همچنین عامل «عملکردی- فعالیتی» بیش‌ترین وزن و اهمیت را در بین عوامل اصلی کسب کرد. اجتماع‌پذیری محیط آموزش معماری دلفی فازی دیماتل فازی تحلیل شبکه فازی https://www.armanshahrjournal.com/article_120053_99d04eb5eb26fddb1334353ff5ef993c.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Investigating the Influential Factors on the Residential Satisfaction of Residents; Case study: Elahieh Residential Complex (Asatid) بررسی عوامل مؤثر بر رضایت‌مندی ساکنان از مجتمع‌های مسکونی، مورد مطالعاتی: مجتمع مسکونی دانشگاهیان الهیه 67 80 120055 10.22034/aaud.2020.120055 FA سیده زهرا خلخالی کارشناسی ارشد معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه خاتم، تهران، ایران سیمون آیوازیان استاد گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه خاتم، تهران، ایران. Journal Article 2018 06 25 In addition to providing shelter, the house is a complex created to provide various services and supply the needs of residents. Paying attention to meet satisfaction is significantly vital while determining the residence location. Residential satisfaction is obtained when a person’s needs are met by the place. Since people are the most fundamental factor in architecture, considering residential satisfaction and investigating the influential factors in its improvement is vital for the architects and designers. The criteria for estimating satisfaction in four aspects of physical, human, functional, and contextual were considered in the current paper to investigate satisfaction improvement and its influential factors. Various and influential factors on satisfaction are studied using this comprehensive classification, and studying sub-sets of each one of these aspects includes an extensive range of the effective factors on residential satisfaction. A questionnaire was distributed in the Elahieh Residential Complex to study these factors better. The reason for selecting this complex was their retired and employed academic residents that are gathered in a complex from different parts of Tehran. Therefore, they have different tastes and perspectives. First, satisfaction and its influential factors were studied. Then, the questionnaire was analyzed, and the influential factors on satisfaction were ranked. According to the obtained results, the physical aspects such as green space, accesses, collective space, landscape and view, and the dimensions of the residential units are of the most importance. Then, the contextual aspects (Hygiene and complex maintenance, preferring living in a complex to a single house), human aspects (social interactions and neighborhood), and functional aspects (recreational-commercial services and facilities) are ranked, respectively. مسکن علاوه بر تأمین سرپناه، مجموعه‌ای است که با هدف ارائه‌‌ خدمات متعدد و تأمین نیازهای ساکنان در یک مکان به‌وجود می‌آید. هنگام تعیین محل مورد نظر برای سکونت، توجه به تأمین رضایت‌مندی از اهمیت بالایی برخوردار است. رضایت از محل سکونت زمانی حاصل می‌شود که فرد بتواند پاسخ نیازهای خود را از آن مکان دریافت نماید. از آنجایی که مردم، اساسی‌ترین عامل در معماری هستند، برای طراحان و معماران توجه به رضایت‌مندی از محیط سکونتی و بررسی عوامل مؤثر در ارتقای آن، اهمیت کاربردی دارد. در این مقاله به منظور بررسی ارتقاء رضایت‌مندی و عوامل تأثیرگذار بر آن، معیارهای برآورد رضایت‌مندی در چهار جنبه‌ کالبدی، انسانی، عملکردی و زمینه‌ای مورد توجه قرار گرفت؛ زیرا به کمک این دسته‌بندی جامع، عوامل متنوع و متفاوت تأثیرگذار بر رضایت‌مندی، بررسی می‌شود و بررسی زیرشاخه‌های هر یک از این جنبه‌ها، شامل طیف وسیعی از عوامل مؤثر بر رضایت‌مندی سکونتی را می‌شود. برای مطالعه  بهتر عوامل، پرسشنامه‌ای در مجتمع مسکونی فرهنگیان الهیه توزیع شد. علت انتخاب این مجتمع این بود که ساکنان آن فرهنگیان شاغل و بازنشسته‌ای می‌باشند که از تمام نقاط تهران، در کنار هم در یک مجتمع جمع شده‌اند بنابراین دارای سلیقه‌ها و دیدگاه‌های متفاوتی هستند. ابتدا رضایت‌مندی و عوامل تأثیرگذار بر آن مطالعه، سپس به تحلیل پرسشنامه‌ها پرداخته شد و عوامل مؤثر بر رضایت‌مندی رتبه‌بندی شد. بر اساس نتایج به‌دست آمده جنبه‌های کالبدی مانند فضای سبز، دسترسی‌ها، فضای جمعی، دید و منظر و ابعاد واحدهای مسکونی از بیش‌ترین میزان اهمیت و جنبه‌های زمینه‌ای (بهداشت و نگهداری مجتمع، ترجیح زندگی در مجتمع ‌مسکونی بر زندگی در خانه‌ای مستقل)، جنبه‌های انسانی (تعاملات اجتماعی و همسایگی) و جنبه‌های عملکردی (خدمات تجاری- رفاهی و امکانات) به ترتیب در رتبه‌های بعدی قرار گرفتند. رضایت‌مندی ساکنان فضای سکونتی مجتمع مسکونی https://www.armanshahrjournal.com/article_120055_15e68bf750295d68f43a5191e22b8289.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Analysis of the Effectiveness of the Physical Elements of Rural Housing in West Gilan on the Functional Efficiency Using Space Syntax Method واکاوی تأثیرگذاری عناصر کالبدی مسکن روستایی غرب گیلان در راندمان عملکردی با استفاده از روش نحو فضا 83 97 120057 10.22034/aaud.2020.135117.1568 FA مهرداد رازجو دکتری معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران مهرداد متین استادیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران عقیل امامقلی استادیار گروه معماری، دانشکده فنی و مهندسی، واحد ابهر، دانشگاه آزاد اسلامی، ابهر، ایران Journal Article 2018 06 08 The architecture of the temperate and humid climate of Iran has features that evolved uniquely over many years and under the influence of environmental factors. These features led to using the particular patterns in the architecture and housing architecture in particular. The rural houses of the north of Iran were uniquely created under the influence of environmental factors such as geography, climate, economy, culture, and social conditions. The architecture of this region is a response to the behavioral and climatic needs of the local people by relying on the regional and natural facilities. The case study was the rural houses of West Gilan that were studied in four geographical classifications of coastal plain, plain, foothill, and mountain. The research method was the analytical-descriptive method. The results were presented using the statistical data analysis extracted from the software. Therefore, the samples were selected non-random sampling method, considering the purposive method and consideration. The components of the functional efficiency in the structure of the rural houses were studied using the Space Syntax method and Igraph software. The results indicate that the pattern of rural housing of Gilan has a single layer structure and enjoys a shallow depth. The maximum connection between the house and the outdoor is through the porch. Also, access to other spaces is through the porch and then telaar. The porch is the shallowest and the most connected space element that is responsible for connecting the outdoor spaces and the other spaces, and telaar is the second element. The porch and telaar increase the connectivity degree and better connection between the yard space and other internal spaces, resulting in improving the function between the spaces generally. معماری اقلیم معتدل و مرطوب ایران دارای ویژگی‌هایی است که در طی سالیان طولانی و با تأثیر از عوامل محیطی به شکل منحصر به فرد خود تکامل یافته است. ویژگی‌هایی که موجب استفاده از الگوهایی خاص در معماری، خصوصا معماری مسکونی آن شده است. خانه‌های روستایی شمال ایران با تأثیر از عوامل محیطی مانند: جغرافیا، اقلیم، اقتصاد، فرهنگ و شرایط اجتماعی به شکل منحصربه‌فرد زاده شده است. معماری این منطقه پاسخ به نیازهای رفتاری و اقلیمی مردم آن سرزمین با تکیه‌ بر امکانات منطقه‌ای و طبیعی‌ساخت، به شمار می‌آید. مورد مطالعه این پژوهش، خانه‌های روستایی غرب گیلان بوده که در چهار تقسیم‌بندی جغرافیایی، جلگه ساحلی، جلگه، کوهپایه و کوهستان ‌بررسی و مطالعه شده است. روش پژوهش مورداستفاده، توصیفی تحلیلی و ارائه‌ نتایج با استفاده از تجزیه تحلیل داده‌های آماری مستخرج از نرم‌افزار انجام‌شده است. به همین منظور، نمونه‌ها به‌صورت غیر تصادفی با توجه بـه روش هدفمند و ملاحظات انتخاب شده و با استفاده از تکنیک نحو فضا و نرم‌افزار«ای گراف» مؤلفه‌های راندمان عملکردی در کالبد خانه‌های روستایی موردبررسی قرارگرفته است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که الگوی مسکن روستایی گیلان، دارای ساختار یک‌لایه و از عمق کمی برخوردار است. بیش‌ترین ارتباط بین خانه و فضای بیرون از طریق ایوان انجام‌شده و دسترسی به سایر فضاها نیز از طریق ایوان و سپس تلار انجام می‌شود. ایوان کم‌عمق و هم‌پیوند‌ترین عنصر فضایی است که وظیفه ارتباطی بین فضای بیرونی و سایر فضاها را داشته و تلار در مرتبه بعدی قرار می‌گیرد. ایوان و تلار باعث افزایش درجه هم‌پیوندی و پیوند بهتر میان فضای حیاط و سایر فضاهای داخلی می‌شود، که در مجموع  ارتقای عملکرد بین فضاها را در پی خواهد داشت. مسکن روستایی غرب گیلان راندمان عملکردی https://www.armanshahrjournal.com/article_120057_e7667bd5a7241d1ae45bd2974729fc19.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Algorithmic Approaches in space Layout (with an Emphasis on Graph Theory) بررسی رویکردهای الگوریتمیک در چیدمان فضایی (با تأکید بر نظریه گراف) 99 111 120061 10.22034/aaud.2020.120061 FA رمیصاء رحمتی گواری دکتری معماری، گروه معماری، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران هادی قدوسی‌فر استادیارگروه معماری، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران منصوره طاهباز دانشیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. فاطمه زارع میرک‌آباد استادیار گروه آموزشی علوم کامپیوتر، دانشکده ریاضی و علوم کامپیوتر، دانشگاه صنعتی امیرکبیر، تهران، ایران Journal Article 2018 06 29 The space layout in the functional plans is the most significant part of every architectural design. The inappropriate space layout leads to the plan inefficiency in the considered function. Industrial engineers use many algorithms to arrange the factories’ facilities. Given the advances in computer science, it is assumed that algorithms can be applied to achieve the desired space layout in architectural designs. In order to apply algorithms, it is required to provide methods that algorithms or using them direct the space layout to apply algorithms. The current research aims to investigate the given primary models based on these methods. The main purpose of this research is to focus on selecting a model that can be used to model spatial relations by emphasizing the functional proximity of spaces in the early stages of design and without involving the designer with dimensions and sizes. Also, this model can be developed to apply dimensions and sizes in the next steps. The given models for each one of these methods are presented using the systematic review method to conduct this research. There are three main models in this regard; the first model includes single-variable optimization. The second model is based on Graph theory, and the third model is related to multi-criteria optimization. Given the importance of the functional proximity of the spaces in the functional plans, and conceptual equivalence of space syntax theory with graph theory, and the possible analysis of its functional relations, the second model is a desirable and flexible model for designers to use. چیدمان فضایی در پلان و به خصوص پلان‌های عملکردی از مهم‌ترین بخش‌های هر طرح معماری است. چیدمان فضایی نامناسب منجر به ناکارآمدی پلان در خصوص عملکرد موردنظر می‌شود. جهت چیدمان تسهیلات کارخانه‌ها الگوریتم‌های بسیاری توسط مهندسین صنایع به‌کار گرفته می‌شوند. با پیشرفت‌های صورت گرفته در علوم کامپیوتر این فرض مطرح است که بتوان از الگوریتم‌ها جهت رسیدن به چیدمان فضایی مطلوب در طرح‌های معماری نیز استفاده نمود. در راستای به کارگیری الگوریتم‌ها نیاز است روش‌هایی ارائه شوند تا الگوریتم‌ها با به کارگیری آن‌ها روند چیدمان فضایی را هدایت کنند. هدف پژوهش بررسی مدل‌های اولیه ارائه شده مبتنی بر این روش‌ها است. هدف اصلی پژوهش تمرکز بر انتخاب مدلی است که با به کارگیری آن بتوان روابط فضایی را با تأکید بر همجواری عملکردی فضاها در مراحل ابتدایی طرح  و بدون درگیر کردن طراح با ابعاد و اندازه‌ها مدل کرد. از طرفی دیگر این مدل قابلیت توسعه در جهت اعمال ابعاد و اندازه‌ها در مراحل بعدی را نیز دارا است. در راستای انجام پژوهش مدل‌های ‌ارائه شده برای هر یک از این روش‌ها با استفاده از روش مرور نظام‌مند ارائه شده‌اند. سه مدل اصلی در این خصوص وجود دارند. مدل اول شامل بهینه‌سازی براساس یک تابع تک متغیره، مدل دوم مبتنی به تئوری گراف و مدل سوم، مرتبط با بهینه‌سازی چند معیاره می‌باشد. با توجه به اهمیت همجواری عملکردی فضاها در پلان‌های عملکردی و معادل سازی مفهومی نظریه نحو فضا با تئوری گراف و امکان تحلیل روابط عملکردی توسط آن مدل دوم مدلی بسیار مطلوب و انعطاف‌پذیر جهت استفاده طراحان می‌باشد. چیدمان فضایی همجواری عملکردی تئوری گراف نحوفضا الگوریتم https://www.armanshahrjournal.com/article_120061_2b0a50b2a28af2a7c38b243028badd76.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Evaluation of the Effect of the Relationship between Building Form and Street on the Human Behavioral Patterns in the Urban Physical Spaces; Case Study: Valiasr Street, Tehran ارزیابی میزان تأثیر ارتباط فرم بنا و خیابان بر الگوهای رفتاری انسان در فضاهای فیزیکی شهری، مورد مطالعاتی: خیابان ولی‌عصر (عج) شهر تهران 113 130 120062 10.22034/aaud.2020.120062 FA هژیر رسول پور دانشجوی دکتری معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، سنندج، ایران. ایرج اعتصام استاد گروه هنر و معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران ارسلان طهماسبی استادیار گروه هنر و معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، سنندج، ایران. 0000-0002-0933-0386 Journal Article 2018 06 04 The current study evaluates the impact of the building form and street relationship on the human behavioral patterns in urban physical spaces. The relationship between the building form and the street is a significant factor in the connectivity of spaces and their quality. Understanding the relationship between the spaces and determining the valuation criteria of their quality by the citizens plays a significant role in their behavioral patterns. The research hypothesis claims that the perception and criteria of the relationship between the building form and street are different, and their effects on the human behavioral patterns might be different regarding the place and the space users. The current study examined two sequences of Valiasr Street in Tehran. The first sequence is from Valiasr Square to Valiasr Intersection, and the second sequence is from Rahahan square to Moulavi Intersection. The research method is an analytical descriptive. Also, using the survey method, the current study was conducted in the fuzzy logic framework. The research results indicate a variation in the relationship between the building form and street and human behavioral patterns. However, the criteria of the relationship between the building form and street in the urban physical spaces are different based on the extent and type of the citizens’ behavior. Also, the impact of the relationship between the urban form and street in the behavioral patterns of the human is different based on the cultural differences among the citizens and the characteristics of the urban space of different sequences of the Valiasr Street of Tehran. The results also showed a significant relationship between the main form of the front space of the buildings and the sense of space ownership. Also, the form of the entrances strengthens the sense of belonging. However, the citizens with temporary activity and residence or those who only observe the space and pass it are not interested in the related behaviors. پژوهش حاضر میزان تأثیر ارتباط فرم بنا و خیابان را بر الگوهای رفتاری انسان در فضاهای فیزیکی شهری مورد ارزیابی قرارد داده است، وجود ارتباط بین فرم بنا و خیابان در انسجام فضاها و کیفیت‌مندی آن شرطی اساسی است. درک ارتباط فضاها و تعیین معیارهای ارزش‌گذاری کیفیت آن‌ها توسط شهروندان نقش مهمی در الگوهای رفتاری آنان ایفا می‌کند. فرضیه‌ پژوهش مدعی است که میزان ادراک و معیارهای ارتباط فرم بنا و خیابان متفاوت است و میزان تأثیر آن بر الگوهای رفتاری نیز متناسب با مکان و فرهنگ بهره‌وران از فضا متفاوت خواهد بود. گزاره نظری حاضر در دو سکانس از خیابان ولی‌عصر (عج) شهر تهران مورد آزمون واقع شده است؛ که این سکانس‌ها شامل، (سکانس اول: از میدان ولی‌عصر (عج) تا چهارراه ولی‌عصر (عج) و سکانس دوم: از میدان راه‌آهن تا چهارراه مولوی) می‌باشند. روش تحقیق پژوهش حاضر در سطح نظری از نوع روش تحقیق توصیفی- تحلیلی و در سطح تجربی با بهره‌گیری از روش پیمایشی است، که در چارچوب منطق فازی انجام گرفته است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد، بین میزان ارتباط فرم بنا و خیابان با الگوهای رفتاری انسان، هم‌تغییری وجود دارد، ولی معیارهای ارتباط فرم بنا و خیابان در فضاهای فیزیکی شهری در فضاهای مختلف بر حسب میزان و نوع رفتار شهروندان متفاوت است و بر اساس تفاوت‌های فرهنگی بین شهروندان و خصوصیات فضای شهری سکانس‌های مختلف خیابان ولی‌عصر (عج) تهران، میزان تأثیر ارتباط فرم بنا و خیابان بر الگوهای رفتاری انسان در آن‌ها متفاوت است. نتایج پژوهش همچنین نشان می‌دهد که ارتباط معناداری میان فرم اصلی فضای جلویی بناها و حس مالکیت فضا وجود دارد و گاهی فرم ورودی‌ها حس تعلق به آن را تقویت می‌کند اما شهروندانی که فعالیت و سکونت خود را موقتی می‌بینند یا این‌که صرفاً در حال عبور از فضا و یا نظاره‌گر آن هستند، تمایل آنچنانی به رفتارهای مرتبط از خود نشان نمی‌دهند. الگوهای رفتاری انسان فضاهای فیزیکی خیابان ولی‌عصر (عج) تهران فرم بنا https://www.armanshahrjournal.com/article_120062_e422fda3dcb88b7ad928448bdd94c827.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Training cGan Algorithm for Generating Architectural Layout Heat Map الگوریتم سی‌گَن در تولید نقشه حرارتی جانمایی فضایی در طراحی معماری 131 142 120075 10.22034/aaud.2020.154406.1717 FA مرتضی رهبر استادیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران. محمد جواد مهدوی‌نژاد استاد گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. 0000-0002-6454-6518 محمدرضا بمانیان استاد گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران 0000-0001-7230-5186 آمیرحسین دوائی مرکزی استاد گروه مکاترونیک، دانشکده مهندسی مکانیک، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران. Journal Article 2018 10 31 The maps of the space layout have been considered by the architects as one of the first steps of the architectural design process. The theoretical framework of the high-performance architecture emphasizes that the topological and geometrical structure of these maps is adopted from the latent concepts. These concepts were formed under the influence of the subjective and objective variables. According to the research hypothesis, the space layout maps are subject to the latent patterns that are the basis for their formation. Using the computational strength for contributing to predicting the space layouts has always been a controversial issue in contemporary architecture and has been the prospect for future architecture. The current paper used the data-driven artificial intelligence methods for generating the heat maps of the space layout. Despite the conventional methods that try to define the layout plans based on the absolute mathematical relations, the designed method tries to take the spatial layout generator function from the experience of designing successful patterns with a designed based approach. Therefore, a set of 300 plans of the apartments in Tehran has been provided, and four types of different inputs have been supplied for training the artificial intelligence model. In the present research, cGan algorithm was used as one of the most efficient algorithms. This algorithm creates artificial intelligence and has been trained based on the provided layout patterns. This algorithm can regulate the mapping function to generate the target image based on the input image. After completing the process of training the cGAN model, the heat maps of the space layouts of 10 new apartments were tested. Also, the quality of the predicted answers was evaluated based on the predetermined five regulations. The suggested model based on the design-based approach is following modern construction technologies, such as the application of metadata, deep learning, machine learning, efficiency and smart consumption of energy, and energy-view optimization. نقشه‌های جانمایی فضایی همواره به‌عنوان یکی از اولین مراحل فرآیند طراحی معماری مورد توجه معماران بوده است. چارچوب نظریه معماری سرآمد تأکید دارد که ساختار توپولوژیک و هندسی این نقشه‌ها برگرفته از مفاهیم پنهانی است که خود تحت تأثیر متغیرهای عینی و ذهنی شکل گرفته‌اند. بر اساس فرض پژوهش، نقشه‌های جانمایی فضایی تابع الگوهای نهانی هستند که مبانی شکل‌گیری آن‌هاست. استفاده از قدرت محاسباتی رایانه‮ها برای کمک در پیش‌بینی چیدمان جانمایی فضاها همواره از موضوعات چالش برانگیز در معماری معاصر و چشم‌اندازی برای معماری آینده بوده است. در این مقاله، از روش‌های داده‌محور هوش مصنوعی برای تولید نقشه‌های حرارتی جانمایی فضایی استفاده شده است. روش طراحی شده، برخلاف روش‌های متداول که سعی در تعریف پلان‌های جانمایی بر اساس روابط ریاضیاتی محض دارند، سعی دارد تا با رویکردی طراحی‮مبنا، تابع تولید چیدمان فضایی را برگرفته از تجربه طراحی الگوهای موفق قرار دهد. در این راستا یک مجموعه سیصد پلان جانمایی آپارتمان‌های تهران جمع‌آوری شده است. پلان‌ها در ابعاد مساحتی متفاوت و همه منطبق بر ضوابط طراحی انتخاب شده‌اند. سپس نقشه‌های حرارتی جانمایی این پلان‌ها تهیه شده و چهار نوع تصویر ورودی مختلف برای آموزش مدل هوش مصنوعی تهیه شده است. در این پژوهش از الگوریتم سی‌گَن به‌عنوان یکی از کارآمدترین الگوریتم‌های مولد هوش مصنوعی استفاده، و بر اساس الگوهای جانمایی تهیه شده آموزش داده شده است. این الگوریتم توانایی تنظیم تابع نگاشت، جهت تولید تصویر هدف بر اساس تصویر ورودی را دارد. پس از تکمیل فرآیند آموزش مدل هوش مصنوعی، نقشه‌های حرارتی چیدمان فضایی ده آپارتمان جدید توسط هوش مصنوعی تولید شده و کیفیت جواب‌های پیش‌بینی شده بر اساس پنج ضابطه از پیش تعریف شده ارزیابی شده است. الگوی پیشنهادی پژوهش با انگاره رویکرد طراحی مبنا به فناوری‌های نوین ساختمانی مانند: کاربرد ابرداده‌ها، یادگیری عمیق، یادگیری ماشینی، بهره‌وری و مصرف هوشمندانه انرژی، و انرژی- دیدکارایی هماهنگی دارد. هوش مصنوعی معماری سرآمد معماری معاصر طراحی داده محور معماری آینده https://www.armanshahrjournal.com/article_120075_b07da89169e18064e0b508163c3125c1.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Investigating the Visual-Psychological Pollution of Tall Buildings through Fish Eye Images and Citizen's Opinion; Case Study: Pastor and Jahannama Tower in Hamadan بررسی آلودگی‌های بصری- ‌روانی ساختمان‌های بلند از طریق تصاویر چشم ماهی و نظر شهروندان، مورد مطالعاتی: برج پاستور و جهان‌نمای همدان 143 159 120077 10.22034/aaud.2019.147680.1675 FA اسماعیل ضرغامی استاد گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه تربیت دبیر شهیدرجایی، تهران، ایران. عبد الحمید قنبران دانشیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه تربیت دبیر شهیدرجایی، تهران، ایران. مهرداد کریمی مشاور دانشیار گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران. پوریا سعادتی وقار دانشجوی دوره دکتری معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید رجایی، تهران، ایران. Journal Article 2018 09 14 High-rise construction and the studies relevant to these buildings emphasize the various impacts of these visual elements in the cities. However, the psychological effects of these buildings, including the sense of oppression that citizens endure, have been neglected. In the present study, the sense of oppression that citizens endure from these tall buildings was studied. If this subject is studied carefully, it can be influential in the regulations of the tall building construction in the paths and the improvement of the psychological health of the citizens. Therefore, two studies were conducted; in the first part of the research, the sense of oppression inducing from the simulated Pastor Tower and changes in its configuration through the fisheye images were comparatively compared with the tolerance of the sense of oppression enduring by the citizens (the results of the previous studies). In the second part of the research, through the simulation of the Jahan Nama tower in Hamedan City, the perceptual oppression resulted from the buildings with the visual weights of 6%, 7%, 8% (the tolerance of the sense of oppression in the previous studies), 9%, and 10% and the effect of the trees on the mental oppression (in citizens’ perspective) were investigated. The results of the first part indicated that the trees covering the façade of the simulated Pastor tower in the Mirzadeh Eshghi Street reduced the mental oppression resulted from the tower and is tolerated by the citizens. However, the mental oppression induced by this tower (simulated) from Pastor Avenue is high and a threat to the psychological health of the citizens. The results of the second part also indicated that the buildings with visual weights of 9% and 10% had the maximum mental oppression and the minimum openness and pleasantness. In contrast, the building with the visual weight of 7% was perceived with more openness, pleasantness, and likelihood of restoration. Moreover, by increasing the number of trees in front of the building, the mental oppression was reduced and the openness, pleasantness, preference, and the likelihood of the restoration of the landscape were increased. بلند‌‌‌‌مرتبه‌سازی و پژوهش‌های مرتبط با این بنا‌ها بر تأثیرات گوناگون این عناصر مهم بصری در شهرها تأکید داشته، اما تأثیرات روانی این بناها و از جمله فشار روانی تحمیلی از سوی این بناها بر شهروندان، کم‌تر مورد توجه بوده است. در کنکاش حاضر فشار روانی تحمیلی از سوی ساختمان‌های بلندمرتبه مورد بررسی قرار گرفت، موضوعی که در صورت انجام مطالعات دقیق، می‌تواند بر مقررات بلندمرتبه‌سازی در معابر و ارتقاء سلامت روان شهروندان تأثیرگذار باشد. بدین منظور دو مطالعه صورت گرفت: در بخش اول تحقیق، فشار روانی تحمیلی از سوی برج شبیه‌سازی شده پاستور و تغییرات قواره آن، از طریق تصاویر چشم ماهی، با آستانه تحمل فشار روانی از سوی شهروندان (نتایج مطالعات پیشین) مقایسه تطبیقی شد. در بخش دوم تحقیق نیز، با شبیه‌سازی برج جهان‌نما در شهر همدان، فشار روانی ادراکی ناشی از ساختمان‌هایی با وزن‌های بصری 6، 7، 8 (آستانه تحمل فشار روانی در مطالعات گذشته)، 9 و 10 درصد و تأثیر درختان بر فشار روانی (از نظر شهروندان) مورد بررسی قرار گرفت. نتایج  بخش اول گویای آن بود که درختان پوشاننده نمای برج مدل‌سازی شده پاستور در خیابان میرزاده عشقی، فشار روانی ناشی از برج را کاهش و در محدوده تحمل شهروندان قرار داده‌است، اما فشار روانی تحمیلی این برج (مدل‌سازی شده) از معبر پاستور زیاد و تهدیدی بر سلامت روان شهروندان است. نتایج بخش دوم نیز، نشان داد که ساختمان‌هایی با وزن‌های بصری 9 و 10 درصد با بیش‌ترین میزان فشار روانی و کم‌ترین میزان گشایش فضایی و خوشایندی همراه بوده، در حالی که ساختمانی با وزن بصری 7 درصد، با گشایش فضایی، خوشایندی و احتمال احیاگری بیشتری ادراک شده است. همچنین، با افزایش تعداد درختان مقابل ساختمان، فشار روانی کاهش یافته و میزان گشایش فضایی، خوشایندی، ترجیح‌پذیری و احتمال احیاگری منظره افزایش یافته‌است. فشار روانی تصاویر چشم ماهی زاویه فضایی ادراک شهروندان حد مجاز فشار روانی https://www.armanshahrjournal.com/article_120077_bfc7c84548103732a8d67831f215ed0f.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Proposing a Model to Understand the Visual Structure of Prehistory Artifacts of the Iranian Plateau; Case Studies: Artifacts from the Ancient Cities of Choghamish and Tal Bakun پیشنهاد الگویی جهت درک ساختار بصری آثار هنری پیش از تاریخ فلات ایران، مورد مطالعاتی: آثار شهرهای باستانی چغامیش و تل باکون 161 174 120845 10.22034/aaud.2019.155080.1727 FA ماهان ناجی استادیارگروه گرافیک، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران پردیس بهمنی استادیار پژوهش هنر، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران جنوب، تهران، ایران. Journal Article 2018 11 05 Research on the basics of visual arts has taken many forms in the history of Iranian art. In this connection, the present historical-analytical research was established with a formalistic approach and in order to recognize the visual characteristics of prehistoric images. Patterned pottery was selected from among the early illustrated documents for their historical frequency and sequence. The ancient cities of Choghamish and Tal Bakun, as research examples, were among the first settlements of the Neolithic era in Iran. An expansion of pure and applied branches of visual art in the present-time society and the importance of this art in Iran from a long time ago, elucidates the need to identify the visual roots of Iranian art. The present study established how the visual formalistic principles looked in the Iranian prehistoric era. Scant research background in this field has referred to numerous cultural areas within the Iranian plateau, necessitating the design of an established method to consider the characteristics of the visual images as seen on patterned pottery. The research method was analytical-comparative and concerned a case study of Choghamish region located in the southwestern part of the Iranian plateau, where the patterns of patterned pottery of that era are discussed. Visual arts were analyzed from a design perspective and via a formalistic approach by studying library resources and observing museum objects. This research aimed to understand the specific morphological characteristics of each era. The first and most important step in pattern design is to determine the fixed criteria for examining images, identified as the category of visual variables in three main groups; i.e., general structure, visual elements and qualities, and patterns. In the next steps, the visual images and the application of the resulting findings will be analyzed. In this way, similarities and differences determine the morphological characteristics of regions or time periods. The findings revealed that pattern density, compositional structure, circumstantiality, motifs, elements and visual qualities are the criteria for image differentiation. پژوهش در مبانی هنرهای تصویری، از خلاهای مطالعاتی تاریخ هنر ایران به‌شمار می‌رود. در این راستا، پژوهش تاریخی- تحلیلی حاضر، با رویکردی فرم‌گرایانه و به‌منظور شناخت ویژگی‌های بصری تصاویر پیش ‌از ‌تاریخ شکل گرفت. سفالینه‌های منقوش به دلایلی چون فراوانی و توالی تاریخی، از میان اسناد مصور آغازین، انتخاب شدند. شهرهای باستانی چغامیش و تل باکون به‌عنوان نمونه‌های پژوهش جزو اولین شهرها و محل‌های اسکان دوران نوسنگی در ایران می‌باشند. گستردگی شاخه‏های محض و کاربردی هنر تصویری درجامعه‏ کنونی و اهمیت این هنر در ایران از دیرباز تاکنون، ضرورت بازشناسی ریشه‏های تصویری هنر ایران را معلوم می‌دارد. پژوهش حاضر، با طرح این مسأله شکل گرفت که اصول و مبانی بصری ‌تصویرنگاری در دوره‏ پیش ‌از تاریخ ایران چگونه بوده است. پیشینه مطالعاتی بسیار اندک در این زمینه، پهنه‌های فرهنگی متعدد و کثرت یافته‌ها در محدوده‌ فلات ایران، ضرورت طراحی روشی ثابت برای دستیابی به مشخصه‌های تصاویر را لازم گردانید که تصاویر سفالینه‌های منقوش در مناطق مختلف، در قالب آن قابل تحلیل بصری باشند. روش تحقیق، تحلیلی- تطبیقی است و به بررسی موردی پهنه جنوب غربی با محوریت مناطقی چون چغامیش و پهنه فارس با محوریت مناطقی چون تل باکون، با استناد به نقوش سفالینه‏های آن دوره، می‌پردازد. تحلیل هنر تصویری از منظر طراحی و با رویکردی فرم‏گرایانه با مطالعه‌ منابع کتابخانه‌ای و مشاهده‌ اشیای موزه‌ای صورت گرفته است و هدف پژوهش، دستیابی به شاخصه‌های تصویری خاص هر دوره است. اولین و مهم‌ترین گام در طراحی الگو، تعیین معیارهای ثابت بررسی تصاویر هستند که با عنوان متغیرهای بصری در سه گروه اصلی؛ ساختار کلی، عناصر و کیفیات بصری و نقش‌مایه‌ها مشخص شده‌اند. در مراحل بعد، به تحلیل بصری تصاویر و تطبیق نتایج تحلیل‌ها پرداخته می‌شود. بدین‌ترتیب شباهت‌ها و تفاوت‌ها، شاخصه‌های تصویری مناطق و یا دوره‌های‌ زمانی را مشخص می‌کنند. نتایج، نشان می‌دهد که تراکم نقوش، ساختار ترکیب‌بندی، حاشیه‌پردازی، نقش‌مایه‌ها، عناصر و کیفیات بصری، معیارهای تمایز تصاویر هستند. شهرهای باستانی چغامیش تل باکون تحلیل بصری سفالینه‌های منقوش پیش از تاریخ ایران https://www.armanshahrjournal.com/article_120845_2aae40fa19776a62585c6b60d091354f.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Evaluation of The Visual Preferences in the Residential Façades; Case study: Tabriz Twelve Historical Houses ارزیابی ترجیحات بصری در نماهای مسکونی، مورد مطالعاتی: دوازده خانه تاریخی تبریز 175 187 120081 10.22034/aaud.2019.150473.1692 FA مسعود وحدت طلب دانشیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران . علی یاران دکتری معماری و استاد تمام وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، تهران، ایران. حامد محمدی خوش بین دکتری معماری، گروه معماری، دانشکده معماری و هنر، دانشگاه گیلان، رشت، ایران Journal Article 2018 09 30 The recognition and evaluation of the visual features and components in the perception process is a way for the aesthetic evaluation of a phenomenon. When facing an architectural building, its façade has the first impact on the observer's aesthetic experience process. Various physical components and visual qualities play a role in creating the architectural façade. Extraction of the visual preferences in the architectural façades and investigation of the forming components and elements of these preferences can lead to developing the criteria in the aesthetic evaluation. Consequently, studying these visual components in the architectural façades and investigating their aesthetic preferences are of significant importance. The current study aims to evaluate the observer’s aesthetic preferences of visual qualities and components that forming the external façades of the residential buildings. The theoretical concepts and approaches were presented to reach the research purpose in the theory section of the research using a descriptive-analytical method. By studying the research background and explaining the considered research concepts in this part, a structure of the studies and evaluations on the visual components was introduced, and the theoretical framework was presented. In the practical section, using the preference tests, the relationship between the visual components and aesthetic preferences of the façades of twelve historical houses of Tabriz was measured using 320 respondents. Also, the preference scores of the respondents were analyzed by a descriptive-inferential method using SPSS software. The research results showed that two visual components of the diversity of the structure of the architectural elements and the forming levels of the architectural façades, as well as complexity (visual richness) and using the curved lines, have more impact than other visual qualities and components of the architectural façades. Considering and investigating the visual components, including the structure of the architectural elements and different levels of the façade can be used as criteria in the aesthetic evaluations and analysis of the façade of the residential buildings. These criteria can also be applied in architectural designs of the buildings’ façade. شناخت و سنجش ویژگی‌ها و مؤلفه‌های بصری در فرآیند ادراک امر محسوس، راهی برای ارزیابی زیبایی‌شناسی یک پدیده می‌باشد. در برخورد با یک بنای معماری، نمای آن اولین تأثیر را در فرآیند تجربه زیبایی‌شناختی مخاطب دارد. مؤلفه‌های کالبدی و کیفیت‌های بصری متفاوتی در ایجاد نمای معماری نقش دارند، استخراج ترجیحات بصری در نماهای معماری و بررسی مؤلفه‌ها و عناصر شکل‌دهنده این ترجیحات می‌تواند به ایجاد معیارهایی در ارزیابی زیبایی‌شناسی منجر شود. درنتیجه مطالعه این مؤلفه‌های بصری در نماهای معماری و بررسی ترجیحات زیبایی‌شناسی آن‌ها از اهمیت بالایی برخوردار است. هدف از این پژوهش، ارزیابی ترجیحات زیبایی‌شناسی مخاطب از کیفیت‌ها و مؤلفه‌های بصری سازنده نمای خارجی بناهای مسکونی می‌باشد. برای رسیدن به این هدف، در بخش نظری پژوهش با استفاده از روش تحلیلی-توصیفی، مفاهیم و رویکرد نظری تحقیق بیان شده است. در این قسمت با بررسی پیشینه پژوهش و بیان مفاهیم مورد نظر در پژوهش، یک ساختار در زمینه تحقیقات و ارزیابی‌ها پیرامون مؤلفه‌های بصری معرفی و چارچوب نظری پژوهش ارائه شد. در بخش عملی به وسیله آزمون‌های ترجیحاتی، رابطه بین مؤلفه‌های بصری مورد تحقیق و ترجیحات زیبایی‌شناسی نماهای دوازده خانه تاریخی تبریز از 320 نفر آزمون‌شونده، اندازه‌گیری و نمرات ترجیحاتی آزمون‌شوندگان با نرم‌افزار SPSS به‌صورت توصیفی و استنباطی تحلیل و تفسیر شد. نتایج پژوهش نشان می‌دهد دو مؤلفه بصری تنوع ساختار عناصر معماری و سطوح تشکیل‌دهنده نماهای معماری، به همراه پیچیدگی (غنای بصری) و استفاده از خطوط منحنی تأثیر بیشتری نسبت به سایر کیفیت‌ها و مؤلفه‌های بصری نماهای معماری دارند. توجه و بررسی مؤلفه‌های بصری همچون ساختار عناصر معماری و سطوح مختلف نما، می‌توانند به‌عنوان معیارهایی در ارزیابی‌ها و تحلیل‌های زیبایی‌شناسی از نماهای معماری مسکونی استفاده شود. این معیارها همچنین می‌توانند در طراحی‌های معمارانه در نمای ساختمان‌ها نیز کاربرد داشته باشد. ترجیحات زیبایی‌شناسی مؤلفه‌های بصری نماهای معماری زیبایی‌شناسی تجربی https://www.armanshahrjournal.com/article_120081_42aea189c1ca69733becf972ea2df2df.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Quantitative Measurement and Spatial-Location Analysis of the Urban Visual Axes with an Emphasis on the Visual Qualities; Case Study: Connecting Axes to the Enghelab Square of Zanjan سنجش کمی و تحلیل فضایی- مکانی محورهای دید شهری با تأکید بر کیفیات بصری، مورد مطالعاتی: محورهای مواصلاتی به میدان انقلاب زنجان 189 204 120083 10.22034/aaud.2020.120083 FA داریوش ستارزاده استادیار گروه معماری و شهرسازی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران لیلا امیدیان دانشجوی دکتری طراحی شهری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران سید جواد حبیب زاده کوزه کنانی دانشجوی دکتری طراحی شهری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران. Journal Article 2018 09 03 The public areas of the city as a platform for public human activities necessity not only be comprehensible and safe but also need to have perceptual values for the users. Visual values are the most significant part of environmental qualities. Citizens' perception of the visual qualities of the city depends on the introduction of visual values and image and urban landscape, which is considered desirable by citizens. In this regard, and to improve the visual quality of the environment, the purpose of this study is to identify the criteria and visual values of urban visual corridors and their spatial-location analysis based on quantitative indicators and criteria. Also, considering the value of citizens' perceptions of the urban public area, the importance of each of the factors with the final output as the quality of visual values in the visual corridors has been measured quantitatively and spatially. For this purpose, the visual corridors leading to the Enghelab Square of Zanjan, which also has historical and cultural values, have been selected for study and evaluation. The present spatial research method is descriptive-analytical that to quantitatively measure the objectives, spatial regression analysis, and spatial modeling with the use of ANP logic in Super Decisions and GIS environments have been used. The results show that the legibility with an average value of 0.58 has a higher quality value in the study site and the factor of green and natural space with an average weight of 0.41, and the urban landscape elements with an average weight of 0.36 are in the next ranks. have taken. Also, the results of calculating the spatial regression between the factors and the final quality of visual values showed that from the citizens' point of view, the legibility factor with the spatial regression rate of 0.80 and the continuity and sequence factor with the correlation rate of 0.66 and the walls and environmental aesthetics criteria with correlation rate of 0.52, respectively, had the highest correlation coefficient with the final output of the quality of visual values in the study area. عرصه‌های عمومی شهر به‌عنوان بستری برای فعالیت‌های عمومی انسان نه تنها باید قابل درک و ایمن باشند، بلکه می‌بایست به لحاظ ادراکی برای استفاده‌کنندگان دارای ارزش‌های بصری هم باشند. ارزش‌های بصری مهم‌ترین بخش از کیفیت‌های محیطی را تشکیل می‌دهند. دریافت ادراک شهروندان از کیفیت‌های بصری شهر وابسته به معرفی ارزش‌های بصری و سیما و منظر شهری است، که توسط شهروندان مطلوب تلقی می‌شود. در این راستا و در جهت ارتقای کیفیات بصری محیط هدف از انجام این پژوهش شناسایی معیارها و ارزش‌های بصری کریدورهای دید شهری و تحلیل فضایی-  مکانی آن‌ها بر اساس شاخص‌ها و سنجه‌های کمی می‌باشد. همچنین با توجه به ارزشمندی ادارک شهروندان از عرصه‌های عمومی شهر میزان اهمیت هر یک از عوامل با خروجی نهایی تحت عنوان کیفیت ارزش‌های بصری در محورهای دید بصری به‌صورت کمی و فضایی مورد سنجش قرار گرفته است. بدین منظور کریدورهای دید منتهی به میدان انقلاب شهر زنجان که دارای ارزش‌های تاریخی و فرهنگی نیز می‌باشد، جهت بررسی و سنجش مورد انتخاب واقع شده است. روش تحقیق فضایی- حاضر از نوع توصیفی- تحلیلی بوده که جهت سنجش کمی اهداف موردنظر از تحلیل‌های همبستگی فضایی و مدل‌ساز‌ی‌های مکانی با کمک منطق ANP در محیط‌های Super Decisions و GIS استفاده شده است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد عامل (خوانایی) با ارزش میانگین (0.58) دارای بالاتری ارزش کیفی در سایت مورد مطالعه می‌باشد و عامل فضای سبز و طبیعی با میانگین وزن (0.41) و عامل عناصر منظر شهری با میانگین وزن (0.36) در رده‌های بعدی قرار گرفته‌اند. همچنین نتایج محاسبه میزان همبستگی فضایی بین عوامل و کیفیت نهایی ارزش‌های بصری نشان داد که از دیدگاه شهروندان به ترتیب عامل خوانایی با میزان همبستگی فضایی (0.80) و عامل تداوم و توالی حرکت با میزان همبستگی (0.66) و معیار زیبایی محیطی و جداره‌ها با میزان همبستگی (0.52) بیش‌ترین میزان ضریب همبستگی را با خروجی نهایی کیفیت ارزش‌های بصری در محل مورد مطالعه به خود اختصاص داده‌اند. ارزش بصری کریدورهای دید تحلیل مکانی همبستگی فضایی شهر زنجان
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Analysis of the Urban Spaces around the Holy Places on the Needs and Behavioral Patterns of Pilgrims; Case Study: Imam Reza (PBUH) Street, Mashhad City تحلیل فضاهای شهری پیرامون مکان‌های مقدس در ارتباط با نیازها و الگوهای رفتاری زائران، مورد مطالعاتی: خیابان امام رضا (ع) شهر مشهد 205 218 120084 10.22034/aaud.2020.120084 FA عمید الاسلام ثقه الاسلامی استادیار گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران. زهرا روحی میرآبادی دانشجوی دکتری شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران. Journal Article 2018 11 09 The urban spaces around the holy and religious places and analyzing them based on the needs of the pilgrims and their behavioral patterns that occur in urban spaces is a subject that has been less addressed in the scientific research. The main research question is the adaptability of the urban spaces around the holy places to the needs and behavioral patterns of the pilgrims. Therefore, the theoretical foundations of the subject were first studied. Then, in the conceptual model of the research, the qualities that the urban street space should have regarding the adaptability to the needs of pilgrims were codified in six criteria. These criteria include access facility, safety and security, vitality and presence, environmental comfort and convenience, visual beauty and warning and authentication, and 20 sub-criteria. The research method is a survey study using statistical analysis. The case study is a part of Imam Reza (PBUH) Street in Mashhad City that is one of the main paths leading to the holy shrine. The behavioral patterns of the pilgrims were classified into five main behavioral patterns in the field studies. In the meantime, 12 inappropriate and dangerous were identified among the pilgrims, and 384 questionnaires were distributed among the pilgrims. In the first section, the satisfaction of the pilgrims using the mean concentration index showed that in more than half of the environmental criteria, the mean of the satisfaction level of pilgrims is at the improper level. Also, the correlation analysis (Chi-Square) shows that there is a significant and direct relationship between the low level of the urban space qualities and inappropriate and dangerous behaviors of the pilgrims. In the end, the paper presents the recommendations, suggestions, and requirements for the planning and design in the urban spaces around the holy places. فضاهای شهری پیرامون اماکن مقدس و مذهبی و تحلیل آن‌ها بر اساس نیازهای زائران و انواع الگوهای رفتاری که ایشان در فضاهای شهری انجام می دهند، موضوعی است که کمتر در پژوهش‌های علمی به آن پرداخته شده است. سؤال اصلی تحقیق، میزان انطباق فضاهای شهری پیرامون اماکن مقدس در ارتباط با نیازها و الگوهای رفتاری زائران است. به این منظور در ابتدا مبانی نظری مرتبط با موضوع مورد بررسی قرار گرفت. سپس در مدل مفهومی تحقیق، کیفیت‌هایی که فضای شهری خیابان در انطباق‌پذیری با نیازهای زائران باید دارا باشد در شش معیار، شامل: معیارهای سهولت دسترسی، ایمنی و امنیت، سرزندگی و حضورپذیری، آسایش محیطی و راحتی، زیبایی بصری و تذکردهی و احراز هویت معنوی و 20 زیر معیار مرتبط تدوین شد. روش تحقیق، پیمایشی با استفاده از تحلیل‌های آماری است. نمونه مطالعاتی پژوهش، بخشی از خیابان امام رضا (ع) در شهر مشهد است که از مسیرهای اصلی منتهی به حرم مطهر می‌باشد. در بررسی‌های میدانی، انواع الگوهای رفتاری زائران در پنج دسته الگوی رفتاری اصلی تقسیم‌بندی شد. در این میان تعداد 12 رفتار نامناسب و خطرساز در میان زائرین شناسایی و تعداد 384 پرسشنامه در بین زائران توزیع شد. در بخش اول میزان رضایت زائرین از کیفیت‌های محیطی و در بخش دوم داشتن رفتارهای نامطلوب و خطرساز زائرین مورد سؤال قرار گرفت. نتایج تحلیل نظرات زائرین با استفاده از شاخص تمرکز میانه نشان داد در بیش از نیمی از معیارهای کیفیت‌های محیطی، میانه سطح رضایت زائرین در سطح نامناسب است. همچنین تحلیل همبستگی (کای اسکوئر) نشان می‌دهد بین پایین بودن سطح کیفیت‌های فضای شهری و وجود رفتارهای نامناسب و خطرساز زائرین ارتباط مستقیم و معنی‌داری وجود دارد. در انتها مقاله پیشنهادات، توصیه‌ها و الزاماتی را در ارتباط با برنامه‌ریزی و طراحی در فضاهای شهری پیرامون مکانهای مقدس ارائه می‌نماید. نیازها الگوهای رفتاری زائر کیفیت فضای شهری خیابان امام رضا(ع) مشهد https://www.armanshahrjournal.com/article_120084_d26f902e037d024352ad81076a8ef0aa.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Exploring the Microstructure of Urban Street Network: Layout Pattern versus Centrality کاوش ساختار خرد شبکه گذربندی شهر: الگوی آرایش فضایی و مرکزیت 219 235 120085 10.22034/aaud.2020.120085 FA وحید زمانی دکتری شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران. 0000-0002-1234-7699 محمود قلعه نویی دانشیار گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران. محمود محمدی دانشیار گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران Journal Article 2018 10 10 Studying the urban street network, as one of the constituent elements of urban form and the commonality of the two systems of movement and activity, plays a significant role in understanding the dynamic events in the city and solving the problems resulted from the conflicting function of the two abovementioned systems. One of the most effective structural characteristics of the street network is street network centrality which has a substantial effect on the distribution of activities and accordingly on the formation of motorized and pedestrian traffic flow throughout the city. On the other hand, one of the most important elements influencing on the network centrality is street layout. The current article aims at explaining the relationship between street layout pattern and centrality at the local scale or the microstructure of the street network. The city of Qom is an example of an old city in Iran that has an ancient urban fabric in the central core of the city and a diverse range of street layout in the middle and peripheral parts - with distinct structural features. Thus, this city is an appropriate context as the study area to explore the microstructure of the urban street network. The research process is as follows; After identifying the relatively homogeneous central zones in terms of morphology in the study area by modelling street network centrality using Multiple Centrality Assessment (MCA) method in terms of centrality index of local closeness, and applying some considered criteria, the street layout pattern of the selected zones is analyzed using several indicators of street centerline as well as blocks. Finally, the relationship between indicators of street layout pattern and the average local closeness network centrality index is explained by building a correlation matrix using Pearson’s correlation coefficient. Findings show that just 3 out of 10 selected indicators of the street layout pattern - all of which are indicators of the network centerline - have a significant correlation with average local closeness centrality index. Therefore, average local closeness centrality index has no significant correlation with block indicators. The correlation matrix shows that the higher the network lenghth as well as the proportion of three-way intersections throughout the local fabric area, the higher the average local closeness centrality index of the street network; consequently, the more centralized fabric will be at the scale of pedestrian accessibility. مطالعه شبکه گذربندی به‌عنوان یکی از عناصر سازنده فرم شهری، و فصل مشترک دو نظام حرکت و فعالیت، نقشی حیاتی در درک رویدادهای پویای شهر و حل مشکلات ناشی از تداخل دو نظام نامبرده دارد. یکی از تأثیرگذارترین ویژگی‌های ساختاری شبکه گذربندی همانا مرکزیت شبکه است که تأثیری قابل توجه بر رخدادهایی همچون چگونگی پراکنش فعالیت‌ها دارد که خود بر چگونگی توزیع ترافیک سواره و پیاده در شهر تأثیرگذار است؛ از سوی دیگر، یکی از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار بر مرکزیت شبکه، آرایش فضایی شبکه گذربندی است. هدف مقاله حاضر، تبیین ارتباط بین الگوی آرایش فضایی و مرکزیت شبکه گذربندی در مقیاس محلی یا ساختار خرد شبکه است. شهر قم نمونه‌ای از شهرهای قدیمی ایران است که دارای بافت شهری کهن در هسته مرکزی شهر، و طیف متنوعی از آرایش فضایی شبکه گذربندی در بخش‌های میانی و پیرامونی- با ویژگی‌های ساختاری متمایز- می‌باشد که بدین ترتیب، بستر مناسبی برای کاوش ساختار خرد شبکه گذربندی شهری به‌عنوان محدوده مورد مطالعه فراهم می‌آورد. فرآیند پژوهش بدین ترتیب است که پس از مشخص شدن پهنه‌های مرکزی نسبتاً همگن از دیدگاه ریخت‌شناختی در محدوده مورد مطالعه از راه مدل‌سازی شاخص مرکزیت نزدیکی محلی شبکه گذربندی با بهره‌گیری از روش ارزیابی چندگانه مرکزیت(MCA) و اعمال شرط‌های مورد نظر، الگوی آرایش فضایی شبکه گذربندی پهنه‌های برگزیده، با بهره‌گیری از شاخص‌های سنجش‌محور شبکه و بلوک‌بندی، مورد ارزیابی قرار گرفته، ارتباط بین شاخص‌های سنجش یاد شده و میانگین شاخص مرکزیت نزدیکی محلی شبکه هر پهنه از راه محاسبه ماتریس همبستگی، با بهره‌گیری از ضریب همبستگی پیرسون، تبیین می‌شود. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد تنها سه شاخص از 10 شاخص برگزیده الگوی آرایش فضایی شبکه گذربندی -که همگی از شاخص‌های سنجش محور شبکه بوده- همبستگی معنادار با میانگین شاخص مرکزیت نزدیکی محلی شبکه داشته، لذا میانگین شاخص مرکزیت نامبرده ارتباط معناداری با شاخص‌های بلوک‌بندی ندارد. ماتریس همبستگی نشان می‌دهد هر چه میزان طول شبکه در سطح بافت محلی و نیز تعداد تقاطع‌های سه‌راهی افزایش باشد، میانگین شاخص مرکزیت نزدیکی محلی شبکه گذربندی افزایش یافته، بافت مرکزی‌تری در مقیاس دسترسی پیاده خواهیم داشت. الگوی آرایش فضایی شبکه گذربندی مرکزیت شبکه گذربندی ارزیابی چندگانه مرکزیت (MCA) ضریب همبستگی پیرسون https://www.armanshahrjournal.com/article_120085_60cffc4164b276ee0ebfcf7a98bcd7e2.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Assessment of the Visual Qualities of Educational Spaces Based on the Preferences of Users; Case Study: Ferdowsi University of Mashhad, International Campus ارزیابی کیفیت‌های بصری فضاهای آموزشی بر اساس ترجیحات استفاده‌کنندگان، مورد مطالعاتی: پردیس دانشگاه فردوسی مشهد 251 267 120086 10.22034/aaud.2020.155400.1730 FA شادی شکری یزدان آباد دانشجوی دکتری گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران سارا مهدیزاده استادیار شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران. 0000-0001-5954-5409 Journal Article 2018 11 09 In recent decades, there has been considerable attention to the landscape and its relationship with the users’ perception in the educational and academic environments. Given the impact of the environmental design on the education quality, the current study investigates the visual qualities of the educational spaces based on the users’ recommendations in the Ferdowsi University of Mashhad, as the educational center in the eastern part of the country. Therefore, theoretical and practical methods were used to achieve the research purpose. In the theoretical aspect, using the qualitative-quantitative method and case study, the current research analyzed the findings. In this regard, the books and papers were also used. Then, the indicators and criteria of the visual quality based on the theorists’ opinions were extracted in the theoretical part. In the practical part, the questionnaire and field study was applied. Out of 1775, 200 users were selected randomly among the students, professors, and the university staff in three zones of the university site. The Q-sort method was used to analyze the questionnaire and investigate the preferences of the user’s quantitative (scores) and qualitatively (the reasons for scores). Then, the degree of conformity or non-conformity of the components affecting the visual qualities of space users with the views of theorists was measured. The research results show that the initial principal criteria in determining the visual qualities of the educational spaces based on the preference and opinion of the users in the studied site are as follows:  proper vegetation and greenness of the space, using the proper color, proper space furniture, and their optimal location, using the natural elements and the use of the prominent and suitable element. Also, the factors such as the lack of using suitable and green vegetation, the lack of appropriate furniture and inappropriate location, unclean space, lack of discipline and calm in the space layout are the main components of the lack of desirability (lack of visual quality) based on the users of the university. در چند دهه اخیر توجه ویژه‌ای به منظر و ارتباط آن با ادراک استفاده‌کنندگان از آن، در فضاهای آموزشی و دانشگاهی شده است. با توجه به تأثیر طراحی محیطی بر کیفیت آموزشی، این پژوهش، به بررسی کیفیت‌های بصری فضاهای آموزشی بر اساس پیشنهادات استفاده‌کنندگان در دانشگاه فردوسی مشهد، به‌عنوان قطب آموزشی در نیمه شرق کشور، می‌پردازد. به‌منظور دستیابی به این هدف، از روش نظری و عملی استفاده‌شده است که در بعد نظری با استفاده از رویکرد کمی- کیفی و راهبرد موردکاوی به توصیف و تحلیل یافته‌ها پرداخته است و از منابع (کتب و مقالات) استفاده‌شده است و شاخص‌ها و معیارهایی کیفیت بصری بر اساس آرای نظریه‌پردازان در بخش نظری استخراج شده است. در بخش عملی نیز برداشت‌های میدانی و پرسشنامه استفاده‌شده است و از مجموع 1775 نفر، 200 کاربر از میان دانشجویان، اساتید و کارمندان به‌صورت تصادفی در سه پهنه سایت دانشگاه، انتخاب‌ شده‌اند. با استفاده از روش طبقه‌بندی کیفیت بصری1 به تحلیل پرسشنامه‌ها و بررسی ترجیحات استفاده‌کنندگان پرداخته‌شده است که به‌صورت کمی (امتیازات) و کیفی (دلایل امتیازات) بررسی‌شده است. سپس میزان انطباق و یا عدم انطباق مؤلفه‌های مؤثر بر کیفیت‌های بصری استفاده‌کنندگان از فضا با آراء نظریه‌پردازان سنجیده شده است. نتایج پژوهش حاضر نشان می‌دهد که معیارهای کلیدی اولیه در تعیین کیفیت‌های بصری فضاهای آموزشی بر اساس ترجیح و نظر استفاده‌کنندگان از فضا در سایت مورد بررسی شامل مواردی نظیر پوشش گیاهی مناسب و سرسبزی فضا، استفاده از رنگ مناسب، مبلمان مناسب فضایی و مکانیابی بهینه آن‌ها، استفاده از عناصر طبیعی و استفاده از المان شاخص و متناسب می‌باشند. همچنین عواملی نظیر عدم استفاده از پوشش گیاهی مناسب و سرسبز، عدم استفاده از مبلمان مناسب و مکانیابی نامناسب، تمیز نبودن فضا، عدم وجود نظم و ترتیب در چیدمان فضایی به‌عنوان اصلی‌ترین مؤلفه‌های عدم مطلوبیت (نداشتن کیفیت بصری) بر اساس نظر استفاده‌کنندگان دانشگاه می‌باشد. زیبایی‌شناسی منظر کیفیت‌های بصری ترجیحات استفاده‌کنندگان فضای آموزشی دانشگاه فردوسی مشهد https://www.armanshahrjournal.com/article_120086_a909b8ff162378e3a767269791c5aaea.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Assessment of the Residential Satisfaction Role in Place Attachment with an Emphasis on Identity Elements in Traditional Neighborhoods; Case Study: Aghazaman Neighborhood, Sanandaj ارزیابی نقش رضایت‌مندی سکونتگاهی بر دلبستگی به مکان با تأکید بر مؤلفه‌های هویت‌ساز در محلات سنتی، مورد مطالعاتی: محله آقازمان شهر سنندج 255 267 120087 10.22034/aaud.2019.163953.1760 FA شراره فرهاد دانشجوی دکتری معماری، گروه معماری، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران. محمد جواد مقصودی تیلکی استادیار گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران 0000-0001-9008-0064 معصومه هدایتی مرزبالی استادیار گروه معماری، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی آیت الله آملی، آمل، ایران. Journal Article 2018 12 23 Horizontal growth of cities, destruction of natural resources, reduction of population density in traditional neighborhoods of cities, construction of residential areas compatible with the lives of residents, and increasing the quality of life are among the most significant management challenges of Iranian cities. Although various studies identified the influential variables on the improvement of the place attachment or the results of improving this sense and emphasized the constructive role of improving this sense on the quality of life, the effectiveness of the physical elements of housing in the place attachment is not measured experimentally among the residents. Therefore, the current study tries to investigate the role of physical identity-making elements in the housing satisfaction of residents and evaluate the impact of these components on the attachment to the neighborhood among the residents. The current research is applied in terms of nature, and the research method is descriptive-survey. Data collection tools are also based on the questionnaire. The statistical population includes all the residents of the Aghazaman Neighborhood, and the statistical sample is 300 of the residents selected using a random sampling method. Research data were analyzed using Partial Least Square Modeling. The results show that the effectiveness of the identity elements on the satisfaction with the neighborhood is 0.58. Also, its effect on the neighborhood attachment is 0.15.  The results confirm the research suggested model and indicate that the identity elements indirectly affect the neighborhood attachment through satisfaction with the neighborhood. Also, the results approve that the identity elements affect the place attachment by influencing the subjective and objective evaluations and improving the housing satisfaction of residents. According to the research findings, a positive understanding of the quality of the residential area has a significant correlation by increasing the level of neighborhood attachment that increases the persistence in the neighborhood. رشد افقی شهرها، تخریب منابع طبیعی، کاهش تراکم جمعیت در محلات سنتی شهرها، ساخت محیط‌های مسکونی سازگار با زندگی ساکنان و افزایش کیفیت زندگی از مهم‌ترین چالش‌های مدیریتی شهرهای ایران است. اگرچه پژوهش‌های مختلف متغیرهای مؤثر بر ارتقای دلبستگی به مکان یا نتایج ارتقای این حس را شناسایی نمودند، که همه آنان بر نقش سازنده ارتقای این حس بر کیفیت زندگی تأکید نمودند. اما، تأثیرگذاری مؤلفه‌های کالبدی مسکن بر میزان دلبستگی به مکان به‌صورت تجربی در میان ساکنان مورد سنجش قرار نگرفته است. لذا این پژوهش تلاش می‌نماید تا به بررسی نقش مؤلفه‌های هویت‌ساز کالبدی در رضایت‌مندی ساکنان از مسکن خود، و تأثیر این مؤلفه‌ها بر دلبستگی به محله را در میان ساکنان، مورد سنجش قرار دهد. ماهیت پژوهش از منظر هدف، کاربردی، روش انجام تحقیق، «توصیفی ـ پیمایشی» و ابزار گردآوری داده‌ها نیز مبتنی بر پرسشنامه است. جامعه آماری شامل کلیه ساکنان محله آقازمان بوده است و نمونه آماری شامل 300 نفراز ساکنین می باشد که به شیوه نمونه‌گیری تصادفی انتخاب شدند. داده‌های تحقیق با استفاده از مدل‌سازی معادلات ساختاری (PLS) مورد تحلیل قرار گرفت که نتایج نشان می‌دهند، میزان تأثیرگذاری مؤلفه‌های هویت‌ساز بر رضایت از محله (0.58) و بر دلبستگی به محله (0.15) بوده است. نتایج با تأیید مدل پیشنهادی تحقیق تأیید می‌کنند که مؤلفه‌های هویت‌ساز از طریق رضایت از محله بر دلبستگی به محله  تأثیر غیرمستقیم دارد. همچنین،  نتایج تأیید می‌کنند که مؤلفه‌های هویت‌ساز با اثر‌گذاری بر  ارزیابی‌های عینی و ذهنی، و ارتقای رضایت‌مندی از مسکن  ساکنان بر حس دلبستگی به مکان اثر می‌گذارد. بر پایه نتایج این تحقیق، درک مثبت از کیفیت محیط مسکونی می‌تواند همبستگی معناداری با افزایش سطح دلبستگی به محله ایجاد کند که موجب افزایش ماندگاری در محله می‌شود. وابستگی به مکان رضایت‌مندی سکونتی مؤلفه‌های هویت‌ساز سنندج https://www.armanshahrjournal.com/article_120087_b5f5616add9e42b42d1d13d14006b32e.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 The Effectiveness of the Non-Hegemonic Coding on Improving the Passivity and Creating Representation Spaces; Case Study: Baharestan Square of Tehran تأثیرگذاری الگوی رمزگذاری غیرهژمونیک بر ارتقاء کنش‌پذیری و خلق فضاهای بازنمودی، مورد مطالعاتی: میدان بهارستان در شهر تهران 269 281 120089 10.22034/aaud.2019.151088.1695 FA مریم محمدی دانشیار گروه طراحی‌شهری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر ، تهران، ایران. مصطفی بهزادفر استاد گروه طراحی‌شهری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران. 0000-0003-2882-694X Journal Article 2018 10 04 Social space theory is a trialectics view of the space that brings together the perceived, conceived, and representation space. This theory responds to the modernist and capitalist approaches to urban space. If space is limited to its perceived and conceived dimensions, the principal purpose expected from the space that transforms it into a place for the emergence of the lived space and passivity, will be removed. The current paper aims to investigate the dualities of space, non-space, and social or modern capitalist space and coding patterns and their effectiveness on the meaningfulness of space and passivity. The result of this study is to achieve a conceptual and analytical model, based on which one can study the urban space in terms of the effectiveness of the coding pattern on the passivity. Therefore, the obtained model was used in analyzing Baharestan Square as the case study in the following. The research method was qualitative and used experts-oriented (to study the perceived and conceived dimensions of space) and people-oriented (to investigate the representation aspect of space). In the first step, the observation technique was used. In the second step, an in-depth interview (interviewing 36 people) was applied. The results of the two sections indicate the space limit and hegemonic coding model for the emergence of the action and passivity concepts in the space. According to the results, to improve the passivity in the space and create the representation space, it is required to consider positive space control consisting of citizen rights and participation right in addition to the spatial occupation and spatial and social justice. نظریه فضای اجتماعی، دیدگاهی تریالکتیکی به فضا است که توأمان فضای محسوس، پنداشته و بازنمودی را در کنار هم قرار می‌دهد. این نظریه در پاسخ به رویکردهای مدرنیستی و سرمایه‌دارانه به فضای شهری قرار می‌گیرد. در واقع چنانچه فضا در ابعاد صرفاً محسوس و پنداشته خود محدود شود، هدف اساسی مورد انتظار از فضا؛ که آن را به محملی برای بروز فضای زیسته و کنش‌پذیری بدل می‌کند، از بین می‌رود. با این توضیح این مقاله بر آن است تا ضمن بررسی دوگانه‌های فضا/ نافضا و فضای سرمایه‌داری یا مدرن/ اجتماعی و الگوهای رمزگذاری، تأثیرگذاری آن‌ها بر مقوله معناپذیری فضا و کنش‌پذیری را بررسی نماید. نتیجه این بررسی دست‌یابی به مدلی مفهومی و تحلیلی است که براساس آن می‌توان به بررسی فضای شهری از حیث تأثیرگذاری الگوی رمزگذاری بر میزان کنش‌پذیری پرداخت. بنابراین در ادامه از مدل به‌دست آمده در تحلیل میدان بهارستان به‌عنوان نمونه پژوهش بهره برده شده است. روش تحقیق در بررسی نمونه‌ موردی، کیفی بوده و به‌صورت کارشناس‌محور (به‌منظور بررسی ابعاد محسوس و پنداشته فضا) و مردم‌محور (با هدف بررسی بعد بازنمودی فضا) انجام شده است. در گام اول از تکنیک مشاهده و در گام دوم از تکنیک مصاحبه عمیق (مصاحبه با 36 نفر) استفاده شده است. نتایج هر دو بخش حاکی از محدودیت فضا و الگوی رمزگذاری هژمونیک برای بروز مفهوم عمل و کنش‌پذیری در فضا است. براساس نتایج برای ارتقا کنش‌پذیری در فضا و ایجاد فضای بازنمودی، لازم است عواملی چون کنترل فضایی مثبت متشکل از حق شهروندی و حق مشارکت در کنار معیار تصرف فضایی و عدالت اجتماعی/ فضایی مورد توجه قرار گیرند. فضای اجتماعی فضای بازنمودی ‌ کنش رمزگذاری فرهنگی https://www.armanshahrjournal.com/article_120089_bef780abbcaccd7725caadf59d98df66.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 The Evolution of the Concept of Segregation in the Thinkers’ Opinions سیر تحول مفهوم جداییگزینی در آراء اندیشمندان 283 299 120090 10.22034/aaud.2020.216432.2092 FA سمانه جلیلی صدرآباد استادیار شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران. 0000-0003-1816-7610 سید ضیاء هاشمی دانشیار جامعه شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه تهران، تهران، ایران. Journal Article 2020 01 19 Abstract<br /> Socio-spatial segregation is considered as one of the most important challenges for the cities and different approaches to it have led to various theories in this regard. The concept of socio-spatial segregation in cities is one of the most important and influential factors involved in the formation and separation of various social groups in cities. It has increased various types of deprivation in developing cities. The high level of segregation in different parts of the city can exaggerate the poverty and the deprivations caused by it, including the lack of job opportunities, public services and severe discrimination, associated with increased crime rate. In addition, with increasing the intra-class contacts and reducing the inter-class contacts, it will diminish the role of the middle classes. Identifying influential factors in development of social-spatial segregation through various ideas is the main aim of this article to achieve which, descriptive-analytical method has been used. Using qualitative research method and comparative analysis method, the present study aims to extract and classify the concepts, views, theories and definitions on segregation. Finally, by examining the historical course of the theories, it aims to introduce the factors that are involved in segregation in the five main groups and extract the segregation indicators. The results of these studies indicate that five economic, socio-cultural, physical, political and urban management factors are effective in spatial-social segregation, and the views stated in this article have been classified based on these five factors.<br /> Keywords: Socio-spatial segregation, spatial imbalance, inequality, social class, competition, social solidarity. جدایی‌گزینی فضایی- اجتماعی، یکی از مهم‌ترین چالش‌های کنونی شهرها به حساب آمده و رویکردهای متفاوت در مورد آن منجر به پیدایش نظریه‌پردازی‌های مختلفی در ارتباط با این موضوع شده است. مفهوم جدایی‌گزینی فضایی- اجتماعی در شهرها از مهم‌ترین عوامل تأثیرگذار در روند شکل‌گیری و جداکردن گروه‌های مختلف اجتماعی در شهرها بوده- زمینه شکل‌گیری انواع محرومیت‌ها را در شهرهای در حال توسعه افزایش داده است. میزان بالای جدایی‌گزینی در نواحی مختلف شهر می‌تواند تمرکز فقر و محرومیت‌های ناشی از آن، از جمله کمبود فرصت‌های شغلی، خدمات عمومی و تبعیض‌های شدید که خود پیامدهایی همچون افزایش میزان نرخ جرم و جنایت را به همراه دارد، تشدید نماید. از طرف دیگر با افزایش تماس‌های درون طبقاتی و کاهش تماس‌های بین طبقاتی، نقش طبقات متوسط را کاهش خواهد داد. شناسایی عوامل تأثیرگذار در ایجاد جدایی‌گزینی فضایی- اجتماعی در دیدگاه‌های مختلف مطرح شده، هدف اصلی نگارش این مقاله می‌باشد که به منظور دستیابی به آن، از روش مروری- تحلیلی و روش تحلیل محتوا بهره گرفته شده است. در این پژوهش مفهوم جدایی‌گزینی در آراء، نظریات و تعاریف موجود استخراج و طبقه‌بندی شده و در نهایت با بررسی سیر تاریخی نظریه‌ها، عوامل ایجادکننده جدایی‌گزینی در چند گروه اصلی معرفی و شاخص‌های جدایی‌گزینی استخراج شده است. نتایج به‌دست‌آمده از این بررسی‌ها حاکی از آن است که پنج عامل اقتصادی، اجتماعی- فرهنگی، کالبدی، سیاسی و مدیریت شهری در ایجاد جدایی‌گزینی فضایی- اجتماعی مؤثر بوده که دیدگاه‌های مطرح شده در این مقاله بر اساس این پنج عامل دسته‌بندی شده‌اند. عوامل اقتصادی و اجتماعی در میان نظریه‌های فوق دارای اولویت و فراوانی بیشتر و عامل کالبدی دارای فراوانی کم‌تری می‌باشد. دو مقوله سیاسی- مدیریتی و فرهنگی از لحاظ فراوانی در رده میانی قرار دارند. مقوله کالبدی نیز کم‌ترین فراوانی را در نظریه‌ها به خود اختصاص می‌دهد و البته باید اذعان کرد حضور این مقوله در نظریه‌های جدیدتر جدی‌تر است و به نظر می‌رسد در شهرهای امروزی تأثیر قابل توجهی داشته و حضور پررنگ‌تری را در نظریه‌های جدید به خود اختصاص خواهد داد. جدایی‌گزینی فضایی- اجتماعی عدم تعادل فضایی نابرابری طبقه اجتماعی رقابت همبستگی اجتماعی https://www.armanshahrjournal.com/article_120090_f4d4497db041a6b4707270233614f6dd.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Evaluation of the Urban Form Resilience of the Residential Neighborhoods; Case Studies: Oudlajan and Sangelaj Neighborhoods in the Historical Texture of Tehran ارزیابی تاب‌آوری فرم شهری محلات مسکونی، مورد مطالعاتی: محلات عودلاجان و سنگلج واقع در بافت تاریخی تهران 301 313 120092 10.22034/aaud.2019.177911.1848 FA نغمه محمدپورلیما دکتری شهرسازی، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران شمال، تهران، ایران. 0000-0002-5541-4433 علیرضا بندرآباد استادیار گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. حمید ماجدی استاد گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Journal Article 2019 04 07 In today’s world, the early impact of the changes in the cities can considerably improve the design and planning in urban resilience. Urban form-based resilience in the residential neighborhoods and historical textures, in particular, can protect the cells of the social communities against the sudden changes in forms. The current research aims to evaluate the resilience in the neighborhoods of the historical texture, such as Oudlajan and Sangelaj neighborhoods located in District 12 of Tehran. The research method is an analytical-descriptive and comparative study. The data were collected using the library and survey studies. Given the research problem and its purpose, the indicators and parameters of the evaluation were extracted by investigating the theoretical foundations and research background. The metric calculations method was applied to evaluate the physical aspect, and a number of researcher-made questionnaires based on the Likert scale in the interval scale were used to measure the local society aspect. In a pre-test, the AHP method in the urban social area with the academic experts' panel was used to determine the relative significance of the components affecting the urban form resilience. In the following, the urban form resilience from the optimal level for both neighborhoods was obtained using the optimal distance method. The results indicate that despite some exceptions, the urban form in both neighborhoods is not resilient and has an undesirable distance from successful global experiences. Considering the analysis of the indicators and calculating the ARI, the neighborhoods have 0.57 and 0.65 optimal distance, respectively, and social resilience in the Oudlajan neighborhood is higher than in another one. Finally, it must be considered that improving the depth of the recognition and involving the responsible organization for plans along with the re-definition of the social aspects of the life of the citizens will lead to the increase in the urban form resilience of these neighborhoods and will manifest a better prospect of the future of the cities. در جهان امروز، بررسی اثر زودهنگام تغییرات در شهرها، می‌تواند طراحی و برنامه‌ریزی در زمینه تاب‌آوری شهری را به میزان قابل توجهی ارتقا بخشد. تاب‌آوری با محوریت فرم شهری در محلات مسکونی و به‌خصوص در بافت‌های تاریخی، می‌تواند سلول‌های اجتماعات شهری را در مقابل تغییر شکل‌های ناگهانی مصون بدارد. هدف پژوهش جاری، ارزیابی میزان تاب‌آوری در محلات بافت تاریخی نظیر دو محله عودلاجان و سنگلج واقع در منطقه 12 شهر تهران است. روش پژوهش مذکور توصیفی- تحلیلی و تطبیقی بوده و داده‌ها به‌صورت کتابخانه‌های و پیمایشی گردآوری است. با توجه به نوع مسئله و هدف آن، شاخص‌ها و متریک‌های ارزیابی با بررسی مبانی نظری و پیشینه تحقیق مستخرج شد. برای ارزیابی بعد کالبدی از روش تحلیلی محاسبات متریکی و برای ارزیابی بعد اجتماع محلی، از تعداد مشخصی پرسشنامه به شیوه محقق ساخت به‌صورت طیف لیکرت در مقیاس رتبه‌ای استفاده شده است. به‌صورت پیش آزمون برای تعیین اهمیت نسبی مؤلفه‌های مؤثر بر تاب‌آوری فرم شهری با استفاده از تکنیک AHP در حوزه علوم اجتماعی شهری با استفاده از پنل متخصصان دانشگاهی انتخاب و مورد کاربست واقع شد. در ادامه به روش فاصله از حد بهینه، محاسبه میزان تاب‌آوری فرم شهری از سطح بهینه برای هر دو محله به‌دست آمده است. نتایج یافته‌ها حاکی از این مهم است که فرم شهری در هر دو محله علی‌رغم وجود برخی استثناها تاب‌آور نیست و فاصله نامطلوبی با تجارب جهانی موفق دارند که با توجه به تحلیل شاخص‌ها و محاسبه ARI محلات به ترتیب، 0.57 و 0.65 فاصله از حد بهینه، بیشتر کفه تاب‌آوری در بعد اجتماعی محله عودلاجان بالاتر از محله دیگری است. در نهایت باید توجه داشت ارتقا عمق شناخت و درگیر ساختن سازمان‌های تهیه کننده طرح‌ها، به‌همراه بازتعریف ابعاد اجتماعی زندگی شهروندان، منجر به افزایش میزان تاب‌آوری فرم شهری این محلات می‌شود و چشم‌انداز بهتری از آینده شهرها نمایش می‌دهد. تاب‌آوری شهری محلات مسکونی بافت تاریخی تاب‌آوری فرم شهری حد بهینه https://www.armanshahrjournal.com/article_120092_343de07fe670e80039c9af38e3b4c804.pdf
دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 13 32 2020 11 21 Comparative Comparison of Institutional Requirements of Strategic Planning Model and Structural-Strategic Planning of Tehran مقایسه تطبیقی الزامات نهادی الگوواره برنامه‌ریزی راهبردی با برنامه‌ریزی «راهبردی ساختاری» شهر تهران 315 330 120093 10.22034/aaud.2019.194058.1936 FA بهزاد ملک پور اصل استادیار گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. محمدنصیر تیغ ساززاده کارشناسی ارشد برنامه‌ریزی شهری و منطقه‌ای، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران Journal Article 2019 07 12 Achieving urban and regional development through increasing efficiency of plans is one of the most important objectives for states in the 20th Century. Following the end of World War II and the need to rebuild devastated cities, the comprehensive planning model was criticized for its purely physical, inflexible, and incompatible attention to the rapid changes of urban settlements. Therefore, simple - comprehensive planning replaced with a rational-comprehensive approach, which provided a strategic attitude. In the planning system of Iran, which devised comprehensive planning, it became clear to the planners that rational – comprehensive programs were not realized. Thus, strategic-structural planning was introduced and supported which led to prepare strategic-structural plans for some metropolises including Tehran. The lack of legal and institutional redefinition of this approach in the planning environment (Tehran) caused the preparation process of the plan encountered some problems during the planning process and affected the realization and achievement of the project goals. The purpose of this paper is identifying the institutional deficiencies and contradictions of the Tehran strategic-structural plan (TSPP) with the principles and values of the strategic planning framework to increase its feasibility and efficiency. In order to achieve this goal, first, the present study determines institutional criteria to compare TSPP with strategic planning which can increase the effectiveness of planning institutions. Secondly, a comparative analysis is carried out to determine inconsistencies of TSPP with the main principles of strategic planning. Based on the achievements of this paper, despite the tendency and attention towards institutionalism at all stages of the plan preparation, the plan (TSPP) lacks any action to improve this approach and, in this respect, needs to be revised in both areas of quantitative and qualitative requirements to be realized within the framework of strategic planning. پس از پایان جنگ جهانی دوم و در پی نیاز به بازسازی شهرهای ویران‌شده، الگوی برنامه‌‌ریزی جامع به خاطر توجه صرفاً کالبدی، انعطاف‌ناپذیری و انطباق‌ناپذیری در برابر تغییرات سریع سکونتگاه‌های شهری مورد نقد قرار گرفت. به دنبال این انتقادها، برنامه‌ریزی جامع- ساده جای خود را به رهیافت جامع- عقلایی داد که این رهیافت به واسطه عقلانی بودن، مقدمات ظهور نگرش راهبردی را فراهم کرد. در نظام برنامه‌ریزی ایران که به تدوین برنامه‌ریزی جامع می‌پرداختند، عدم تحقق‌پذیری این نوع برنامه‌ها با وجود صرف هزینه و زمان زیاد، بر برنامه‌ریزان آشکار و در همین راستا برنامه‌ریزی راهبردی- ساختاری مطرح و حمایت شد. این طرح موضوع منجر به حرکت به سوی تهیه طرح‌های توسعه شهری با رویکرد ساختاری راهبردی برای کلانشهرها از جمله تهران شد که با عدم تعریف قانونی و نهادی این رویکرد در محیط مورد برنامه‌ریزی- تهران- تهیه‌ چنین طرحی با کاستی‌ها و تداخلاتی در طول فرآیند برنامه‌ریزی روبرو شد که تحقق‌پذیری و دستیابی به اهداف طرح را تحت تأثیر قرار داد. هدف از این مقاله شناسایی کاستی‌ها و مغایرت‌های نهادی طرح راهبردی- ساختاری شهر تهران با اصول و ارزش‌های الگوواره راهبردی است تا از این طریق تحقق‌پذیری آن افزایش یابد. این پژوهش که از حیث هدف جز پژوهش‌های کاربردی محسوب می‌شود به‌منظور دستیابی به اهداف مذکور، با بهره‌گیری از رهیافت نهادی به مقایسه تطبیقی طرح راهبردی ساختاری شهر تهران با اصول و مفاهیم الگوواره‌راهبردی می‌پردازد تا از این طریق مقدمات اصلاح و اجرایی شدن طرح آغاز شود. برای رسیدن به این هدف، نخست به تعیین مؤلفه‌هایی جهت مقایسه طرح با الگوواره راهبردی اقدام شده که این مؤلفه‌ها الزاماتی هستند که می‌تواند زمینه‌ کارآمدی نهادهای برنامه‌ریزی را فراهم کند. سپس با مقایسه تطبیقی و برهم نهادن این مؤلفه‌ها و الزامات، کاستی‌ها و عدم تطابق برنامه‌ریزی راهبردی ساختاری تهران با اصول کلی برنامه‌ریزی راهبردی تعیین می‌شود. بر مبنای دستاوردهای این مقاله، باوجود ادعای نهادباوری و توجه به اهمیت نهاد در تمامی مراحل تهیه، طرح یاد شده فاقد هرگونه اقدام برای تقویت این رهیافت بوده و از این منظر در دو حوزه الزامات کمی و کیفی نیازمند تجدیدنظر است تا با تحقق هرکدام، تطابق بیشتر طرح با الگوی راهبردی تحقق یابد. برنامه‌ریزی راهبردی نهادگرایی الزامات نهادی طرح راهبردی ساختاری کلانشهر تهران https://www.armanshahrjournal.com/article_120093_bc85cbbcbd3cd5e85e468f14c3afa486.pdf