دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Aesthetic Evaluation of Lalehzar Street Landscape in the First Pahlavi era; Pursuant to the Urban Regulations Approved in the First and Second Decades of the Fourteenth Century A. H. ارزیابی زیبا‌یی‌شناسانه منظر خیابان لاله‌زار در دوره پهلوی اول، با استناد بر قوانین مصوب شهری در دهه اول و دوم قرن چهاردهم هجری 1 14 152307 10.22034/aaud.2020.246274.2306 FA محمد آتشین‌بار محقق پسادکتری، دانشکده هنر، دانشگاه الزهراء، تهران، ایران (نویسنده مسئول). 0000-0002-8473-337X احمد ندایی فرد استادیار گروه طراحی صنعتی، دانشکده هنر، دانشگاه الزهراء، تهران، ایران. Journal Article 2020 09 01 In the underdeveloped society of the late Qajar era, the source of inspiration for urban development was the celebration of the Ancient Persian culture and civilization, making nationalism to become the basis for development actions at the national level in the First Pahlavi era. Social, economic, and technical changes in Iran, along with the Iranian statesmen, intellectuals, and graduates' visits to Europe, have led to the formation of a movement in Iran's urban planning that more than anything, has influenced alleys and passages; thus the construction of "street", as the axis of urban development, with a linear model, was at the forefront of urbanization activities. The continuation of this urban policy for two decades has led to significantly greater changes, especially in the appearance of streets, making the aesthetics of the streets a core issue. The effects of these changes have greatly influenced the users' perceptions of the street in the First Pahlavi era, the impact of which is still present. Lalehzar Street was considered one of the main streets in the center of Tehran in the late Qajar and the First Pahlavi era. The present study aims to find the governing relationships in the development of aesthetic policies for the construction of streets in the First Pahlavi era. To this end, it investigates Lalehzar Street in Tehran in terms of the aesthetic criteria considered for the streets in the First Pahlavi era period by reviewing urban regulations related to street construction, approved in the First Pahlavi era. The present study is historical-analytic research, and urban regulations related to street construction, approved in the First Pahlavi era, are considered the most important source of analysis. First, the aesthetic criteria for street construction are explained. Next, Lalehzar Street, as an example of the streets constructed in the era studied, is analyzed in terms of these criteria. Geometric and visual dimensions are the two main aesthetic criteria for street construction in the First Pahlavi era that made the space user perceive the street as an artistic space. An aesthetic view of the street as a work of art in the First Pahlavi era is one of the main results of the present research. در جامعه رشدنایافته اواخر قاجار، رویکرد تجلیل از فرهنگ و تمدن ایران باستان منشا تحولات شهری شد تا آن جا که ملی‌گرایی پهلوی اول، به ‌مثابه بنیان فکری حاکمیت در رأس فعالیت‌های توسعه‌ای قرار گرفت. دگرگونی‌های اجتماعی، اقتصادی و فنی هم‌زمان با دیدار دولت‌مردان و روشنفکران و دانش‌آموختگان از اروپا جنبشی را در شهرسازی ایران رقم زد که بیش از همه کوچه و گذرها را متأثر نمود و احداث «خیابان» به عنوان محور توسعه شهر با الگوی خطوط راست در دستور کار قرار گرفت. ادامه این سیاست در شهر طی دو دهه، منشا تغییرات بسیاری شد و زیبایی‌شناسی خیابان‌ها را نیز از یک امر حاشیه‌ای به یک امر محوری تبدیل نمود. جلوه‌های این تغییر در ادراک مخاطب از خیابان در دوره پهلوی اول تاثیر بسزایی داشت که تا امروز نیز اثرات آن باقی است. خیابان لاله‌زار در اواخر قاجار و دوره پهلوی اول از خیابان‌های اصلی در مرکز شهر تهران شمرده می‌شد و مورد توجه حاکمیت بود. این مقاله با هدف یافتن روابط حاکم در تدوین سیاست‌های زیبایی‌شناسی احداث خیابان‌های دوره پهلوی اول و طرح پرسش درخصوص «معیارهای زیبایی‌شناسی خیابان‌های پهلوی اول»، به ارزیابی این معیارها در خیابان لاله‌زار می‌پردازد. روش پژوهش تحلیل تاریخی است و قوانین شهری مرتبط با احداث خیابان در دوره پهلوی اول مهم‌ترین منبع تحلیل تلقی می‌شود. تبیین معیارهای زیبایی‌شناسی خیابان‌ اولین گام پژوهش است؛ در گام بعدی، این معیارها در خیابان لاله‌زار به مثابه نمونه یک خیابان توسعه‌یافته در آن دوره تحلیل می‌شود. هندسه و ابعاد تجسمی، دو محور اصلی زیبایی‌شناسی خیابان در دوره پهلوی اول هستند که ادراک مخاطب را از خیابان به یک فضای هنری سوق می‌دهند. نگاه زیبایی‌شناسانه به خیابان به مثابه یک اثر هنری در دوره پهلوی اول از نتایج اصلی پژوهش است. https://www.armanshahrjournal.com/article_152307_933badcf45ae05ab75f39072e6ac491f.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 The Difference between the Attitudes of People and Experts towards the Conservation and Change of Historical Architecture تفاوت نگرش مردم با کارشناسان نسبت به حفاظت و تغییر معماری تاریخی 15 26 152309 10.22034/aaud.2020.201207.1986 FA محمود پورسراجیان استادیار گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه یزد، یزد، ایران (نویسنده مسئول). علیرضا عینی فر استاد گروه معماری، دانشکده هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. 0000-0002-6475-5723 پیروز حناچی استاد گروه مرمت بناها و بافت های تاریخی، دانشکده هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. Journal Article 2019 09 11 Historical architecture as the embodiment of the connection between human beings and architectural space throughout history has values that distinguish it from other spaces. On the other hand, the survival of the architectural space throughout the time depends on its change, and of course, this change should also preserve its values. The ordinary people also, as the main perceivers of the antiquity of the space as one of the dimensions of environmental quality over time, are considered the main protectors of the historical environment against changes. Nevertheless, so far, the values and criteria of the conservation and change have been defined with a scientific and expert attitude and with the assumption that these definitions correspond  to the people’s attitude and/or includes it. The current study, through expression of the values of the historical architecture from people’s perspective and description of the conservation and change policies and criteria from their point of view, has explored the main question that “what is the difference between the attitudes of the people and experts towards the conservation and change of the historical architecture space?”. It challenges the assumption of the sufficiency and comprehensiveness of the expert attitude. In this regard, the current study, with a qualitative approach and the use of content analysis and semi-structured interviews with 24 residents of neighborhoods in the historical core of Yazd, has tried to answer the main question of the study about  the difference between the attitudes of the people and experts towards the conservation and change of the historical architecture space. The findings are indicative of fundamental differences between the attitudes of the people and experts towards the definition and adoption of the conservation and change of the historical architecture including the values attributed to the historical architecture, the conservation and change policies, and their criteria. These differences are rooted in the difference between the concept of the present value and the motivation for conservation of the historical architecture over time. These differences emphasize the non- comprehensiveness of the current attitude and the necessity of adopting ordinary people’s attitudes in the conservation of the historical space and its change as a complement to the current attitude. معماری تاریخی به عنوان تجسم ارتباط انسان‌ها با فضای معماری در طول تاریخ، دارای ارزش‌هایی است که آن را از دیگر فضاها متمایز می‌کند. از سوی دیگر، زنده ‌ماندن فضای معماری در زمان، در گرو تغییر آن می‌باشد؛ البته تغییری که ارزش‌های آن را نیز حفظ نماید. مردم عادی نیز به عنوان اصلی‌‌ترین مدرکین تاریخی‌‌بودن فضا به عنوان یکی از ابعاد کیفیت محیط در طول زمان، اصلی‌ترین حافظین محیط تاریخی در تغییرات می‌باشند. با این وجود، تاکنون ارزش‌ها و معیارهای حفاظت و تغییر، در نگرش علمی و کارشناسانه و با فرض یکسان بودن با نگرش مردم و یا دربرگیرنده آن، تعریف شده‌ است. مقاله پیش‌رو، با بیان ارزش‌های معماری تاریخی از دید مردم؛ توصیف سیاست‌ها و معیارهای حفاظت و تغییر از دید آن‌ها؛ پرسش اصلی خود مبنی بر «تفاوت نگرش مردم نسبت به حفاظت و تغییر فضای معماری تاریخی با نگرش غالب کارشناسان در چیست؟» را مورد کنکاش قرار داده است و فرض کفایت و جامعیت نگرش کارشناسانه را به چالش می‌کشد. در این راستا، مقاله پیش‌رو، با رویکرد کیفی و با استفاده از روش تحلیل محتوا و شیوه مصاحبه نیمه‌ساختاریافته با 24 نفر از اهالی محلاتی از هسته تاریخی یزد به یافتن پاسخ سؤال اصلی مبنی بر نگرش مردم نسبت به ارزش‌های معماری تاریخی، و سیاست‌ها و معیارهای حفاظت و تغییر آن، پرداخته است. یافته‌ها تفاوت‌های اساسی را بین نگرش مردم و نگرش کارشناسانه کنونی برای تعریف و اعمال حفاظت و تغییر معماری تاریخی، اعم از نوع ارزش‌های اطلاق‌شده به معماری تاریخی، سیاست‌های حفاظت و تغییر، و معیارهای آن‌ها نشان می‌دهد. منشأ اصلی آن‌ها، تفاوت مفهوم ارزش روز و انگیزه برای حفاظت از معماری تاریخی در زمان، در بین این دو نگرش است. این تفاوت‌ها عدم جامعیت نگرش کنونی و لزوم اعمال نگرش مردم عادی در حفاظت و تغییر فضای تاریخی به عنوان مکمل و رجحان آن تأکید دارد. https://www.armanshahrjournal.com/article_152309_ca70bdbcb9079f69a43ee7cf4241b7de.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Recognition and Assessment of Components Affecting the Sense of Place in the Ritual Spaces in Mazandaran; Case Study: Ask Tribe's Takyeh, Amol City شناخت و سنجش مؤلفه‌های مؤثر بر حس مکان در فضاهای آیینی مازندران، مورد مطالعاتی: تکیه طایفه اسک آمل 27 43 152310 10.22034/aaud.2022.227895.2182 FA مرتضی حسن پور دکتری معماری، دانشکده معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، نور، ایران. 0000-0002-1884-5074 حسین سلطان زاده استاد گروه معماری، دانشکده‌ی معماری و شهرسازی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، تهران، ایران (نویسنده مسئول). 0000-0003-3974-5205 Journal Article 2020 04 20 Ashura mourning rituals have been considered the most long-standing factor for social unity and collective memory of the people of Shiite culture. Among various collective spaces, Takyehes have played a key role in the formation of the human identity of tribes, due to the people's beliefs, and holding Muharram rituals in them, on the one hand, and have led to the identification of places for social interactions and belonging and thereby the enhancement of sense of place, dynamism, and permanence in the collective memory of the people. Takyeh as a cultural-ritual space has the potential to contribute to a process through which Shiites develop and maintain a sense of place, belonging, and identity. Therefore, the present study is to recognize and assess the dimensions and components affecting the sense of place in Takyehes. The present study is applied survey research. The statistical population includes the residents of Amol city from the Ask Tribe of which 261 people are selected as samples using the simple random sampling technique. This tribe is composed of an ethnic and kinship structure in three climates "Mountain-Larijan", "City-Amol", and "plain-Ojiabad Village. The KMO index is obtained to be 0.943, indicating sampling adequacy. Moreover, Pearson correlation and regression are used to analyze the samples. The results indicate that there is a positive and significant correlation between all components affecting the sense of place (i.e. physical, functional, social, and semantic components) and the dimensions of the sense of belonging to the place (i.e. place attachment, place identity, place dependence, and commitment to place) in the statistical population, with the highest regression coefficient related to the "physical components" (0.408), followed by the "semantic components" (0.273). مناسک عزاداری عاشورا به عنوان پایدارترین عامل وحدت اجتماعی و خاطره جمعی مردم از فرهنگ شیعه متبلور شده است؛ در این بین تکایا از جمله فضاهای جمعی هستند که به دلیل باورها و عقاید مردم، برگزاری مراسم آیینی محرم در آن‌ها، نقش اساسی در هویت انسانی طوایف از یک‌سو و از سوی دیگر سبب هویت مکان‌هایی برای تعاملات اجتماعی و تعلق‌زایی و در نتیجه ارتقاء حس مکان، پویایی، ماندگاری در خاطره جمعی مردم شده است. تکایا به عنوان یک فضای فرهنگی- آیینی دارای پتانسیل کمک به روندی است که در آن شیعیان، حس مکان، تعلق و هویت را توسعه دهند و آن‌ها را حفظ نمایند. لذا هدف از پژوهش حاضر، سنجش و ارزیابی ابعاد و مؤلفه‌های حس مکان مؤثر در تکایا است. پژوهش حاضر از حیث هدف، کاربردی و از حیث روش، پیمایشی محسوب می‌شود. جامعه آماری پژوهش ساکنان شهرستان آمل، طایفه اسک از یک ساختار قومی و خویشاوندی در سه اقلیم "کوهستان- لاریجان"، "شهر- آمل"، "دشت و جلگه- روستای اوجی آباد" می‌باشند. که از این‌ بین 261 نفر به عنوان جامعه نمونه به ‌صورت نمونه‌گیری تصادفی انتخاب شدند. شاخص KMO در این پژوهش برابر 0.943 به دست آمد که نشان از کفایت نمونه‌ها دارد. جهت تجزیه‌ و تحلیل نمونه‌ها نیز از روش هم‌بستگی پیرسون و رگرسیون استفاده ‌شده است. نتایج پژوهش گویای آن است که رابطه مثبت و معنادار بین همه‌ی مؤلفه‌های مؤثر بر حس تعلق به مکان (کالبدی، فعالیتی، اجتماعی و معنایی) و ابعاد حس تعلق به مکان (دل‌بستگی به مکان، هویت مکان، وابستگی به مکان و تعهد به مکان) در جامعه آماری وجود دارد که بیش‌ترین آن مربوط به «مؤلفه‌های کالبدی» و «مؤلفه‌های معنایی» به ترتیب با ضریب رگرسیون 0.408 و 0.273 می‌باشد. https://www.armanshahrjournal.com/article_152310_1d227199e4c5bbd5fe8b63e0ef1fc58d.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Explanation of Physical Components of Residential Architecture Based on the Literary Fiction of the Pahlavi II Period, Case Study: Tehran, Iran تبیین مولفه‌های کالبدی معماری مسکونی از ادبیات‌داستانی دوره پهلوی دوم شهر تهران 45 62 152311 10.22034/aaud.2020.230196.2204 FA سارا حسینی پژوهشگر دکتری، گروه معماری، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران. 0000-0002-6816-9246 فریبا البرزی استادیار گروه معماری، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران (نویسنده مسئول). 0000-0002-9527-8026 امیرحسین امینی استادیار گروه معماری، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران. 0000-0002-8054-3851 Journal Article 2020 08 02 House is the first place to meet individuals' demand for a high-quality life; hence, the quality of the ordinary people's houses and their assessment in the society are of great importance. Literary fiction can indicate the people's lived realities in each period since it reflects the truth. In this regard, the Pahlavi II period is an appropriate research scope because it has experienced considerable changes in housing construction, the progression of literature, and the publication of a large number of literary works. Therefore, the literary fiction of this era, including fiction and novels related to the research subject can be used. It seems there is a close relationship between architecture and literature concerning the physical components of the house. Hence, the spaces in the houses can be identified based on the derived texts and concepts described in fiction works published in the considered period. The present study aims to examine the relationship between literary fiction and architecture, identify the physical components of residential architecture based on the fiction books, and retrieve them in Tehran City's houses. The present research is a descriptive-analytic study. To analyze the data, content analysis was used by applying hermeneutics to analyze the meaning and content. To reach the research aim, samples are selected from the works of authors who had lived in the Pahlavi II period using library studies and the purposive sampling method. Next, the sample houses constructed in Tehran in the Pahlavi II period were examined in terms of the presence of the concepts extracted from case texts. The results showed that it is possible to extract the architectural components of houses from fiction books. According to the classification of components in the physical dimension, components related to closed spaces have been more highlighted than open and semi-open spaces. Moreover, the most used architectural concepts in reviewed books include hallways, stairs and staircase, numerous rooms with separate uses, yard and pond, and numerous windows. خانه اولین مکان برای پاسخ‌گویی به تقاضای افراد برای یک زندگی با کیفیت می‌باشد، بنا به آن کیفیت خانه‌های عموم مردم و شناخت و بررسی آن در جامعه حائز اهمیت قرار‌می‌گیرد. ادبیات و داستان نیز به دلیل حقیقت‌مانند بودن‌شان، می‌توانند گویای واقعیات هر دوره از زندگی مردم باشند. دوره پهلوی دوم، به دلیل تحولات زیادش در زمینه خانه‌سازی و پیشرفت در زمینه ادبی و تعداد آثار ادبی، بستر مناسبی برای پژوهش در این دوره می‌باشد. بنابراین می‌توان از ادبیات‌داستانی اعم از مجموعه داستان و رمان‌های مرتبط با موضوع پژوهش در این دوره، بهره جست. به نظر می‌رسد ارتباط نزدیکی بین معماری و ادبیات در رابطه با مولفه‌های کالبدی خانه وجود داشته باشد. لذا با توجه به متون استخراجی و مفاهیم توصیف‌شده از کتاب‌های داستانی مربوط به این دوره، می‌توان به شناخت هر چه بیش‌تر فضاهای این خانه‌ها پی ‌برد. هدف از این پژوهش، بررسی نقش ادبیات‌داستانی در ارتباط با معماری و شناسایی مولفه‌های کالبدی معماری مسکونی از متون کتاب‌های داستانی و بازیابی آن‌ها در خانه‌های شهر تهران است. روش تحقیق حاضر نیز، تحلیل محتوای متن با کاربست شیوه هرمنوتیک در تحلیل معنا و محتوا می‌باشد که ابزارهای تحقیق از نوع مطالعات اسنادی با روش نمونه‌گیری هدف‌مند از میان آثار نویسندگان دوره پهلوی دوم انتخاب گردیده‌اند و در ادامه با روش توصیفی- تحلیلی، مقایسه تطبیقی میان مفاهیم استخراج شده از متون و نمونه‌های موردی صورت می‌گیرد. نتایج حاصل نشان‌دهنده آن است که با مطالعه کتاب‌های داستانی می‌توان به استخراج مولفه‌های معماری خانه‌ها پرداخت. این مولفه‌ها پس از دسته‌بندی در بعد کالبدی، نشان‌ می‌دهند که ظهور مولفه‌های مربوط به فضاهای بسته نسبت به فضاهای باز و نیمه‌باز، پررنگ‌تر بوده‌اند که از میان مفاهیم معماری پرکاربرد در کتاب‌های بررسی‌شده، می‌توان به موارد: راهرو، پله و راه‌پله، تعدد اتاق‌ها با کاربری‌های مجزا، وجود حیاط و حوض و تعدد پنجره اشاره نمود. https://www.armanshahrjournal.com/article_152311_90dc0d11f3249636f77d78663e1cf6eb.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Analysis of the Performance of the Shanashir according to its Role in Shading تحلیل عملکرد شناشیر بیرونی با توجه به نقش آن در سایه‌اندازی 63 74 152312 10.22034/aaud.2021.245271.2317 FA مرجان سلیمان زاده کارشناسی ارشد، دانشکده انرژی معماری، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، ایران (نویسنده مسئول). شاهین حیدری استاد گروه معماری، دانشکده معماری، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، ایران. 0000-0002-2016-2256 بهروز محمدکاری دانشیار و رئیس بخش انرژی و نور، مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، تهران، ایران. Journal Article 2020 10 03 Bushehr has a valuable historical texture which provides many instructive points in the field of climatic architecture, in terms of both the general characteristics of the texture and the architectural details. However, there are ambiguities about the efficiency and performance of some of its elements one of which is the Shanashir. This element is widely used in the facades of the buildings in Bushehr, making it important to determine its effect on the building performance. Among the considerable number of scientific and experimental solutions, one of the most practical solutions is to review and study the climatic and contextual elements of a specific urban area and compare them with the traditional constructions in it. Reviewing previous studies on Shanashir indicates that most studies have described and analyzed the reasons for the use of the Shanashir in the building and just a few studies have addressed the effect of the Shanashir on the natural ventilation in the building. In the present study, it is attempted to examine another dimension of the function of the Shanashir to find new things about its function. To this end, the simulation software of Radiance and Honeybee are applied to analyze, and explain findings, and provide solutions. By analyzing the investigations performed, the right pattern of the exterior Shanashir in Bushehr in terms of shading is presented, which can be used by designer architects. To this end, after identifying and examining various types of Shanashir (4 types), the effect of the Shanashir on interior lighting is assessed through computer simulation. The results show that the Shanasir attached to the roof, which extends one meter from the roof, acts much like a horizontal canopy. On the other hand, this type of Shanashir, in terms of shading, has a much better performance compared to the Shanasir (with a height of 1 to 1.5 meters) attached to the floor. بوشهر دارای بافت تاریخی ارزشمندی است و نکات آموزنده بسیاری در زمینه معماری اقلیمی دارد؛ هم از دید کلی در خصوص بافت و هم در مورد جزییات و اجزای معمارانه. در عین حال، درخصوص برخی از عناصر آن، مانند شناشیر که در نمای ساختمان‌های بوشهر کاربرد زیادی دارد، کماکان ابهاماتی در خصوص کارایی و عملکرد آن باقی است و جا دارد با انجام بررسی‌های دقیق تأثیر آن بر عملکرد ساختمان مشخص گردد. در بین تعداد قابل ‌توجهی راهکارِ علمی و تجربی، یکی از کاربردی‌ترین راهکارها بازکاوی و مطالعه عناصر اقلیمی و زمینه‌ای یک منطقه مشخصِ شهری و تطبیق آن با ساخت‌وسازهای سنتی آن است. با مطالعه پژوهش‌های پیشین، در مورد شناشیر، این نتیجه به دست می‌آید که بیش‌تر مطالعات انجام‌شده بر اساس مطالعات توصیفی تحلیلی پیرامون علت وجودی شناشیر بوده‌‌اند و تنها در چند مورد به بررسی تأثیر شناشیر بر شرایط تهویه طبیعی ساختمان پرداخته ‌شده است. در مقاله حاضر تلاش شده ‌است بعد دیگری از عملکرد شناشیر مورد بررسی قرارگیرد، با این امید که دریافت جدیدی از کارکرد شناشیر حاصل گردد. راهکاری که نویسندگان اتخاذ کرده‌اند استفاده از نرم‌افزارهای شبیه‌سازی ردینس و هانی‌بی برای تحلیل، تبیین و ارائه راه‌حل است. با تحلیل بررسی‌های انجام‌شده الگوی درست شناشیر بیرونی در بوشهر از منظر سایه‌اندازی ارائه شده است که قابل ‌استفاده معماران طراح خواهند بود. به همین منظور پس از بررسی و شناسایی گونه‌های مختلف شناشیر، در چهار تیپ مختلف، با استفاده از شبیه‌سازی رایانه‌ای میزان تأثیر شناشیر بر روشنایی فضای داخل مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. نتایجِ به ‌دست ‌آمده نشان می‌دهد شناشیر متصل به سقف که به میزان یک متر از سقف امتداد یافته ‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌است، تا حد زیادی شبیه به یک سایبان افقی عمل می‌کند. از طرف دیگر، این نوع شناشیر، از نظر سایه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌اندازی، در مقایسه با شناشیر متصل به کف با ارتفاع ۱ تا ۱.۵ متر، عملکرد به مراتب بهتری دارد. https://www.armanshahrjournal.com/article_152312_b718011bed0e3a7da7ec04b7f23a2824.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Evaluating the Quality of Educational Services in the Architectural Design Course (2) in the Islamic Azad University of Tabriz from the Perspective of Students based on the SERVQUAL Model ارزیابی کیفیت خدمات آموزشی درس طراحی معماری (2) در دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز از منظر دانشجویان بر مبنای مدل سروکوال 75 87 152314 10.22034/aaud.2022.154311.1716 FA مهلقا شاهد دانشجوی دکتری معماری، گروه معماری، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران. حسن ستاری ساربانقلی دانشیار گروه معماری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران (نویسنده مسئول). ارسلان طهماسبی استادیار گروه معماری، واحد سنندج، دانشگاه آزاد اسلامی، سنندج، ایران. 0000-0002-0933-0386 Journal Article 2018 10 30 Investigation of the students’ perspectives as the main receivers of the higher education services plays a vital role in the quantitative and qualitative promotion of the services provided in this area. The main objective of the current study is the explanation of the quality of educational services for the course of architectural design (2) at the Islamic Azad University of Tabriz from the students’ perspective, based on the SERVQUAL Model. In terms of the courses provided for the bachelor course of Architectural Engineering, the architectural design courses are the most important part of the education and the main body of teachings in this major due to the connection they make between the theoretical and practical approaches. Therefore, a qualitative evaluation of the educational services related to these courses is necessary. The research method is a survey and the statistical population is undergraduate students in the field of architectural engineering at the Azad University of Tabriz who were taking the course of architectural design (2) in the first semester of the 2017-2018 academic year. The data collection instrument was the SERVQUAL questionnaire which measures the educational services in five dimensions tangibles, reliability, responsiveness, assurance, and empathy. To determine the quality gap, the difference between the scores of the level of perception and the level expected by students from educational services is measured. Based on the studies, the research components, criteria, and indicators are explained based on the service quality dimensions of the SERVQUAL Model. The findings indicated that from the students’ perspective, in terms of the five dimensions of the SERVQUAL Model, the quality of educational services provided in the course architectural design (2) is lower than expected. The highest and lowest gap belonged to responsiveness and assurance, respectively. It indicates the necessity of higher attention paid to the quality of communication and interaction with the students by the professors and education staff and the importance of prioritization and appropriate managerial measures to eliminate or reduce this quality gap in other dimensions. بررسی دیدگاه‌های دانشجویان به عنوان دریافت‌کنندگان اصلی خدمات آموزش عالی در ارتقای کیفی و کمی خدمات ارائه ‌شده در این حیطه نقش مهمی دارد. هدف اصلی تحقیق حاضر تبیین کیفیت خدمات آموزشی درس طراحی معماری (2) در دانشگاه آزاد اسلامی واحد تبریز از دیدگاه دانشجویان بر اساس مدل سروکوال می‌باشد. در زمینه دروس رشته کارشناسی مهندسی معماری، با توجه به اینکه دروس طراحی معماری به دلیل ایجاد ارتباط بین دیدگاه‌های نظری و اجرایی، مهم‌ترین بخش در تعلیمات و بدنه اصلی آموزشی این رشته محسوب می‌شوند؛ لذا ارزیابی کیفی در زمینه خدمات آموزشی ارائه شده مرتبط با این دروس ضروری به نظر می‌رسد. روش تحقیق به صورت پیمایشی بوده و جامعه آماری، دانشجویان مقطع کارشناسی پیوسته رشته مهندسی معماری در دانشگاه آزاد واحد تبریز که در حال گذراندن درس طراحی معماری (2) در نیمسال اول سال تحصیلی 97-1396 بودند، می‌باشد. ابزار گردآوری داده‌ها پرسش‌نامه سروکوال بوده که در ابعاد پنج‌گانه شامل بُعد فیزیکی، قابلیت اطمینان، پاسخ‌گویی، تضمین و همدلی کیفیت خدمات آموزشی را مورد سنجش قرار می‌دهد. برای تعیین شکاف کیفیت، تفاضل بین نمرات سطح ادراک و سطح مورد انتظار دانشجویان از خدمات آموزشی سنجیده می‌شود. بر اساس مطالعات انجام گرفته، مؤلفه‌ها، معیارها و شاخص‌های تحقیق با توجه به ابعاد کیفیت خدمات مدل سروکوال تبیین شدند. یافته‌های تحقیق نشان داد که از منظر دانشجویان در ابعاد پنج‌گانه سروکوال، کیفیت خدمات آموزشی در درس طراحی معماری (2) پایین‌تر از سطح انتظار آن‌ها بوده است. بیش‌ترین و کم‌ترین شکاف به ترتیب در بعد پاسخگویی و تضمین مشاهده گردید. این موضوع نشان‌دهنده لزوم توجه بیش‌تر اساتید و کادر آموزشی به کیفیت ارتباط و تعامل با دانشجویان و اهمیت اولویت‌بندی و اقدامات مدیریتی مناسب در جهت رفع یا کاهش شکاف کیفیت در سایر ابعاد می‌باشد. https://www.armanshahrjournal.com/article_152314_342cc8b7fcbf60a8643c25c0cdb3e74f.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Explaining the Ratio of Flexibility and Spatial Organization in Housing with Space Syntax Method; Case Study: Atisaz, Mahan, and Hormozan Residential Complexes تبیین نسبت انعطاف‌‌پذیری و سازماندهی فضایی در مسکن با روش نحو ‌فضا، مورد مطالعاتی: مجتمع‌‌های مسکونی آتی‌‌ساز، ماهان و هرمزان 89 102 152315 10.22034/aaud.2020.230171.2202 FA بنفشه سادات ضیایی گروه معماری، واحد بین‌المللی کیش، دانشگاه آزاد اسلامی، جزیره کیش، ایران. سید هادی قدوسی‌فر گروه معماری، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول). 0000-0003-2604-1188 کاوه بذرافکن گروه معماری، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Journal Article 2020 07 07 Architectural spaces with the capability of spatial organization and internal transformations can respond to a greater number of their users' needs at different times and thus provide more desirable performance than single-functional spaces. The necessity to access this ability is one of the subcategories of flexibility in housing as a contemplative subject. The purpose of this research is to provide an analytical model in relation to recognizing the space syntax method and using its indicators to measure flexibility in housing. Residential complexes in Tehran city are evaluated as a research society. In order to better express the problem, this research attempts to answer the question of how to use the indicators of the space syntax method to measure flexibility in housing. The research method in the present study will be of mixed type and its performance method will be based on computer simulation. The information-gathering method is based on the library study, and also the field survey includes using available information and observation. The information-gathering tool includes cognitive maps, noting, coding, and testing for the space syntax method through the Depthmap software. The information analysis method in space syntax is done through five components of connectivity, integration, choice, control, and depth. Flexibility is also examined based on the concepts of multi-functional space, seasonal and daily displacement, and segregation and aggregation. The results show that the spatial organization in residential complexes in Tehran city is based on the connection of the kitchen space with the living, dining, and catering spaces. Accordingly, the most connectivity, integration, and control, as well as the least depth, take place between them, which has led to the increased flexibility of spaces in relation to various activities. However, bedrooms are just a place to do a specific activity and rest, which confirms the reduction of their flexibility. فضاهای معماری با برخورداری از قابلیت سازماندهی فضایی و تحولات درونی می‌‌توانند پاسخ‌‌گوی تعداد بیش‌تری از نیازهای کاربران آن‌ها در زمان‌‌های گوناگون باشند و بدین‌‌ ترتیب کارکرد مطلوب‌‌تری را نسبت به فضاهای تک عملکردی ارائه کنند. ضرورت دستیابی به این توانایی از زیرشاخه‌‌های انعطاف‌‌پذیری در مسکن به ‌‌عنوان موضوعی قابل‌‌تأمل است. هدف این تحقیق ارائه یک مدل تحلیلی در ارتباط با شناخت روش نحو فضا و استفاده از شاخص‌‌های آن جهت سنجش انعطاف‌‌پذیری در مسکن است. مجتمع‌‌های مسکونی در شهر تهران به عنوان جامعه پژوهش مورد ارزیابی قرار می‌‌گیرند. به ‌‌منظور بیان بهتر مسئله، این پژوهش در صدد پاسخ‌‌گویی به این سؤال است که چگونه می‌‌توان از شاخص‌‌های روش نحو فضا جهت سنجش انعطاف‌‌پذیری در مسکن استفاده کرد. روش تحقیق در پژوهش حاضر از نوع آمیخته و روش انجام آن بر پایه شبیه‌‌سازی کامپیوتری خواهد بود. روش گردآوری اطلاعات مبتنی ‌‌بر مطالعه کتابخانه‌‌ای، و هم‌چنین بررسی میدانی شامل استفاده از اطلاعات موجود و مشاهده است. ابزار گردآوری اطلاعات شامل نقشه‌‌های شناختی، فیش‌‌برداری، کدگذاری و آزمون برای روش نحو فضا از طریق نرم‌‌افزار دپث‌‌مپ است. روش تجزیه ‌‌و تحلیل اطلاعات در نحو فضا از طریق پنج مؤلفه ارتباط، هم‌‌پیوندی، انتخاب، کنترل و عمق صورت می‌‌گیرد. انعطاف‌‌پذیری نیز بر اساس مفاهیم فضای چند عملکردی، جابه‌‌جایی فصلی و روزانه و تفکیک و تجمیع بررسی می‌‌گردد. نتایج به‌‌دست ‌‌آمده نشان می‌‌دهند که سازماندهی فضایی در مجتمع‌‌های مسکونی در شهر تهران مبتنی ‌‌بر پیوستگی فضای آشپزخانه با فضاهای نشیمن، ناهارخوری و پذیرایی است. بر همین ‌‌اساس، بیش‌ترین ارتباط، هم‌‌پیوندی و کنترل، و نیز کم‌ترین عمق، میان آن‌ها صورت می‌‌گیرند، که این امر منجر به افزایش انعطاف‌‌پذیری فضاها در رابطه با فعالیت‌‌های مختلف شده است. با این ‌‌حال، اتاق‌‌های خواب صرفاً محل انجام فعالیتی خاص و استراحت هستند، که این موضوع بر کاهش انعطاف‌‌پذیری آن‌ها صحه می‌‌گذارد. https://www.armanshahrjournal.com/article_152315_11c6593795a1809c8a85f311622686fe.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 An Explanation of Evaluation Model of Choices and Preferences for Residential-Apartment Buildings in Urban Districts; Case Studies: Districts 1, 6, 13 and 22 of Tehran تبیین مدل ارزیابی انتخاب و ترجیحات در ساختمان‌‌های مسکونی-آپارتمانی در مناطق شهری، مناطق 1، 6، 13 و 22 تهران 103 118 152319 10.22034/aaud.2022.231055.2210 FA نکیسا لطفی مهر دانشجوی دکتری معماری، دانشکده معماری شهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران. کمال رهبری منش استادیار گروه معماری، دانشکده معماری وشهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران (نویسنده مسئول). حسین ذبیحی دانشیار تخصصی شهرسازی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. جمال الدین سهیلی استادیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد قزوین، دانشگاه آزاد اسلامی، قزوین، ایران. Journal Article 2020 09 28 Considering the nature of housing, the individual needs to make choices and preferences about it. This research aims to investigate a relationship model of residential preferences criteria among citizens of Tehran. This research has a cross-sectional survey methodology and bases the individual to be the analysis unit. The statistical population of this study was composed of Tehran’s citizens of over 18 years.  Three hundred ten people were selected as the statistical sample via systematic random sampling. Data were gathered from a researcher-made questionnaire, and statistical analysis methods such as confirmatory factor analysis, single-sample mean differences, multi-sample mean differences and path analysis were used to analyze the data. One-sample mean differences test showed that all indicators were important for respondents. Mean difference analysis suggested that “social-cultural”, “structural-physical”, “environmental”, and “economical” criteria were respectively important in selecting housing and that they were of the same importance in different urban districts, as no significant difference was noted in those different districts.  The “economical” criterion, although accounted for the least degree of importance, had a significant effect on the importance of other criteria, as suggested by the path model. Research showed that the findings could be utilized by planners and housing policymakers, and architectural designers. با توجه به ماهیت مسکن، انتخاب یا ترجیح آن برای هر فرد از اهمیت خاصی برخوردار است. هدف این تحقیق، تعیین و بررسی الگوی ارتباط معیارهای ترجیحات مسکونی در بین شهروندان تهرانی است. روش تحقیق: این تحقیق به روش پیمایش مقطعی صورت گرفته واحد تحلیل فرد است و جامعه آماری پژوهش را شهروندان تهرانی بالای هجده سال تشکیل می‌‌دهند. تعداد 310 نفر به عنوان نمونه آماری و با توجه به نمونه‌‌گیری تصادفی سیستماتیک منتخب شدند. گردآوری اطلاعات پرسش‌نامه محقق ساخته‌‌ و جهت تحلیل نتایج از شیوه‌‌های آماری هم‌چون تحلیل عاملی تاییدی، تفاوت میانگین‌‌های یک‌نمونه‌‌ای، تفاوت میانگین‌‌های چند نمونه‌‌ای و تحلیل مسیر بهره گرفته شد. نتایج آزمون تفاوت میانگین‌‌های تک نمونه‌‌ای نشان داد که تمامی شاخص‌‌ها از نظر پاسخگویان با اهمیت هستند. تحلیل تفاوت میانگین‌‌ها نشان داد که به ترتیب معیارهای «فرهنگی- اجتماعی»، «فیزیکی- کالبدی»، «محیطی» و «اقتصادی» در انتخاب مسکن دارای اهمیت هستند و این معیارها در مناطق مختلف شهری دارای یک میزان اهمیت می‌‌باشند و تفاوت معنی‌‌داری در مناطق مختلف مشاهده نشد. معیار «اقتصادی» اگرچه از نظر پاسخگویان کم‌ترین اهمیت را به خود اختصاص می‌‌دهد اما مدل مسیر نشان داد که تاثیر معنی‌‌داری بر اهمیت دیگر معیارها دارد. نتایج این تحقیق می‌‌تواند مدنظر برنامه‌‌ریزان و سیاست‌گذاران مسکن و هم‌چنین طراحان معمار قرار گیرد. https://www.armanshahrjournal.com/article_152319_975055552ce7abb4c1a82d967434850e.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Rethinking the Evolution of Intellectual Systems of Architectural Aesthetics Based on an Anthropocentric Approach بازاندیشی در سیر تحول نظام‌های فکری زیبایی‌‌شناسی معماری مبتنی بر رویکرد انسان‌محوری 119 134 152317 10.22034/aaud.2021.195626.1950 FA سمیه موسویان دکتری معماری، گروه معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول). بهناز امین زاده استاد گروه شهرسازی، دانشکده شهرسازی، پردیس هنرهای زیبا، دانشگاه تهران، تهران، ایران. 0000-0002-0634-6585 آزاده شاهچراغی دانشیار گروه معماری، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. 0000-0003-2772-7149 Journal Article 2019 08 25 Accepting architectural aesthetics in the form of human-centered approaches is a field no sufficient attention has been paid to its relevant theoretical contents to identify it. There has always been bewilderment in answering which theoretical model of architectural aesthetics is more comprehensive from this perspective because this qualitative concept has remained vague. Therefore, the question raised here is which paradigms in architectural aesthetics have been formed based on anthropocentrism so far? What factors have been the basis of value judgments and the evaluation of the views? And what stance have present theoretical models in architectural aesthetics taken on the subject of humans? Therefore, the present study aims to examine the evolution of stances taken by architectural aesthetics on the different dimensions of human existence. Accordingly, this descriptive-analytic research qualitatively focuses on the typology and comparative study of different approaches to aesthetics with an interpretative view. The significance of identifying human-oriented views arises from the fact that rereading the aesthetic ideas, which are basically related to human existence, enables us to return the theoretical stances to the subject of environmental perception and development. The results of the present study showed that each of the dominant theoretical views, from the beginning up to now (i.e. classic, modern, postmodern views), have addressed one or a few interrelated dimensions of architectural aesthetics from the perspective of human nature. However, the present theoretical paradigm holds the concept of “embodied experience” as the central characteristic of pleasure in architecture. In this view, the basis of aesthetic experience is experimental perception with satisfactory quality, achieved through active interaction between individuals' objectivities and subjective images and space. Moreover, the emotional influence of “embodied perception” values human awareness of architectural work. Such an experience relies on presence, and beyond it, the synthesis of embodiment, emotion, and perception through human insight. پذیرش زیبایی‌شناسی معماری در قالب رویکردهای انسان‌محور، زمینه‌ای‌ است که معمولاً توجه چندانی برای شناخت آن به لحاظ محتوای نظری نمی‌‌شود و همواره این سردرگمی وجود دارد که کدام الگوی فکری زیبایی‌شناسی معماری از این منظر همه جانبه‌‌تر است، چرا که همواره این مفهوم کیفیتی مبهم به نظر می‌‌رسد. لذا این مسأله مطرح می‌‌شود که چه پارادایم‌‌های زیبایی‌‌شناسی معماری مبتنی بر محوریت انسان تاکنون شکل گرفته‌‌اند؟ و اساس قضاوت‌‌های ارزشگذارانه و بنیان ارزیابی‌‌های در این نگرش‌‌ها مبتنی بر چه معیارهایی بوده است؟ و الگوهای نظری حاضر در حوزه زیبایی‌‌شناسی معماری نسبت به موضوع انسان چه نگرشی اتخاذ کرده‌‌اند؟ از این ‌‌رو هدف پژوهش حاضر پرداختن به سر تحول مواضع پیرامون زیبایی‌‌شناسی معماری در نگرش به ابعاد گوناگون وجود انسان است، لذا تحقیق حاضر به صورت کیفی و با روش توصیفی- تحلیلی به گونه‌‌شناسی و مقایسه تطبیقی رویکردهای مختلف زیبایی‌‌شناسی با رویکردی تفسیری تمرکز می‌‌یابد. چرا که اهمیت شناخت نگرش‌‌های انسان‌محور از این واقعیت ناشی می‌‌شود که بازخوانی ایده‌‌های زیبایی‌‌شناسانه که اساساً مرتبط با موجودیت انسان است، امکان بازگردانی مواضع نظری به موضوع ادراک محیط و توسعه آن را مهیا می‌‌‌‌سازد. در پایان نتایج نشان داد که دیدگاه‌‌های نظری حاکم از ابتدا تاکنون (کلاسیک، مدرن، پست مدرن) هر کدام تنها به یک یا چند بعد از ابعاد به ‌هم‌ پیوسته زیبایی‌‌شناسی معماری از منظر انسان پرداخته‌‌اند. اما پارادایم نظری حاضر، بهره‌گیری از مفهوم «تجربه تجسم‌‌یافته» را خصوصیت محوری لذت در معماری می‌‌داند و در این نگرش، اساس تجربه زیبایی‌‌شناسی، ادراکی تجربی با کیفیتی مطلوب است که از طریق تعامل فعالانه میان عینیت و تصورات ذهنی انسان و فضا حاصل می‌‌شود و اثرات عاطفی حاصل از «ادراک تجسم‌‌یافته» به آگاهی انسان از اثر معماری ارزش می‌‌بخشد، در حقیقت این نوع تجربه از طریق بینش انسان به واسطه حضور و فراتر از آن به ترکیب تجسم، احساس و ادراک اتکاء دارد. https://www.armanshahrjournal.com/article_152317_3025debe075f38758919335e66a36a64.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Analyzing the Relationship between Spatial Structure and Legibility in Administrative Buildings using Space Syntax Method; Case Study: Administrative Buildings of the Fourth post-Iranian Revolution Decade تحلیل ارتباط ساختار فضایی و خوانایی در ساختمان‌های اداری به روش چیدمان فضا، مورد مطالعاتی: ساختمان‌های اداری دهه چهارم بعد از انقلاب 135 150 152318 10.22034/aaud.2021.227407.2347 FA هانیه نعمتی دانشجوی کارشناسی ارشد معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه صنعتی جندی ‌شاپور دزفول، دزفول، ایران. 0000-0003-4594-1376 کورش مومنی دانشیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه صنعتی جندی‌‌شاپور دزفول، دزفول، ایران (نویسنده مسئول). 0000-0002-6978-3571 منصور یگانه دانشیار گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران. Journal Article 2020 11 04 In each era, the Iranian architecture has provided a specific construction style and method. The Iranian architecture underwent some changes and transformations after the Iranian Revolution. Legibility is an important element in architectural spaces, and plays an effective role in the efficiency and quality of administrative spaces due to the public referral to these buildings. Since architectural books have investigated the contemporary Iranian architecture and the buildings constructed in Iran before 2009, and recently, numerous notable buildings have been built, current study aims to investigate the spatial structure of the administrative buildings designed by the young and modernist architects of the last decade (2010-2020). The main research question is “what are the structural features considered for the legibility of administrative spaces designed by the modernist architects of the fourth post-revolution decade?” Spatial structure is analyzed using the space syntax method in Depthmap and AGRAPH software. This method is used to interpret the relationship between the connectivity and integration in the plans. The results of data analysis indicate that legibility is significantly correlated with visibility, the natural movement of space users, space depth, and integration. It seems that modernist architects have more used three types of spatial structures including radial, centralized, and grid spatial structures with highest legibility in spaces designed with the radial structure. In this type of design, the creation of deep space is minimized and subsequently, visibility,  the movement of space users, and space integration are increased. Generally, this structure has paid enough attention to the legibility of the administrative space to meet the architectural needs. هر دوره‌ از معماری ایران دارای سبک و روش ساخت ویژه‌ای بوده است. معماری ایران بعد از وقوع انقلاب اسلامی دچار تغییر و دگرگونی در ساخت‌و‌ساز گشت. خوانایی در فضاهای معماری جز موارد مهم بوده و در ساختمان‌‌های اداری به دلیل مراجعه عموم مردم به این ساختمان‌‌ها خوانایی فضا نقشی موثر بر راندمان و کیفیت فضاهای اداری دارد. با توجه به این که در کتب معماری به بررسی معماری معاصر ایران و بناهای ساخته شده تا قبل از سال‌های 88 پرداخته شده و در سال‌های اخیر بناهای قابل تأمل زیادی ساخته شده بنابراین در اﯾﻦ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﺳﺎﺧﺘﺎرِ ﻓﻀﺎﯾﯽ ساختمان‌های اداری طراحی‌شده توسط معماران جوان و نوگرای دهه اخیر انقلاب (1390 تا 1399) مورد بررسی قرار گرفته است. سوال اصلی تحقیق عبارت است از: "ویژگی‌های ساختاری مورد توجه در خوانایی فضاهای اداری طراحی‌شده توسط معماران نوگرای دهه چهارم انقلاب اسلامی ایران کدامند". ﺑﺮای ﺗﺤﻠﯿﻞ ﺳﺎﺧﺘﺎر ﻓﻀﺎﯾﯽ از روش ﭼﯿﺪﻣﺎن ﻓﻀﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ و به وسیله نرم‌افزار دپس مپ1 و‌ای گراف2 انجام و به عنوان یک روش برای تفسیر رابطه هم‌بستگی بین ارتباط و هم‌پیوندی در پلان‌ها استفاده شده‌ است. داده‌ها مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته‌اند و نشان می‌دهد ارتباط معناداری بین دیدپذیری، حرکت طبیعی کاربران، عمق فضا و هم‌پیوندی بر میزان خوانایی وجود دارد. به نظر می‌رسد که معماران نوگرا در طراحی ساختمان‌های اداری بیش‌تر از سه نوع ساختار فضایی شعاعی، مرکزی و شبکه‌ای استفاده نموده‌اند که بیش‌ترین میزان خوانایی به فضاهایی تعلق می‌گیرد که به صورت شعاعی طراحی شدند. در این نوع طراحی میزان ایجاد فضای عمیق به حداقل و در نتیجه میزان دید، حرکت کاربر و هم‌پیوندی فضا افزایش پیدا کرده است و به طور کلی به خوانایی فضاهای اداری در راستای پاسخ‌دهی به نیاز‌های معماری بنا توجه لازم را داشته‌اند. https://www.armanshahrjournal.com/article_152318_07c692f13c3513d92e544304a6ec31de.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 “Idea-Product” Correlation in Iranian Traditional Architecture Evolutionary Construction (The Architecture of Caravanserai) سنجش شاخص‌‌های همبستگی «ایده- محصول» در روند ساخت تکاملی در سنت معماری ایران با تاکید بر معماری کاروان‌سراها 151 167 152322 10.22034/aaud.2021.277821.2451 FA سیده آذین نیکنام اصل دانشجوی دکتری معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. کاوه بذرافکن استادیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول). پریسا علیمحمدی استادیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Journal Article 2021 03 17 In today's modern era, due to the influence of Platonic and Neoplatonic idea-centered achievements, the concept of idea has become of great importance, and greatly attracted the focus of education, profession, and research. However, it is found very well that the idea cannot be assessed alone and it is required to assess the idea and its evolution and processing along with the result and product. This study is applied explanatory-analytical design research which aims to assess the "idea-product" correlation in the evolutionary construction process in historical caravanserais of Iran as a type of old buildings with Iranian architecture and appraise the realization of the idea in the final product according to the opinions of experts. Based on this, the approach governing this research is "applied" and the research has an "explanatory-analytical" nature. To this end, the qualitative content analysis is applied to investigated the evolution of Iran's historical caravanserais. The results indicate that in Iran's historical caravanserais, the idea indicators have been realized in the product indicators to a large extent so that the "material and artificial nature" indicator was realized in the form of the "naturalism and climate-ism" indicators, the "culture" indicator in the form of the "contextualism" indicator, the "planning" and "technical matters and construction method" indicators in the form of the "knowledge-base" indicator, the "psychology and spiritual needs" and "philosophy" indicators in the form of the "semantic-ism" indicator, the "semiotics" indicator in the form of the "symbolism" indicator, the "performance and economic matters" indicator in the form of the "functionalism" indicator, and the "social needs and participation" indicator in the form of the "collectivism" indicator. در جهان مدرن امروزی به تأثیر از دستاوردهای ایده‌‌محور افلاطونی و نوافلاطونی ایده اهمیت چشم‌گیری یافته است و توجه آموزش، حرفه و پژوهش به آن زیاد است. ولی امروز به ‌‌خوبی می‌‌دانیم که ایده به تنهایی قابل ارزیابی نیست و لازم است ایده و سیر تحول و پردازش آن با نتیجه و محصول سنجیده شود. این پژوهش، در حوزه‌‌ی طراحی‌‌پژوهی به دنبال سنجش همبستگی «ایده- محصول» در روند ساخت تکاملی در کاروان‌سراهای تاریخی ایران به عنوان یکی از گونه‌‌های بناهای قدیمی معماری ایرانی و ارزیابی تحقق ایده در محصول نهایی با استناد به نظریات صاحب‌نظران است. بر همین اساس، رویکرد حاکم بر این پژوهش «کاربردی» است و پژوهش ماهیتی «تبیینی- تحلیلی» دارد. به منظور بررسی دقیق‌تر، با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی، سیر تکامل کاروان‌سراهای تاریخی ایران مورد مطالعه قرار گرفته است. نتایج بررسی‌های انجام‌شده نشان می‌دهد که در کاروان‌سراهای تاریخی ایران، تا حد زیادی شاخص‌‌های ایده در شاخص‌‌های محصول تحقق یافته است. به طوری‌که شاخص طبیعت مادی و مصنوع در قالب طبیعت‌‌گرایی و اقلیم‌‌گرایی، شاخص فرهنگ در قالب زمینه‌‌گرایی، شاخص برنامه‌‌ریزی در قالب دانش‌‌محوری، شاخص روان‌شناسی و نیازهای معنوی در قالب معناگرایی، شاخص فلسفی در قالب معناگرایی، شاخص نشانه‌‌شناسی در قالب نمادگرایی، شاخص عملکرد و امور اقتصادی در قالب شاخص عملکردگرایی، شاخص نیازهای اجتماعی و مشارکت در قالب شاخص جمع‌‌گرایی و در نهایت شاخص امور فنی و شیوه ساخت در قالب دانش‌محوری محقق شده است. https://www.armanshahrjournal.com/article_152322_646f8bd301dd666cf957c22c648cfb85.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Recognizing the Pattern of Hamedan Neighborhood Center in Accordance with the Needs of Women بازشناسی الگوی مرکز محله‌های شهر همدان در تناسب با نیازهای زنان 169 184 152326 10.22034/aaud.2022.199303.1973 FA سیده فائزه اعتماد شیخ الاسلامی استادیار گروه معماری، دانشکده عمران و معماری، دانشگاه ملایر، ملایر، ایران (نویسنده مسئول). سید مجید مفیدی شمیرانی استادیار گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت، تهران، ایران. سید رضا مرتضایی استادیار گروه طراحی صنعتی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت، تهران، ایران. Journal Article 2019 08 26 The local neighborhood open spaces of Hamedan are considered semi-private/semi-public yards for the local neighborhoods of the city and a dynamic pause space for interaction and presence of the women and children in the neighborhood. Since the apartment culture has transformed private open spaces into pedestrian and vehicle spaces, recognizing and reviving the pattern of local neighborhood open spaces of Hamedan (Chaman pattern) can allow the presence and interaction of women in safe open spaces of the neighborhood and promote the dynamism of the neighborhood and the social health of women and children. The current study aimed to explore and restore the physical structure of the Chaman pattern as an efficient pattern in accordance with the women’s needs. The method is the case study of fifty local neighborhoods in Hamedan with a historical-interpretational approach and then a field investigation of ten more original neighborhoods with the observation approach based on preparing an identity repertoire. Based on the results, the structural form of these fields is reported as a flat quadrilateral with an area between 1000 and 1280 meters with a north-south extension or with a slight rotation around this axis. The quadrilateral space with a longitudinal length of 42 to 65 meters, an average width of 19 to 25 meters, and a height of 3 to 7 meters are more prevalent. The total number of trees and shrubs in this local open space is between 20 and 30, with the prevalence of mulberry and ash trees among the trees and pine among the shrubs. The neighborhood's water supply system has been with aqueducts in larger neighborhoods and springs in smaller neighborhoods. The number of commercial units is 11 to 23 production workshops and trade unions in accordance with the dimensions of the neighborhood. The Chaman-based neighborhood model can comprehensively meet women's environmental, socio-cultural, and economic needs. فضاهای باز بومی محله‌ای همدان به مثابه حیاط نیمه‌خصوصی- نیمه‌عمومی محله‌های بومی شهر و فضای مکث پویایی برای تعامل و حضور زنان و کودکان در محله محسوب می‌شود. از آن جا که فرهنگ آپارتمان‌نشینی، فضاهای باز خصوصی را به فضاهای حرکتی پیاده و سواره تبدیل کرده است؛ بازشناسی و احیای الگوی فضای باز بومی محله‌ای همدان (الگوی چمن) می‌تواند امکان حضور و تعامل زنان را در فضاهای باز امن محله فراهم سازد و پویایی محله و سلامت اجتماعی زنان و کودکان را ارتقا بخشد. هدف پژوهش کشف و احیا ساختار کالبدی الگوی چمن به عنوان الگویی کارا در تناسب با نیازهای زنان است. روش پژوهش، بررسی موردی پنجاه محله بومی شهر همدان با رویکرد تاریخی- تفسیری و سپس بررسی میدانی ده محله اصیل‌تر با رویکرد مشاهده و بر اساس تهیه شناسنامه می‌باشد. بر اساس نتایج پژوهش شکل ساختاری این میدانچه‌ها ذوزنقه مسطح با مساحتی بین 1000 تا 1280 متر با کشیدگی شمالی جنوبی یا با چرخش مختصری حول این محور گزارش می‌شود. فضای ذوزنقه‌ای با کشیدگی طولی 42 تا 65 متر، متوسط عرض 19 تا 25 متر و با ارتفاع سه تا هفت متر گستردگی بیش‌تری دارد. تعداد مجموع درختان و درختچه‌های این فضای باز بومی محله‌ای بین 20 تا 30 اصله با شیوع گونه توت و زبان گنجشک در میان درختان و کاج در میان درختچه‌ها است. سیستم آب‌رسانی محله با قنات در محله‌های بزرگ‌تر و چشمه در محلات کوچک‌تر بوده است. تعداد واحدهای تجاری 11 تا 23 باب کارگاه تولیدی و بورس صنفی به تناسب ابعاد محله مشهود است. الگوی محله‌محور چمن می‌تواند برآورده کننده جامع نیازهای محیطی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی زنان باشد. https://www.armanshahrjournal.com/article_152326_9f2fcb23916c76f9d4525818039aae73.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Reading of Elements of Cognitive Maps in Perception of different Age Groups of Tourists; Case Study: Paein Khiaban and Tabarsi Neighborhoods خوانش عناصر نقشه‌های شناختی در ادراک گروه‌های سنی مختلف گردشگران، مورد مطالعاتی: محلات پایین خیابان و طبرسی 185 198 152330 10.22034/aaud.2022.189356.1902 FA تکتم حنایی دانشیار گروه شهرسازی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران (نویسنده مسئول). 0000-0002-9750-1041 Journal Article 2019 07 22 The cognitive maps are the representations of the individual’s perception of the environment and are consciously or unconsciously important in the tourists’ travel itinerary. Due to their different perceptions and expectations  of the environment, different age groups of tourist have cognitive maps with different structures . Therefore, the current study aims to analyze the constituent elements of the tourists’ cognitive maps in different age groups. The research is applied survey. The data is collected by the use of field study, questionnaire, observation, and the cognitive map technique. The data is analyzed by overlapping the cognitive maps of tourists of different age groups and comparing their perceptual similarities and differences. The sample size was calculated to be 357 by the use of Cochran’s formula. The samples are selected from the residents of Paein Khiaban and Tabarsi Neighborhood using the systemic sampling method and then, they are asked to complete the cognitive map questionnaire by sketching.. The results indicate that different age groups (youth to seniors) have different perceptions of the environment. The 20-30 age group are very capable in the direction detection and use a wayfinding strategy to determine the route. The 30-50 age group have difficulties in distance detection. Their travel itinerary pattern is destination region loop and base site. The 50-65 years old period is a period of maturity, but due to the aging, there are difficulties in direction detection . In the above-65 age group, the travel pattern is chaining loop and base site. نقشه‌های شناختی به عنوان بازنمایی ادراک فرد از محیط هستند و به صورت خودآگاه یا ناخودآگاه در برنامه سفر گردشگران دارای اهمیت هستند. شکل‌گیری نقشه‌های شناختی گردشگران با ساختاری متفاوت در گروه‌های سنی مختلف، به دلیل ادراک و انتظارات متفاوت آن‌ها از محیط است. لذا هدف از این پژوهش تحلیل عناصر سازنده نقشه‌های شناختی گردشگران در گروه‌های مختلف سنی است. روش تحقیق متناسب باهدف پژوهش از نوع کاربردی و به لحاظ ماهیت پیمایشی است، جمع‌آوری اطلاعات با استفاده از روش‌‌های میدانی، پرسش‌نامه، مشاهده و تکنیک نقشه شناختی انجام ‌شده است. اطلاعات از طریق روی‌ هم‌اندازی نقشه‌‌های شناختی گردشگران در گروه‌های سنی مختلف و مقایسه تطبیقی شباهت‌ها و تفاوت‌های ادراکی آن‌ها مورد تحلیل قرا گرفته است. نمونه آماری با استفاده از فرمول کوکران 357 نفر محاسبه شده است و با استفاده از روش نمونه‌گیری سیستماتیک پرسش‌نامه نقشه‌های شناختی ترسیمی به صورت کروکی در محلات پایین خیابان و طبرسی شهر مشهد تکمیل ‌شده است. نتایج پژوهش حکایت از آن دارد که گروه‌های سنی مختلف از جوانی تا پیری ادراک متفاوتی از محیط دارند و نقشه‌های شناختی، بازنمایی ذهنی و برنامه‌ریزی سفر آن‌ها تفاوت دارد. گروه سنی 20 تا 30 سال در تشخیص جهات بسیار توانمند هستند و از استراتژی پیمایشی در تعیین مسیر استفاده می‌کنند. گروه سنی 30 تا 50 سال در تشخیص فاصله با مشکل مواجه هستند، الگوی سفر این افراد به صورت دایره‌ای چند مقصدی و هم انشعابی در اطراف یک مکان مشخص است. دوره 50 تا 65 سالگی دوره پختگی است ولی به دلیل افزایش سن افراد تشخیص جهات با مشکلاتی مواجه است و در گروه سنی 65 سال به بالا الگوی سفر دایره‌ای چند‌مقصدی و هم انشعابی در اطراف یک مکان است. https://www.armanshahrjournal.com/article_152330_f320491ca6151bd16433aefee42d4771.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 The Role of Urban Design on Mental Health: A Proposed Conceptual Framework for the Relationship between Urban Environmental Qualities and Mental Health of City-Dwellers, with an Emphasis on Depression نقش طراحی‌‌ شهری بر سلامت روان: تبیین چارچوب مفهومی رابطه کیفیت‌‌های محیط شهری و سلامت روان ساکنان شهر با تأکید بر افسردگی 199 215 152332 10.22034/aaud.2022.261740.2372 FA فاطمه دهقان دانشجوی دکترای طراحی‌‌شهری، دانشکده معماری ‌‌و شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران (نویسنده مسئول). کورش گلکار استاد گروه طراحی‌‌شهری، دانشکده معماری ‌‌و شهرسازی، دانشگاه شهیدبهشتی، تهران، ایران. پانته آ حکیمیان استادیار گروه طراحی‌‌شهری، دانشکده معماری ‌‌و شهرسازی، دانشگاه شهیدبهشتی، تهران، ایران. Journal Article 2020 12 12 The city, as a place of residence, work, leisure and communication, has a significant impact on the mental health and mental ill-health of citizens. Nowadays, the growth and expansion of the city, urban environment and urbanization have created a wide range of factors threatening mental health, especially in developing countries, Thus, mental disorders are one of the serious and prevalent disease in cities, and depression is the most common of them. Nevertheless, most studies have focused on physical health and less addressed the psychological impacts of urban environments. The few existing studies have also less addressed the qualitative characteristics of the environment with an emphasis on the quantitative aspects. Therefore, the purpose of current study is, first, to analyze and investigate the relationship between the urban environmental qualities and mental health with the emphasis on the most common mental disorder which is depression, and second, to develop a conceptual framework to introduce this relationship in the field of urban design. It is a qualitative review study. The data has been gathered through the documentary study of reliable scientific papers and to identify environmental qualities and their effects, qualitative content analysis has been used. The results indicate that the quality of the urban built environment as a factor at the meso-level with other factors at the micro and macro levels has a synergistic effect on the mental health of city-dwellers, and permeability, safety, security, richness, climate comfort, aesthetics and quality of landscape, and sociability are the most important qualities. These qualities, directly and indirectly, affect the depression and mental health of the individual, so that in indirect relationship, the physical activity, social interactions, sleep quality, resilience to stress, and mood are mediating factors that causes possibility and more sustainability of the impact of some qualities of built environment on mental health. Therefore, this evidence supports the necessity of improvement of urban environment quality to prevent depression of city-dwellers and treat it, and explain the role of urban design as a creative and effective way to promote the mental health of the general public exposed to the environment. شهر به عنوان محل سکونت، کار، تفریح و ارتباطات، تأثیر به‌سزایی بر سلامت و عدم سلامت روان شهروندان دارد. امروزه، رشد و گسترش شهر و شهرنشینی، زمینه وسیعی از عوامل تهدیدکننده سلامت روان را به ویژه در کشورهای در حال ‌توسعه ایجاد نموده است، چنان که اختلالات روانی یکی از بیماری‌های رایج در شهرها و افسردگی شایع‌ترین آن‌هاست. با این وجود، اکثر مطالعات، بر سلامت جسمی متمرکز شده‌ا‌‌‌ند و کم‌تر به تأثیرات روانی محیط‌های شهری پرداخته‌اند. اندک مطالعات موجود نیز با تأکید بر جنبه‌های کمی، کم‌تر به ویژگی‌های کیفی محیط توجه داشته‌اند. لذا، هدف این پژوهش، تحلیل و بررسی ارتباط کیفیت‌‌های محیط شهری و سلامت روان با تأکید بر رایج‌ترین اختلال روانی؛ یعنی افسردگی، و تدوین چارچوب مفهومی معرف این رابطه در حوزه طراحی شهری است. پژوهش، مروری، و از نوع کیفی می‌باشد. داده‌ها از طریق مطالعه اسنادی متون معتبر علمی گردآوری شده و به ‌منظور شناسایی کیفیت‌های محیطی و چگونگی تأثیر آن‌ها، از تحلیل محتوای کیفی متون استفاده شده است. نتایج حاکی از این امر است که کیفیت محیط مصنوع شهر به عنوان یک عامل در سطح میانی با سایر عوامل در سطوح خرد و کلان دارای اثر هم‌افزایی بر سلامت روان شهروندان است و نفوذپذیری، ایمنی، امنیت، غنای حسی، آسایش اقلیمی، زیبایی و اجتماع‌پذیری مهم‌ترین کیفیت‌ها هستند. این کیفیت‌ها، به شکل مستقیم و غیرمستقیم، بر افسردگی و سلامت روان افراد تأثیر می‌‌گذارند که در ارتباط غیرمستقیم، فعالیت بدنی، تعاملات اجتماعی، کیفیت خواب، تاب‌آوری در برابر استرس و خلق‌وخو، عوامل میانجی هستند که تأثیر برخی از کیفیت‌های محیط مصنوع را ممکن و پایدارتر می‌سازند. بنابراین، این شواهد از لزوم ارتقاء کیفیت محیط شهرها برای پیشگیری و درمان افسردگی ساکنان شهرها حمایت می‌کنند و نقش طراحی شهری را به عنوان یک روش خلاقانه و مؤثر برای ارتقاء سلامت روان عموم افراد در معرض محیط تبیین می‌کنند. https://www.armanshahrjournal.com/article_152332_8db21cd6dfc03daa93e56f473b6fe03d.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Re-understanding The Tehran’s Main Squares in Qajar Era بازنمائی محتوای کیفیت‌های محیطی میادین قاجاری شهر تهران 217 234 152338 10.22034/aaud.2022.339570.2658 FA فاطمه فتوحی اهل دانشجوی دکتری شهرسازی اسلامی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، تبریز، ایران. 0000-0003-3654-3624 احد نژاد ابراهیمی استاد گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، ایران (نویسنده مسئول). 0000-0001-6025-1942 آزیتا بلالی اسکویی دانشیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، ایران. 0000-0002-3589-1048 یاسر شهبازی دانشیار گروه فناوری معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اسلامی تبریز، ایران. Journal Article 2020 04 13 The non-responsive change of public places’ environmental qualities is one of the main problems of Iranian cities. Urban squares in Iranian cities were known as people friendly & beautified spaces which shaped through their place factors such as form and functions. Their environmental qualities including sociability, attractiveness, walkability, robustness and security were patronized through various place dimensions. The urbanism literature shows that insipid of contradiction between qualities & quantities of public spaces elements & settings in modern era in global level, it come to a responsive & optimized situation in post-modern & post- post modern era. Indeed, during a transformation period this contradiction have been solved out. But, this type of transformation has not generally occurred in the Iranian cities contexts, regarding this situation two type of questions can be addressed. 1- Why Iranian urban planners, designers & architects, as well as intellectual society have mainly have the nostalgia of past public places development traditions? 2- In specific, what was the environmental characteristics of public squares of Tehran, the capital city of Iran, in Qajar ear, in which their environmental or design qualities have been admired by some researchers and authors. Therefor, this research was aimed to explore two aspects of public squares in the case of Quarried Tehran area. Firstly, to explore to main squares of Qajar period Tehran. Secondly, to explores the main environmental qualities of these public spaces through place dimensions. The findings of this field and case study shows dramatics changes of environmental attribute in public squares of Qajar district of Tehran during about one century. The existing environmental attribute are against past characteristics, resulting non-responsive places specially regarding to people friendly norms. تغییرات نامطلوب معنایی، موثر از مولفه‌‌های مکان‌‌های همگانی، از مشکلات شهرهای ایرانی در حدود یک قرن گذشته است. مکان‌‌هایی چون میادین‌‌ شهری که مفاهیم ریخت‌‌شناسی و کارکردی آن با معناهای خاصی چون اجتماع‌‌پذیری، پیاده‌‌مداری و دعوت‌‌کنندگی مترادف بود، به اجتماع‌‌گریزی، سواره‌‌مداری و تضاد با دعوت‌‌کنندگی سوق پیدا کرد. بررسی ادبیات جهانی نشان می‌‌دهد که علی‌رغم بهم‌‌ریختگی هنجارهای کیفیت‌‌های محیطی قلمروهای همگانی، در جریان مدرنیته غالب مکان‌‌های همگانی سطح جهانی در عصر فرامدرنیته از پاسخ‌دهندگی سازگار با هنجارهای معاصر برخوردار شدند. اما این تبدیل و تبدّل سازنده در ایران اتفاق نیافتاده است. پرسش این است که، کیفیت‌‌های محیطی قلمروهای همگانی شهر ایرانی چه بوده‌‌اند که اکنون بسیاری از طراحان نسبت به نبود آن واکنش نشان می‌‌دهند؟ به طور خاص کیفیت زندگی میادین تهران قاجاری، چگونه بوده‌‌اند؟ پرسش اول دست‌مایه نظری و هدف کلان پژوهش است. پرسش دوم، از طریق میدان‌‌پژوهی هدف پژوهش را عملیاتی می‌‌کند. با انتخاب میدان به مثابه یکی از مهم‌‌ترین قلمروهای همگانی و موردپژوهی، میادین قاجاری به مثابه راهبرد پژوهش، محتوای کیفیت ‌‌محیطی فضاهای همگانی عصر قاجاری را در شهر تهران بازنمون می‌‌کنند. در این راستا روش آمیخته در مدار شیوه مطالعات اسنادی برای رسیدن به هدف پژوهش برگرفته شد. شیوه غالب پژوهش کیفی تلقی می‌‌شود؛ هر چند بعضاً به شیوه‌‌های کمی نیز استناد شد. پژوهشگران بر پایه نقشه تهران که به وسیله عبدالغفار و موسیو کرشیش ترسیم شده است میادین مهم عصر قاجاریه را، با توجه به معانی مترتب بر آن‌‌ها، بازنمائی می‌‌نماید. لازم به ذکر است که در این گفتار کیفیت‌‌های محیطی در ادبیات طراحی‌‌شهری معادل مفاهیم معنایی هستند که به به واسطه ابعاد (مؤلفه/ نمایانگر) شناخته می‌‌شوند. شرح، تعبیر و تفسیر نویسندگان مختلف از ویژگی‌‌های میادین مهمی چون توپخانه، مشق و بهارستان از اسناد کتابخانه‌‌ای بازکاوی شده و مفهوم آن‌‌ها بازنویسی می‌‌شوند. این بازکاوی و بازنویسی معلوم داشته است که تفاوت زیادی نه تنها در ریخت (فرم) و کارکرد میادین قاجاری حاصل شده است، بلکه بار معنایی آ‌‌ن‌‌ها نیز دچار تغییرات اساسی شده‌اند. https://www.armanshahrjournal.com/article_152338_30106ce09df2e1cfdc97ddd96efeeaa4.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Deleuze and Contemporary Planning Theory: Neither State nor Traditional Anarchism دلوز و نظریه برنامه‌‌ریزی معاصر: نه دولت و نه آنارشیسم سنتی 235 246 152339 10.22034/aaud.2022.220148.2133 FA حجت اله رحیمی استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه یزد، گروه جغرافیا، یزد، ایران (نویسنده مسئول). حسن رحیمی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه شهید بهشتی، دانشکده علوم زمین، تهران، ایران. Journal Article 2020 05 16 Recently, urban planners have been interested to develop a new post-structural Deleuzian framework for planning theory. Generally, planning theory engages with Deleuze's philosophy from two different point of view. In one hand, planners such as Hillier, argue the Deleuzian planning theory with a step-by-step and State-led reformist view while planners such as Purcell, highlight the anarchistic dimension of Deleuze’s philosophy and argue that the Deleuzian planning theory entirely rejects any State-led reformist planning and capitalism axioms. This article aims to argue that Hillier and Purcell, in general, have paid insufficient attention to the three key components (i.e. Knowledge, action, and desire) of Deleuze’s philosophy. It has been argued that although Deleuze’s philosophy provides multiple concepts and metaphors that enable planners to ‘analyze’ capitalism-based social relations, if planning theory is considered as a field that is necessarily related to action and is not confined to knowledge alone, then the concept of desire and the politics of desire must be considered the mainstay of a Deleuzian planning theory. Unlike Hillier’s point of view, the Deleuzian concept of the "politics of desire" is never reformist and reactive, but revolutionary and active. In addition, unlike Purcell’s anarchist point of view, the politics of desire does not aim to produce rationally stable subjects who seek to construct a rational order of community according to mutual aid and agreement. Rather, this kind of politics, by its creative nature, is directed at the deconstruction of social forms and order. یکی از فلسفه‌‌هایی که در سال‌‌های اخیر در قالب نظریه برنامه‌‌ریزی پساساختارگرایی با اقبال برنامه‌‌ریزان شهری مواجه شده است، نظریه برنامه‌‌ریزی دلوزی است. نحوه مواجهه نظریه برنامه‌‌ریزی شهری با فلسفه دلوز را می‌‌توان در قالب دو الگوی زیر طبقه‌‌بندی کرد. در یک ‌‌سوی، برنامه‌‌ریزانی مانند ژان هیلیر قرار دارند که این فلسفه را بر اساس دیدگاه گام به گام، اصلاح‌‌طلبانه و برنامه‌‌ریزی دولتی پیگیری می‌‌کنند. در سوی دیگر، برنامه‌‌ریزانی مانند پورسل قرار دارند که با تأکید بر جنبه‌‌‌‌های آنارشیستی در فلسفه دلوز استدلال می‌‌کنند که رویکرد دلوزی قابل کاربرد در چارچوب برنامه‌‌ریزی دولت‌‌محور نیست. نوشتار حاضر استدلال کرد که آنچه دیدگاه‌‌های هیلیر و پورسل را درباره به کارگیری فلسفه دلوز در نظریه برنامه‌‌ریزی شهری ناکافی نشان می‌‌دهد، عدم توجه آن‌‌ها به نظریه شناخت دلوز و مفاهیم کنش و میل در فلسفه او است. اگر چه دلوز شبکه گسترده‌‌ای از مفاهیم را برای تحلیل مناسبات اجتماعی سرمایه‌‌داری ارائه می‌‌کند که می‌‌توانند برای تحلیل این مناسبات مفید باشد، اما اگر نظریه‌‌ برنامه‌‌ریزی را نظریه‌‌ای بدانیم که الزاماً با کنش مرتبط است و صرفاً به تحلیل محدود نمی‌‌شود، در آن صورت نقطه اتکاء یک نظریه برنامه‌‌ریزی دلوزی باید مفهوم میل و سیاست میل باشد. سیاست میل، بر خلاف دیدگاه هیلیر، هرگز اصلاح‌‌طلبانه، دولتی و تدریجی نیست، بلکه میل نیرویی انقلابی و انفجاری است. هم‌‌چنین سیاست میل، بر خلاف نظر پورسل، هرگز به ‌‌سوی تولید سوژه‌‌های باثبات و عقلانی جهت‌‌گیری نمی‌‌شود تا سپس یک نظم اجتماعی و خانوادگی مبتنی بر تعاون را با اتکاء به این سوژه‌‌ها مستقر کند، بلکه میل به ‌‌سبب ماهیّت آفرینش‌‌گری خود همواره فرم‌‌های اجتماعی را تخریب می‌‌کند. https://www.armanshahrjournal.com/article_152339_1f74d7bfae93e0cd1e78610c1f949ccd.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Meta-Analysis of Studies on Metropolitan ‎Regions in Iran فراتحلیل مطالعات حوزه مناطق کلان‌شهری در ایران 247 270 152342 10.22034/aaud.2022.264906.2392 FA مجتبی رفیعیان استاد گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران (نویسنده مسئول). 0000-0001-7371-7617 گلاره شاه حسینی دکتری شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران‌. هاشم داداش پور دانشیار گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران‌. 0000-0002-2914-3668 Journal Article 2021 01 03 Nowadays, Metropolitan ‎regions, as powerful economic, political, and social centers of gravity, as well as the dominant urbanization pattern, particularly in developing countries, play an important role in regional, national, and even global economic growth and development. Therefore, it is essential to recognize this concept and enrich studies on this field. Hence, the extant study aims to carry out a meta-analysis on scientific-research papers that have focused on Metropolitan ‎regions over the last decade and a half in Iran. According to the findings, studies on this field have decreased since 2015, and the nature of studies, in terms of the distribution of research fields, implies the priority of physical-spatial studies(49%), followed by Managemental (19%), and economic (16%) studies. The analysis of the findings on the nature of studies indicate that these studies are consistent with the prevailing global trend and the changes in these studies stem from variation in the quiddity of these regions, and alteration in the dominant research paradigm (from macro to meta-macro notions). The content of the reviewed research indicate that studies on livability, quality of life, and sustainable development have been insufficiently considered. On the other hand, there has been a content gap in the key areas of spatial structure and regional development. The Why questions in this field have been mainly examined superficially, and the investigation of How questions has been just limited to solutions recommended at the end of papers or the use of some models for anticipations. Investigating the theoretical dimension of studies indicates the shifts in theoretical approaches, especially in physical-spatial and economic studies, also the weakness of theoretical foundations, particularly in environmental and socio-demographic studies. Regarding the methodological dimension, most studies have been done using quantitative techniques, and fewer studies have used qualitative and mixed methods. The results showed that the nature of the majority of Metropolitan ‎regions in Iran based on inequalities and spatial imbalance. Moreover, the extant study strives to suggest some solutions based on the meta-analysis of studies as follows, the necessity of having a approach,eliminate spatial segregation from plannings, use of the neo-regionalism approach to promoting management system’ efficiency in these regions, the necessity of transition from the hierarchy approach to the development of small cities and activity sub-centers to provide spatial balance, and strengthening polycentrism to create a policymaking framework in these regions. امروزه مناطق کلان‌شهرى به مثابه گرانیگاه‌هاى قدرتمند اقتصادى، سیاسی و اجتماعی و به عنوان الگوی غالب شهرنشینی‌ به ‌خصوص در کشورهای در حال توسعه، نقش مهمی در رشد و توسعه اقتصاد منطقه ای، ملی و حتی جهانی دارند. ‌بنابراین بازشناسایی این مفهوم و غنی‌سازی مطالعات این حوزه از اهمیت به‌سزایی برخوردار است. لذا این پژوهش ‌در پیِ ‌آن است تا به فراتحلیلی بر‌ مقالات علمی- پژوهشی با محوریت موضوعی مناطق کلان‌شهری در یک و نیم دهه اخیر در ایران بپردازد. با توجه به یافته‌ها، مطالعات این حوزه از سال 1394 با نوعی روند کاهشی همراه شده و ماهیت مطالعات به لحاظ توزیع حوزه‌های پژوهشی نیز نشان از اولویت گونه‌های مطالعاتی کالبدی- فضایی (49 درصد)، مدیریتی (19درصد) و اقتصادی (16درصد) دارد. تحلیل یافته‌های مرتبط با ماهیت مطالعات، از یک سو بیانگر هم‌خوانی مطالعات این حوزه با روند غالب جهانی و‌ از سوی ‌دیگر، نشان‌دهنده تغییرات ‌مطالعات این حوزه به واسطه تغییر در چیستی این مناطق ‌و ‌هم‌چنین دگرگونی در پارادایم غالب مطالعاتی (از مفاهیم کلان به بسیار‌کلان) است. بررسی‌ بُعد ‌محتوایی مطالعات نشان می‌دهد که مطالعات ‌مبتنی بر زیست‌پذیری، کیفیت زندگی ‌‌‌و ‌توسعه پایدار به اندازه کافی مورد توجه قرار نگرفته ‌و ‌محورهای ‌کلیدیِ ‌ساختار فضایی ‌و ‌توسعه منطقه‌ای ‌نیز ‌با ‌شکاف‌های ‌محتوایی همراهند. چرایی‌ها، اغلب ‌‌به صورت ‌‌سطحی ‌بررسی ‌شده ‌و ‌بررسی ‌چگونگی‌ها ‌صرفاً ‌به ‌ارائه ‌راهکارهایی‌ در انتهای ‌مقالات ‌‌و‌ یا استفاده از مدل‌هایی ‌برای پیش‌بینی ‌محدود شده ‌است. بررسی بعد ‌نظری مطالعات، ‌مبین چرخش رویکردهای نظری به ویژه در گونه‌های مطالعاتی کالبدی- فضایی و اقتصادی بوده و نشان از ضعف بنیان‌های نظری خصوصاً در گونه‌های مطالعاتی زیست‌محیطی و اجتماعی- جمعیتی دارد. به لحاظ بعد ‌روش‌شناسی، عمده پژوهش‌های این حوزه کمّی بوده و روش‌های کیفی و ترکیبی کم‌تر در جریان مطالعات لحاظ گردیده است. نتایج نشان می‌دهد ماهیت اغلب مناطق کلان‌شهری در ایران مبتنی بر وجود نابرابری‌ها و عدم تعادل فضایی است. هم‌چنین تلاش شده تا بر پایه فراتحلیل مطالعات، راهکارهایی ‌هم‌چون لزوم نگرش ‎آمایشی، ‎عدم جدایی‌‌گزینی ‌فضایی در برنامه‌ریزی‌ها و بهره‌گیری از رویکرد نومنطقه‌گرایی جهت ارتقای کارآمدی نظام مدیریتی این مناطق ‌و هم‌چنین لزوم گذار از رویکرد سلسله‌مراتبی و حرکت به سمت توسعه شهرهای کوچک و زیرمراکز فعالیتی به منظور برقراری تعادل فضایی و تقویت چندمرکزگرایی برای ایجاد چارچوب سیاست‌گذاری در این مناطق ارائه گردد.  https://www.armanshahrjournal.com/article_152342_77c4039973308df493b6697e20fb6563.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Using a New Method of Collecting Construction Waste Tolls in Line with Management and Reduction of Construction Waste استفاده از شیوه‌ی نوین اخذ عوارض پسماندهای ساختمانی در راستای مدیریت و کاهش پسماندهای ساختمانی 271 282 152347 10.22034/aaud.2021.244923.2303 FA شهاب الدین فرزاد مربی گروه‌ عمران، دانشکده‌ی فنی و مهندسی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران (نویسنده مسئول). حمیدرضا وثوقی‌فر استادیار گروه‌های عمران و مدیریت ساخت، دانشکده‌ی فنی و مهندسی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. حمیدرضا ربیعی‌فر استادیار گروه‌های عمران و مدیریت ساخت، دانشکده‌ی فنی و مهندسی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. سید عظیم حسینی استادیار گروه‌ عمران و مدیریت ساخت، دانشکده‌ی فنی و مهندسی، واحد تهران جنوب، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران. Journal Article 2020 08 24 About 50 thousand tons of construction waste is produced in Tehran daily, about seven times the household waste. This results in the movement of more than 4500 trucks during the day inside the city. Without having smart and integrated management, these movements increase the traffic and pollute the city air and impose other problems such as illegal waste disposal in passages upon urban management. Hence, by smartification of the construction waste transport system, illegal disposal of this debris can be prevented, but also by reducing the truck traffic or their path length, huge positive steps are taken toward reducing overall traffic and air pollution. Via a proper organization of construction waste and sustaining the natural resources and environment, it can provide monetization and job makings. In this research, the best “buildings’ demolition” management method in Tehran is examined based on the analytical hierarchy process (AHP) regarding sustainable urban development. Then, the subsidy and penalty approach are suggested for paying the tolls of the construction waste resulting from various building demolition methods. As a consequence of executing this plan, constructors will be more inclined to demolition methods with less construction waste due to exemptions and fewer waste charges and avoid demolition methods with enormous construction waste due to higher penalties and waste tolls. The results of this study have shown that the weight values of economic, environmental, and socio-cultural criteria were 0.528, 0.333, and 0.140, respectively. The high economic criterion weight value indicates its importance among constructors. This option is used to manage and reduce construction and demolition waste. Using practical and scientific experiences and results obtained in other countries, the suggested subsidy and penalty method is selected. روزانه حدود 50 هزار تن پسماندهای ساختمانی و عمرانی در شهر تهران تولید می‌شود که این مقدار حدود 7 برابر پسماندهای خانگی می‌باشد. با توجه به این که حجم پسماندهای عمرانی در برابر پسماندهای ساخت و ساز و تخریب بسیار ناچیز بوده و آوار و نخاله‌های ساختمانی ناشی از صنعت ساختمان و صدور پروانه‌های تخریب و نوسازی، حجم اصلی این گونه پسماند را تشکیل می‌دهد، لذا در صورت مدیریت تخریب ساختمان‌های قدیمی و استفاده مجدد و مناسب از مصالح ناشی از تخریب، علاوه بر حفظ منابع طبیعی و محیط زیست، سبب درآمدزایی و اشتغال‌زایی می‌گردد. در این پژوهش، ابتدا بهترین روش مدیریتی "تخریب ساختمان‌ها" در شهر تهران بر اساس تکنیک تحلیل سلسله مراتبی (AHP) با دیدگاه توسعه پایدار شهری بررسی ‌شد. سپس شیوه یارانه و مجازات برای پرداخت عوارض پسماند ساختمانی ناشی از انواع روش‌های تخریب ساختمان‌ها پیشنهاد گردید که در اثر اجرای این طرح، سازندگان به دلیل معافیت‌ها و عوارض پسماند کم‌تر، به روش‌های تخریب با نخاله‌های ساختمانیِ کم‌تر راغب گشته و از روش‌های تخریب با نخاله‌های ساختمانی بیش‌تر، به دلیل جرایم و عوارض پسماند بیش‌تر پرهیز خواهند کرد. نتایج حاصله از این مطالعه نشان داد که ارزش وزنی معیار اقتصادی (0.528)، معیار زیست محیطی (0.333) و معیار اجتماعی- فرهنگی (0.140) بود. بالا بودن ارزش وزنی معیار اقتصادی، نشانگر اهمیت آن در بین سازندگان بوده و از این گزینه جهت مدیریت و کاهش پسماندهای ساخت و ساز و تخریب استفاده گردید و با استفاده از تجارب و نتایج علمی و عملی به دست آمده در سایر کشورها، شیوه یارانه و مجازات انتخاب و پیشنهاد شد. https://www.armanshahrjournal.com/article_152347_e5e672a281e5c1c17b87e731dd9b750d.pdf

دکتر مصطفی بهزادفر معماری و شهرسازی آرمان شهر 2008-5079 15 38 2022 05 22 Evaluating the Correlation between the Sense of Place and Social Capital in Urban Spaces of Tehran; Case Study: Saadatabad, Naziabad, and Narmak Neighborhoods ارزیابی و سنجش رابطه حس مکان و سرمایه اجتماعی در فضاهای شهری تهران‌‌، مورد مطالعاتی: محله‌‌های سعادت‌‌آباد، نازی‌‌آباد و نارمک 283 294 152348 10.22034/aaud.2022.210327.2054 FA حمیده فروزانگهر استادیار گروه شهرسازی، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران غرب، تهران، ایران (نویسنده مسئول). Journal Article 2019 12 03 The studies on social capital have identified the neighborhoods as importan urban physical spaces in which the informal social networks create important processes for welfare. The theoreticians believe that although social capital implicitly  has no clear spatial aspect, there is a strong tendency to the sense of place, especially the local sense of place. Understanding the relationship between social capital and the sense of place assuming  that social interaction takes place at the local level, is a basis for social cohesion. Therefore, the emotional attachment of the residents to the neighborhood stimulates civic participation and facilitates the awareness of the strengths and weaknesses. The sense of place has a non-physical dimension and can create a sense and perception in the individual that affects his/her social presence and social capital. The current study aimed to identify the correlation between the sense of place and social capital components among the Tehrani citizens. In a descriptive-correlational design, 300 residents in Saadatabad, Naziabad, and Narmak neighborhoods were selected by a simple random sampling method and answered the researcher-made questionnaire. The data were analyzed by the use of descriptive statistics and the Pearson correlation coefficient. The results indicated that generally, there is a positive and significant correlation between the sense of place and social capital components. However, by neighborhood, there was no significant correlation between the sense of place and social capital in the Saadatabad neighborhood, however, a positive and significant correlation was observed in Naziabad and Narmak neighborhoods. Among the components of social capital, informal charitable participation was the most correlated with the sense of place. The information flow component was the least correlated with the sense of place. Assessing these relationships can help urban planners to provide solutions for improving the efficiency and effectiveness of urban public spaces as well as interventions to increase social capital. محلات، در پژوهش‌های انجام‌شده در زمینه سرمایه اجتماعی، به عنوان فضای کالبدی شهری مهمی شناسایی شده‌اند که در آن شبکه‌های اجتماعی غیررسمی، فرآیندهای مهم برای رفاه و کیفیت زندگی را ایجاد می‌کنند نظریه‌پردازان عقیده دارند که گرچه سرمایه اجتماعی صریحا دارای بعد فضایی نیست؛ اما، گرایش قوی به حس مکان به ویژه حس محلی دارد. درک رابطه سرمایه اجتماعی با فرض این که تعامل اجتماعی در سطح محلی رخ می‌‌دهد، مبنایی برای انسجام اجتماعی است.لذا، دل‌بستگی عاطفی ساکنان به محله مشارکت مدنی را تحریک می‌‌کند و آگاهی از نقاط قوت و مشکلات آن را تسهیل می‌‌کند. حس مکان دارای بعدی غیرمادی است و می‌‌تواند احساس و ادراکی را در فرد ایجاد کند که بر حضور و سرمایه اجتماعی او تاثیر گذارد. پژوهش حاضر با هدف شناسایی رابطه بین حس مکان و مولفه‌‌های سرمایه اجتماعی ساکنین شهر تهران انجام شد. در یک طرح توصیفی- هم‌بستگی 300 نفر از ساکنین محله‌‌های سعادت‌‌آباد، نازی‌‌آباد و نارمک به روش نمونه‌‌گیری تصادفی ساده انتخاب شدند و به پرسش‌نامه خودتنظیم پاسخ دادند. داده‌ها با استفاده از روش آمار توصیفی و ضریب هم‌بستگی پیرسون مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که بین حس مکان و مولفه‌‌های سرمایه اجتماعی به طور کلی رابطه مثبت و معنی‌‌دار وجود دارد. اما، به تفکیک محله، بین مولفه‌‌ حس مکان و سرمایه اجتماعی در محله سعادت‌‌آباد رابطه‌‌ی معنی‌‌داری وجود نداشت و در دو محله نازی‌‌آباد و نارمک رابطه مثبت و معنی‌‌دار مشاهده شد. از میان مولفه‌‌های سرمایه اجتماعی، مولفه مشارکت غیررسمی خیریه‌‌ای بیش‌ترین هم‌بستگی با حس مکان را نشان داد. مولفه جریان اطلاعات کم‌ترین رابطه را با حس مکان داشت. ارزیابی این روابط می‌‌تواند به متخصصان شهرسازی کمک کند تا زمینه را برای ارائه راهکارهایی جهت بهبود و کارآمدی فضاهای عمومی شهری و مداخلات برای افزایش سرمایه اجتماعی فراهم کنند. https://www.armanshahrjournal.com/article_152348_3ccd63b5c73b7ba07586d84e5f2df9e3.pdf