سنجش میزان بهره مندی از قابلیت های رنگ در راستای بهبود کیفیت خیابان های شهری؛ نمونه موردی: خیابان سپه اصفهان

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار طراحی شهری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران.

2 دانشجوی دکتری مرمت ابنیه و بافت های تاریخی، دانشکده حفاظت و مرمت، دانشگاه هنر اصفهان، اصفهان، ایران.

چکیده

رنگ از طرق مختلف بر انسان تأثیر گذاشته و می تواند بازتاب فرهنگ، باورها، رفتار و نیز احساسات مردم باشد. به این ترتیب به منظور به کارگیری بهینه آن و خلق محیط ها و فضاهای شهری پاسخده، شناخت ویژگی های رنگ ضروری به نظر می رسد. بهره گیری ناآگاهانه، بدون مطالعه و غیرتخصصی از رنگ و عدم توجه به تأثیرات آن بر انسان، در شهرها منجر به تولید فضاهایی می شود که پاسخگوی نیازهای کاربران نیست. هدف پژوهش حاضر ارائه روشی جهت ارزیابی میزان بهره مندی فضاهای شهری از پتانسیل های رنگ با توجه به سطح نیاز، سطح مواجهه با رنگ و کیفیت های مورد انتظار از فضا می باشد. پرسش پژوهش این است که چه رابطه ای میان سطوح تأثیر رنگ بر انسان و کیفیت های محیطی وجود داشته و چگونه در یک فضای داده شده از ظرفیت های رنگ برای ارتقاء کیفی محیط، بهره گرفته شده است. به منظور پاسخ به پرسش مطرح شده، نخست با شناخت جنبه های مختلف تأثیرگذاری رنگ بر انسان و سپس با تبیین مدل نیازهای انسانی مازلو در شش سطح، ماتریسی تشکیل داده شد تا دو مورد نام برده ردیف ها و ستون های آن را تشکیل دهند. سپس با توجه به میزان رابطه آیتم ها در ماتریس از طریق مطالعه ادبیات موضوع، تعدادی از خان هها علامت خوردند. در گام بعدی کیفیت های طراحی شهری با توجه به مدل مراتب نیاز مازلو در سطوح گوناگون تبیین شد که حاصل آن انطباق سطوح تأثیر رنگ بر انسان و کیفیت های طراحی شهری است. در مرحله بعد با تبیین چارچوب نظری، دسته بندی سطوح ماتریس کیل هنگ در چهار سطح، رابطه رنگ و کیفیت های محیطی در خیابان سپه با استفاده از تکنیک دلفی مورد ارزیابی قرار گرفت. یافته ها نشان داد نیازهای سطح یک در مورد مطالعاتی بیشتر مورد توجه قرار گرفته و پاسخ مصاحبه شوندگان در مورد میزان بهره مندی فضا از پتانسیل های رنگ نسبتاً در همه سطوح )از بسیار خوب تا بسیار ضعیف( به میانگین 20 درصد نزدیک بود.

کلیدواژه‌ها


-- Appleyard, D. (2002). Streets Can Kill Cities: Third World Beware (N. Tavalayi Trans.). ABADI, 39, 73-83.

-- Bakhtiari fard, H. (2009). Color and Communication. Tehran: FAKHRAKIA

-- Birren, F. (1994). Creative Color (J. Shabahangi, Trans.). Tehran: FARHANGAN

-- Brown, E. (2008). Why do you like Red but I like Green. Retrieved 14 April, 2008, from: www.eb-color.com.

-- Foote, K. E. (1983). Color in Public Spaces: Toward a Communication Based Theory of the Urban Built Environment.

Chicago: University of Chicago.

-- Golkar, K. (2000). Components for Making Urban Designing Quality. SOFEH, 32, 38-65.

-- Grutter, J. (2007). Aesthetics in Architecture (J. Pakzad, A. Homayoun, Trans.). Tehran: Shahid Beheshti University.

-- Holtzschue, L. (2006). Understanding Color an Introduction for Designers (M. Hedayat, Trans.). Tehran: YASAVOLI.

-- Hunt, R. (1998). The Seven Keys to Color Healing: Diagnosis and Treatment Using Color (N. Iran nejad, Trans.).

Tehran: jamalol-hagh.

-- Hyde, M. (2000). Introducing Jung (N. Rahmanian, Trans.). Shiraz: SHIRAZEH Publications and Research.

-- Itten, J. (1995). The Art of Color: The Subjective Experience and Objective Rationale of Color (M. Halimi, Trans.).

Tehran: Ministry of Culture and Islamic Guidance.

-- Jacobs, J. (2009). The Death and Life of Great American Cities (H. Parsi, A. Aflatouni, Trans.). Tehran: Tehran

University.

-- Khouw, N. (2001). The Meaning of Color for Gender. Retrieved 12 March, 2008, from www.color-matters.com

-- Kil Hong, K. (2000). A Study about City Colors and Their Harmony Method. Thesis at Seoul national university.

-- Lang, J. (2004). Creating Architectural Theory: The Role of the Behavioral Sciences in Environmental Design

(Eynifar, A., Trans.). Tehran: Tehran University.

-- Lang, J. (2007). Urban Design: A Typology of Procedures and Products (H. Bahreyni, Trans.). Tehran: Tehran

University.

-- Luscher, M. (1993). Psychologie der Farben= The Luscher Colour Test (V. Abizadeh, Trans.). Tehran: KEYVAN.

-- Mahnke, F. H. (1996). Color Environment and Human Response. New York: Van Nostrand Reinhold.

-- Moroto, J. (2001). Translating Colors in Website Location. Retrieved 12 March 2008, from: http:// 66.218.69.11.

Search/ catch.

-- Nikou bakht, N., Ghasem zadeh, A. (2005). Symbolism of Color in Contemporary Poetry. Journal of Literature

and Human Sciences of bahonar University, 18, 209-237.

-- Porter, T (1997). Environmental Color Mapping. Urban Design International, 2(1), 23-31.

-- Seyyed Sadr, A. (2001). Architecture, Color and Human. Tehran: ASAR-E-ANDISHEH.

-- Sun, H. (1999). Color Your Life: A Fascinating Introduction to Color Therapy, and How You Can Use it (Saffarian

pour, N., Trans.). Tehran: HEKAYAT Cultural Institute.

-- Swirnoff, L. (2000). The Color of Cities. McGraw, Hill Companies.

-- Shahin, Sh. (2004). Studying the Color in the Theater, Literature and Rituals of the Nations. HONAR-HAYE-ZIBA,

18, 99-108.

-- Tecfa, M. (2008). Color, Manual Instruction. Retrieved 20 March 2008, from: http:// tecfaunige. Ch/perso.

-- Tibbalds, F. (2006). Making People -Friendly Towns: Improving the Public Environment in Towns and Cities

(Leghayi, H., & Jadali, F., Trans.). Tehran: Tehran University.

-- Turner, T. (1997). City as Landscape: A Post - Postmodern View of Design and Planning (Nourian, F., Trans.).

Tehran: ICT Organization of Tehran Municipality.