بررسی تأثیر بزرگراه بر ساختار اجتماعی محله های شهری: نمونه موردی محله های فدک و کرمان تهران

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد شهرسازی، دانشکده معماری شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.

2 پژوهشگر دوره دکتری شهرسازی، دانشکده معماری شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.

3 کارشناس ارشد برنامه ریزی شهری و منطقه ای، دانشکده معماری شهرسازی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

چکیده

امروزه به دلیل رشد و گسترش شهرها و رفت و آمدهای سنگین درون شهری، بزرگراه ها نقش بسیار مهمی در شبکه حمل ونقل درون شهری دارند. درعین حال محله های مسکونی نیز مهم ترین بافت های شهری محسوب می شود که به آن معنا و هویت می بخشد. درحال حاضر، اجرای برنامه های عمرانی (احداث بزرگراه ها و راه های شریانی) باعث برهم زدن نظم و ساختار اجتماعی محله های شهری را تضعیف کرده است. در این مقاله از نظریه گیدنز برای شاخص سازی مفهوم ساختار اجتماعی محله های شهری استفاده شده است؛ بنابراین برای بررسی ساختار اجتماعی محله، روابط بین ساکنین محله با یکدیگر و روابط بین ساکنین محله با شورایاری و شهرداری درنظر گرفته شده است. بررسی تأثیرات بزرگراه بر ساختار اجتماعی محله و ارائه راهکارهای مناسب برای کاهش تأثیرات منفی بزرگراه بر ساختار اجتماعی محله های شهری است. نمونه های مورد مطالعه، محله های فدک و کرمان واقع در منطقه 8 شهرداری تهران است که بزرگراه امام علی (ع) از بین آ نها عبور م یکند. در این مقاله از روش کمی (فن پرسشنامه) استفاده شده و با استفاده از فرمول کوکران 54 نسخه پرسشنامه برای جامعه نمونه در نظر گرفته شد و بر اساس شیوه نمون هگیری چند مرحله ای بین بلوک های انتخاب شده توزیع شده و برای تحلیل اطلاعات از نرم افزار SPSS (ضریب همبستگی و آزمون یومن ویتنی) استفاده شده است. بر اساس اطلاعات به دست آمده، این نتیجه به دست آمده است که بزرگراه امام علی (ع) ساختار اجتماعی دو محله فدک و کرمان را تضعیف کرده است و برای کاهش اثرهای منفی بزرگراه بر ساختار اجتماعی محله می توان راهکارهایی را بیان کرد که هر یک می تواند با توجه به بودجه شهرداری و علاقه مندی ساکنین محله مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه‌ها


-- Bateni, M. (2005). A New Look at Persian Language Grammar, Tehran: Agah.

-- Berman, M. (2001). All That Is Solid Melts into Air: The Experience of Modernity (F. Fahadpour, Trans.). Tehran:

Tarhe No.

-- Dorodtkar, J. (2007). Shahid Kalantari Highway and Its Impact on Economic, Social, Cultural and Environmental

Structure of Neighborhood, Roshd-E- Joghrafia, 2.

-- Giddens, A. (2006). Central Problems In Social Theory: Action, Structure And Contradiction in Social Analysis .(

M. Rezaei, Trans.). Tehran: Saad Publication.

-- Hughes, H. S. (1995). T he Obstructed Path; French Social Thought in the Years of Desperation, 1930 – 1960 (E.

Foladvand, Trans.). Tehran: Elmi Farhangi Publishing Co.

-- Koshtkar Ghlati, A., Poujafar, M., Taghvaei, A. (2010). Solutions to Mitigate the Negative Effects of Transport

Development on the Existing Residential Neighborhood, International Journal of Road & Building, 67, 40-45

-- Krait, R. (2000). Modern Social Theory from Parsons to Habermas (A. Mokhber, Trans.), Tehran: Agah.

-- Lang, T. T. (2010). Creating Architectural Theory: the Role of the Behavioral Sciences in Environmental Design,

(A. Ainifar, Trans.). Tehran: University of Tehran.

-- Leach, E. R. (1979). IEVI - Strauss, Claude. (H. Enayat, Trans.). Tehran: Kharazmi Publication.

-- Mahmoudi, M. M. (2003). The Impact of the Changing Urban Landscape Tehran Highway, Honarha-Ye-Ziba

Memari-Va-Shahrsazi, 12.

-- Marsh, D. (‎2000). Theory and Methods in Political Science (A. M. Haj Usefi, Trans.). Tehran: Research Institute

of Strategic Studies.

-- Maridi, P. et al. (2010). Review and Evaluation of The Economic Aspects of Noise Control on the Tarbiat Modares

Highway, Journal of Environmental Science and Technology, 11(4).

-- Mcharg, I. (2008). Design with Nature (A. Vahabzadeh, Trans.). Mashhad: Jihad University Press.

-- Pakzad, J. (2011). Trend of Thought in Urban Designing II, from Quantity to. Quality, Armanshahr Publication.

-- Rafiyan, M. et al. (2010). Assessment of Residential Satisfaction of Nawab Residents, Journal of Research in

Human Geography, 67.

-- Rimon, A. (1999). The Basic Steps in the Course of Thought in Sociology (B. Parham, Trans.). Tehran: Elmi Farhangi

Publishing Co.

-- Saffarzadeh, M. (2006). Technical - Economic Model Evaluation of Construction and Operation of Freeways and

Highways, Journal of Transportation Research, 2.

-- Shieh, E. (2005). Introduction to Urban Planning, Tehran: IUST Press.

-- Shieh, E. (2006). City and Region in Iran, Tehran: IUST Press.

-- Ministry Of Roads & Urban Development. (1996). Urban Roads Design Regulations, 1.