ارزیابی میزان تأثیر ارتباط فرم بنا و خیابان بر الگوهای رفتاری انسان در فضاهای فیزیکی شهری، مورد مطالعاتی: خیابان ولی‌عصر (عج) شهر تهران

رسول پور, هژیر; اعتصام, ایرج; طهماسبی, ارسلان

doi:10.22034/aaud.2020.120062

ارزیابی میزان تأثیر ارتباط فرم بنا و خیابان بر الگوهای رفتاری انسان در فضاهای فیزیکی شهری، مورد مطالعاتی: خیابان ولی‌عصر (عج) شهر تهران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

هژیر رسول پور ¹

ایرج اعتصام ²

ارسلان طهماسبی ³

¹ دانشجوی دکتری معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، سنندج، ایران.

² استاد گروه هنر و معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

³ استادیار گروه هنر و معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد سنندج، سنندج، ایران.

10.22034/aaud.2020.120062

چکیده

پژوهش حاضر میزان تأثیر ارتباط فرم بنا و خیابان را بر الگوهای رفتاری انسان در فضاهای فیزیکی شهری مورد ارزیابی قرارد داده است، وجود ارتباط بین فرم بنا و خیابان در انسجام فضاها و کیفیت‌مندی آن شرطی اساسی است. درک ارتباط فضاها و تعیین معیارهای ارزش‌گذاری کیفیت آن‌ها توسط شهروندان نقش مهمی در الگوهای رفتاری آنان ایفا می‌کند. فرضیه‌ پژوهش مدعی است که میزان ادراک و معیارهای ارتباط فرم بنا و خیابان متفاوت است و میزان تأثیر آن بر الگوهای رفتاری نیز متناسب با مکان و فرهنگ بهره‌وران از فضا متفاوت خواهد بود. گزاره نظری حاضر در دو سکانس از خیابان ولی‌عصر (عج) شهر تهران مورد آزمون واقع شده است؛ که این سکانس‌ها شامل، (سکانس اول: از میدان ولی‌عصر (عج) تا چهارراه ولی‌عصر (عج) و سکانس دوم: از میدان راه‌آهن تا چهارراه مولوی) می‌باشند. روش تحقیق پژوهش حاضر در سطح نظری از نوع روش تحقیق توصیفی- تحلیلی و در سطح تجربی با بهره‌گیری از روش پیمایشی است، که در چارچوب منطق فازی انجام گرفته است. نتایج تحقیق نشان می‌دهد، بین میزان ارتباط فرم بنا و خیابان با الگوهای رفتاری انسان، هم‌تغییری وجود دارد، ولی معیارهای ارتباط فرم بنا و خیابان در فضاهای فیزیکی شهری در فضاهای مختلف بر حسب میزان و نوع رفتار شهروندان متفاوت است و بر اساس تفاوت‌های فرهنگی بین شهروندان و خصوصیات فضای شهری سکانس‌های مختلف خیابان ولی‌عصر (عج) تهران، میزان تأثیر ارتباط فرم بنا و خیابان بر الگوهای رفتاری انسان در آن‌ها متفاوت است. نتایج پژوهش همچنین نشان می‌دهد که ارتباط معناداری میان فرم اصلی فضای جلویی بناها و حس مالکیت فضا وجود دارد و گاهی فرم ورودی‌ها حس تعلق به آن را تقویت می‌کند اما شهروندانی که فعالیت و سکونت خود را موقتی می‌بینند یا این‌که صرفاً در حال عبور از فضا و یا نظاره‌گر آن هستند، تمایل آنچنانی به رفتارهای مرتبط از خود نشان نمی‌دهند.

کلیدواژه‌ها

الگوهای رفتاری انسان

فضاهای فیزیکی

خیابان ولی‌عصر (عج) تهران

فرم بنا

عنوان مقاله English

Evaluation of the Effect of the Relationship between Building Form and Street on the Human Behavioral Patterns in the Urban Physical Spaces; Case Study: Valiasr Street, Tehran

نویسندگان English

Hazhir Rasoulpour ¹

Iraj Etessam ²

Arsalan Tahmasebi ³

¹ Ph.D. Candidate of Architecture, Faculty of Art and Architecture, Islamic Azad University, Sanandaj Branch, Sanandaj, Iran.

² Professor of Art and Architecture, Faculty of Art and Architecture, Islamic Azad University, Research and Science Branch, Tehran, Iran

³ Assistant Professor of Art and Architecture, Faculty of Art and Architecture, Islamic Azad University, Sanandaj Branch, Sanandaj, Iran.

چکیده English

The current study evaluates the impact of the building form and street relationship on the human behavioral patterns in urban physical spaces. The relationship between the building form and the street is a significant factor in the connectivity of spaces and their quality. Understanding the relationship between the spaces and determining the valuation criteria of their quality by the citizens plays a significant role in their behavioral patterns. The research hypothesis claims that the perception and criteria of the relationship between the building form and street are different, and their effects on the human behavioral patterns might be different regarding the place and the space users. The current study examined two sequences of Valiasr Street in Tehran. The first sequence is from Valiasr Square to Valiasr Intersection, and the second sequence is from Rahahan square to Moulavi Intersection. The research method is an analytical descriptive. Also, using the survey method, the current study was conducted in the fuzzy logic framework. The research results indicate a variation in the relationship between the building form and street and human behavioral patterns. However, the criteria of the relationship between the building form and street in the urban physical spaces are different based on the extent and type of the citizens’ behavior. Also, the impact of the relationship between the urban form and street in the behavioral patterns of the human is different based on the cultural differences among the citizens and the characteristics of the urban space of different sequences of the Valiasr Street of Tehran. The results also showed a significant relationship between the main form of the front space of the buildings and the sense of space ownership. Also, the form of the entrances strengthens the sense of belonging. However, the citizens with temporary activity and residence or those who only observe the space and pass it are not interested in the related behaviors.

کلیدواژه‌ها English

Human Behavioral Patterns

Physical Spaces

Valiasr Street of Tehran

Building Form

Abbaszadegan, M. (2007). Proceedings of the New Cities Identity Conference. https://civilica.com/doc/351438/

Altman, I. & Churchman, A. (1994). “Human Behavior and Environment”, Advances in Theory and Research, 13: Women and the Environment. New York: Plenum Press, First edition.

Altman, I. (2003). The Environment and Social Behavior: Privacy, Personal Speace, Territory Croeding. (A. Namaziyan. Trans) Shahid Beheshti University Press. Tehran, Iran.

Aminzadeh, B., & Afshar, D. (2003). Design and Behavioral Patterns: A Proposal for Urban Parks Improvement.Quarterly Journal of Ecology, 29 (31).

Aydin, D.T. (2008). Outdoor Space Quality, Case Study of University Campus Plaza. Arcent, (2), 198-203.

‭Bahrainy, H. (1996). Urban Space Analysis. Tehran University Press, Tehran, Iran.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

Barkerو R.G. (1968). Ecological Psychology, Stanford, Ca, Stanford University Press.

D.K. Ch.F. (2008). Architecture-form, Space, & Order, 3rd Ed, c2007. (Z. Gharagozloo, Trans.). Tehran University Press, Tehran, Iran.

Dezhdar, O., Talischi, G.R., & RohiDahkeri, R. (2012). Recognizing the Concept of Behavioral Camps a Review of the Definitions and Characteristics of a Behavioral Camp with Emphasis on the Analytical Review of the Schogen Text. Haft Hesar Journal of Environmental Studies, 1(1), 20-13. http://hafthesar.iauh.ac.ir/article-1-27-fa.html

Ekici, B. (2004). Perceptions of Different Socio- Economic Statusgroups Living in Ankara in, The Department of Sociology, m.S, Middle East thecnical University.

Gehl, J. (2010). Public Spaces and Collective Life. (A. Ghaffari, & S. Soheyli pour, Trans.). Shahid behshti University press. Tehran, Iran.

Gehl. J. (1987). Life between Buildings, Translated By J. Koch, New York.

Goffman, E. (1966). Behavior in Public Places: Notes on the Social Organization of Gatherings.New York: The Free Press.

Golrokh, SH. (2012). Behavioral Camp: A Unit for Analyzing the Environment. Armanshahr Press. Tehran, Iran.

Habib, F., & Shokouhi, A. (2012). Solving Urban Problems by Means of Fuzzy Systems. Hoviatshahr Journal. 6 (10), 17-26.

Hamidi, M. (1997). Bone Structure of Tehran. Tehran Technical and Engineering Consulting Organization Press. Tehran, Iran. http://hoviatshahr.srbiau.ac.ir/article_1322_7ddbe48344dabb8033111b2d0cb6be93.pdf

Jürgen, H. (2005). Theory of Interaction. (K. Pouladi, Trans.). Iran Newspaper Institute Press. Tehran. Iran.

Khatibi, M.R. (2013). The Effect of Behavioral Pattern for Regeneration of Urban Environment Identity in Urban Designed Interventions (Case Study: Entrance Area of Sanandaj). Hoviatshahr Journal, 7(13), 63-73. http://hoviatshahr.srbiau.ac.ir/article_1943_0c9bb42f97c0b9a8e22f326fe2157e9c.pdf

‭Kosko, B. (2005). Fuzzy Thinking: the new Science of Fuzzy Logic. (A. Ghaffari, Trans.). Khajeh Nasir al-Din Tusi University of Technology Press. Tehran, Iran.‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

Laghai, H., Hasibi, A., & Fallah Farbod, S.Sh. (2011). Principles and Techniques for Restoration and Reclamation of Urban Parks with Emphasis on Improvement of Ecological and Social QualityCase Study: The First Tehran’s Public Park. Natural Resources Science and Technology Journal. 6(3). 99-114. magiran.com/p1839353

Lang, J. (2009). Creating Architectural Theory: The Role of the Behavioral Sciences in Environmental Design.‬ (Ainifar A. Reza Trans). Tehran University Press, Tehran, Iran.

Lawson, B. (2001). The Language of Space. Oxford: Architectural Press-First published.

Lynch, K. (2008). The Image of the City. (Manouchehr Mozaeni). Tehran University Press, Tehran, Iran.

Matlabi, GH. (2002). Environmental Psychology is a New Knowledge in the Service of Architecture and Urban Design. Honarhayeziba Journal Press, 10(992). 52-67. https://jhz.ut.ac.ir/article_13628_deb40e0ad4e54201de7664c1a1bdf9b4.pdf

Moughtin, C. (2016). Urban Design: Street and Square. (H.A. Bromand, Trans.). Tarbiat Modares University Press. Tehran, Iran.

Pakzad, J., & Bozorg, H. (2012). Alphabet of Environmental Psychology for Designers. Armanshahr Press, Tehran, Iran.

Passini, R. (1984). Wayfinding in Architecture, New York: Nostrand Reinhold.

Ragin, Ch.C. (2008). Redesigning Social Inquiry: Fuzzy Sets and Beyond. TY journal, the University of Chicago press. The USA.

Rapaport, A. (2005). The Meaning of the Built Environment: A Nonverbal Communication Approach. (F, Hbib, Trans.). Urban Processing and Planning Company Press (Affiliated to Tehran Municipality). Tehran, Iran.

Saie, A. (2013). Comparative Research Method: With Quantitative Historical and Fuzzy Analysis Approach. Agah Press. Tehran, Iran.

Scott, M. (2005). A Powerful Theory and a Paradox: Ecological Psychologists after Barker. Environment and Behavior, 37, 295-329.

Wen Liu, C. (2012). Social and Behavioral Sciences. Challenges of Tourism upon the Local Community: Behavior Settings in an Old Street in Tamsui, Taiwan Environments. Environment and Planning B, 31, 805-828.

Whyte, W.H. (2013). The Social Life of Small Urban Spaces. (M. Asadi Mahal Chali, Trans.). Armanshahr Press. Tehran, Iran.

Zafarmand, S.J. (2002). The Concept of Form, Especially in Art. Honarhayeziba Journal Press. 11(11). 13-21. https://jhz.ut.ac.ir/article_10637_0590f19b7867ae86c6254be719c59de9.pdf